IV SA/Po 273/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Anna Jarosz (spr.) WSA Józef Maleszewski Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2016 r. sprawy ze skargi F. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej 1. oddala skargę, 2. przyznaje radcy prawnemu N. W. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) wynagrodzenie w kwocie [...]([...]) złotych podwyższone o kwotę [...]([...] [...]) złotych stanowiącą podatek od towarów i usług - łącznie [...] [...] [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej Decyzją z dnia [...] stycznia 2016r. Burmistrz M. G. nakazał F. N., na podstawie art. 104 § 1 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 276 ze zm. dalej kpa) oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dz. U. z 2013r., poz. 1399 ze zm. dalej ustawa o utrzymaniu czystości) - przyłączenie nieruchomości położonej w Konarach nr [...], poczta M. G. do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej, położonej w pasie drogi w terminie do dnia [...] kwietnia 2016r. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...].10.2013r. została zakończona budowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości K.. Przekazanie sieci do eksploatacji nastąpiło w dniu [...].10.2013r., o czym poinformowano wszystkich mieszkańców, pouczono ich też o treści przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia [...] września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej; przyłączenie do sieci nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków. Ponadto, zgodnie z art. 5 ust. 7 w/w ustawy w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązku Burmistrz wydaje decyzję nakazującą jego wykonanie. W związku z niewykonaniem przedmiotowego obowiązku do dnia [...].06.2014r. Burmistrz M. G. pismem z dnia [...].07.2015r. wyznaczył F. N. nowy termin - na dzień [...] sierpnia 2015r. Ten termin również nie został przez F. N. dotrzymany. W tej sytuacji wszczęte zostało postępowanie w sprawie obowiązku przyłączenia nieruchomości mieszczącej się w Konarach nr [...], będącej własnością F. N. do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Organ zaznaczył, że w swych pismach właściciel informował, że nie wykona przyłącza kanalizacyjnego do swej nieruchomości, wniósł o umorzenie postępowania, ponieważ posiada na nieruchomości zbiornik bezodpływowy i nie dysponuje środkami finansowymi na podłączenie nieruchomości do kanalizacji. Organ I instancji podkreślił, że od obowiązku przyłączenia się do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej nie zwalnia posiadanie zbiornika bezodpływowego lecz wybudowanie przydomowej oczyszczalni ścieków, której F. N. nie posiada. W związku z tym organ zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, wydał decyzję nakazującą wykonanie przedmiotowego obowiązku. W odwołaniu od decyzji Burmistrza, F. N. ( dalej odwołujący lub skarżący) podniósł, że organ błędnie interpretuje przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości, gdyż posiada on zbiornik bezodpływowy i nie musi podłączać się do kanalizacji. Nie wie ponadto na jakich zasadach ma się podłączyć, jakie będą opłaty i warunki umowy. Podniósł także kwestię braku środków finansowych oraz naruszenie Konstytucji i wyroku Trybunału Konstytucyjnego z listopada 2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] lutego 2016r. nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania F. N. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji, organ powołał się na treść art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, stanowiącego podstawę wydania nakazu przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Jego zdaniem, wskazany przepis pozwalała na odstąpienie od obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej tylko wtedy, gdy nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Z ustaleń organu I instancji wynika, że nieruchomość stanowiąca własność odwołującego nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków, a zatem kryterium zwalniające z obowiązku przyłączenia do sieci nie zostało spełnione. Kolegium podkreśliło, że nakaz zawarty w przepisie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach, ma na celu potwierdzenie istnienia obowiązku przyłączenia do sieci kanalizacyjnej dla wskazanej osoby, nie określa natomiast szczegółowych warunków wykonania przyłączy. Powoływane przez odwołującego argumenty ekonomiczne i pozostałe nie mogą odnieść skutku, gdyż konieczność wydania decyzji nie jest pozostawiona uznaniu i ocenie organu a także nie zależy od pozaprawnych okoliczności dotyczących właściciela nieruchomości. Wydanie zatem zaskarżonej decyzji wręcz obligatoryjne. F. N. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o jej uchylenie i podnosząc zarzuty podobne jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa). Przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją było ustalenie obowiązku przyłączenia nieruchomości skarżącej do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Kwestie związane z utrzymaniem czystości i porządku w gminach, w tym dotyczące konieczności podłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, regulują przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r. poz. 391). W świetle art. 5 ust. 1 tej ustawy właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku poprzez m.in.: 1) wyposażenie nieruchomości w urządzenia służące do zbierania odpadów komunalnych oraz utrzymywanie tych urządzeń w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym; 2) przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych; 3) zbieranie powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie; 3a) gromadzenie nieczystości ciekłych w zbiornikach bezodpływowych; 3b) pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (...). Dyspozycja powołanego przepisu ustawy jest jasna i nie budzi zastrzeżeń interpretacyjnych. Treść art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy wskazuje, że dla realizacji celów ustawy na właściciela nieruchomości ustawodawca nałożył obowiązek przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, a w sytuacji gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona - obowiązek wyposażenia nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych. Od obowiązku podłączenia do istniejącej sieci kanalizacji zwalnia tylko posiadanie przydomowej oczyszczalni ścieków bytowych, spełniającej wymagania określone w przepisach odrębnych. Dokonane w sprawie niekwestionowane ustalenia potwierdzają, że nieruchomość położona w Konarach 4, zabudowana budynkiem mieszkalnym i stanowiąca własność skarżącego, nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych. Skarżący mimo ponagleń organu, odmawia podłączenia swojej posesji do sieci kanalizacyjnej, położonej w pasie drogi przylegającym do jego nieruchomości . Z powyższych faktów wynika zatem, że obowiązków w zakresie utrzymania czystości i porządku o jakich mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, F. N. nie wykonał. Zdaniem skarżącego, nie ma on możliwości przyłączenia się do omawianej sieci, z uwagi na brak środków finansowych i braku obowiązku do takiego działania. Jak słusznie stwierdziło Kolegium, decyzja wydawana w trybie art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie określa szczegółowych warunków przyłączenia. Techniczny sposób wykonania przyłączenia ustalany jest w warunkach technicznych ustalanych przez miejskie przedsiębiorstwo komunalne. Zarzuty skarżącego w tym zakresie, dotyczą w istocie sfery prawa budowlanego i pozostają poza zakresem niniejszego postępowania administracyjnego. Wyjaśnić należy, że regulacje prawne w zakresie lokalizacji przyłączy i ich realizacji zawarte są w ustawie z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz.858 ze zm.). Reasumując sąd uznał, że organy słusznie nałożyły na skarżącego obowiązek, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gdyż spełnione zostały warunki do podłączenia nieruchomości do sieci, tj. w pasie drogi istnieje sieć kanalizacyjna, a posesja skarżącego nie posiada przydomowej oczyszczalni ścieków. Przesłanki te bezwzględnie przesądzają o konieczności przyłączenia nieruchomości do sieci. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. O kosztach zastępstwa prawnego skarżącego, udzielonego w ramach prawa pomocy orzeczono na podstawie art. 250 ppsa.