IV SA/Po 303/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Bożena Popowska As.sąd. Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agata Tyll po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 r. sprawy ze skargi G.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ B. Popowska Decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 2, art. 3, art. 8, art. 39 oraz art. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593 z późniejszymi zmianami) § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. nr 135, poz. 950) oraz art. 104 k.p.a po ponownym rozpatrzeniu sprawy odmówiono G.L. przyznania pomocy na zakup miesięcznego biletu MPK. W uzasadnieniu podniesiono, że G.L. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, posiada status osoby bezrobotnej i jest zarejestrowana w PUP bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Dochód jej w miesiącu wrześniu 2006 r. stanowił dodatek mieszkaniowy w wysokości 229,22 zł i zasiłek okresowy w kwocie 233 zł. Dochód G.L. nie przekroczył zatem kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, który wynosi 477,00 zł. Organ I instancji nie znalazł jednak okoliczności uzasadniających przyznanie pomocy finansowej na zakup miesięcznego biletu MPK. Organ wskazał przy tym na oświadczenie pani G.L. z dnia 06 grudnia 2006 r., w którym poinformowała, że bilety MPK są dla Niej niezbędną potrzebą życiową z tego względu, iż umożliwiają Jej dojazd do lekarzy specjalistów, a także, iż tramwajami jeździ tylko wówczas, gdy ma do pokonania większe odległości od miejsca zamieszkania, tj. m.in. do lekarza, do MOPR. W oświadczeniu tym G.L. wskazała także, iż do lekarza specjalisty, którym jest ginekolog przyjmujący na ul. Dojazd, uczęszcza nieregularnie w razie potrzeby, tj. raz w miesiącu lub 1 raz na dwa miesiące. Organ I instancji ustalił przy tym, że oprócz wizyt u ginekologa Skarżąca leczyła się na inne schorzenia w szpitalu na ul. Lutyckiej i na ul. Długiej, jednak nie leczy się już w kierunku tych schorzeń. Aktualne wizyty u specjalistów, tj. z roku 2006 G.L. potwierdziła dokumentacją dotyczącą leczenia się w Poradni na os. Przyjaźni 133 (w której przyjmuje lekarz rodzinny i ginekolog), do której dojazd tramwajem nie jest konieczny w związku z faktem, iż Poradnia Zdrowia znajduje się niedaleko Jej miejsca zamieszkania. Dojazd do lekarza ginekologa na ul. Dojazd możliwy jest natomiast autobusem w ciągu około 10 minut. Wskazując na powyższe organ I instancji uznał, że zakup miesięcznego biletu MPK nie jest najniezbędniejszą potrzebą G.L. przy wsparciu finansowym, które otrzymuje z Filii Stare Miasto, m.in. w postaci zasiłku okresowego z tytułu bezrobocia, jest w stanie we własnym zakresie zaspokoić wnioskowaną potrzebę, tym bardziej, że nie jest Ona aktywizowana w kierunku poszukiwania pracy. Organ wskazał także, że zakup miesięcznego biletu MPK nie jest również konieczny, aby kontaktować się z MOPR, bowiem Punkt Przyjmowania Klientów mieści się na sąsiednim osiedlu Kosmonautów. Organ I instancji uzasadniając odmowę przyznania świadczenia wskazał także, że G.L. oprócz zasiłku okresowego otrzymuje zasiłki celowe na zabezpieczenie podstawowych potrzeb życiowych, tj. żywność, czynsz, energię elektryczną oraz inne zasiłki celowe adekwatne do potrzeb i stanu faktycznego. Organ wyjaśnił przy tym, że pomoc społeczna jest instytucją mającą na celu wspomaganie osób ubiegających się o pomoc w ich trudnej sytuacji, wspieranie i motywowanie do radzenia sobie samemu z trudnościami, a także wskazał, iż pomoc społeczna dysponując skromnymi środkami finansowymi, nie może przejąć na siebie obowiązku całkowitego utrzymania osób znajdujących się przejściowo w trudnej sytuacji materialnej, gdyż środki jakimi dysponuje muszą być rozdzielone pomiędzy wiele osób potrzebujących. W pierwszym rzędzie zaspakajane muszą być więc potrzeby podstawowe, a zakup miesięcznego biletu MPK do takich nie należy. G.L. wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Jej zdaniem MOPR nie zabezpiecza jej podstawowych potrzeb bytowych jakimi są dla niej bilety MPK. Została ona już trzykrotnie ukarana i z winy MOPR i sądów rosną odsetki. Decyzją z dnia [..] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzje działając na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 3 ust. 4 i art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Stosownie do art. 39 ust. 2 ww. ustawy zasiłek celowy może być przyznany m.in. na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu. Powyższy zasiłek jest zatem świadczeniem fakultatywnym, przyznawanym po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, mającego na celu dokładną ocenę sytuacji materialnej i życiowej wnioskodawców. Po zapoznaniu się z aktami sprawy i zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż jest ona zgodna z prawem i postanowiło utrzymać ją w mocy. Organ I instancji właściwie ustalił sytuację życiową Skarżącej, która jest trudna. Z akt sprawy wynika, że prowadzi Ona samodzielne gospodarstwo domowe, jest bezrobotna, zarejestrowana w PUP bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych i nie posiada własnego źródła utrzymania (poza przyznanym dodatkiem mieszkaniowym w wysokości 229,22 zł miesięcznie, obecnie do dnia 31 maja 2007 r.). Pani G.L. jest jednak objęta pomocą przez Ośrodek w postaci zasiłku okresowego, wcześniej w wysokości 233,00 zł miesięcznie, obecnie w wysokości 247,00 zł miesięcznie (przyznanego decyzją z dnia 19 grudnia 2006 r. na okres od stycznia 2007 r. do marca 2007 r.). Organ I instancji świadczy Skarżącej pomoc również w postaci zasiłków celowych (znajdujące się w aktach sprawy decyzje: z dnia 27 grudnia 2006 r. o zasiłku celowym na zakup żywności w wysokości 200,00zł miesięcznie od stycznia 2007 r. do marca 2007 r., z dnia 19 grudnia 2006 r. o zasiłku celowym w styczniu 2007 r. w wysokości 337,00 zł na opłacenie czynszu). Powyższe wskazuje na fakt, że Ośrodek świadczy Pani G.L. pomoc w szerokim zakresie. Przede wszystkim jednak Kolegium zauważa, że podziela pogląd organu I instancji, iż wnioskowana przez Panią G.L. potrzeba zakupu miesięcznego biletu MPK, nie jest w Jej przypadku obecnie niezbędną potrzebą życiową. Strona postępowania potrzebę tą uzasadnia koniecznością dojazdów do lekarzy specjalistów oraz do MOPR. Przedstawiona jednak w oświadczeniu z dnia 06 grudnia 2006 r. częstotliwość dojazdów do lekarza ginekologa na ul. Dojazd (raz w miesiącu lub 1-2 razy na dwa miesiące), odległość do tego lekarza, a także fakt, iż udokumentowała Ona swoje obecne leczenie tylko u lekarza rodzinnego, który przyjmuje w Przychodni na os. Przyjaźni nr 133, do której dojazd tramwajem nie jest konieczny (znajduje się bowiem niedaleko miejsca zamieszkania petentki) nie pozwala na uznanie, iż bilet miesięczny MPK jest jej niezbędny w celu dojazdu do lekarzy. Z uwagi na powyższe, biorąc pod uwagę również fakt, że Punkt Przyjmowania Klientów MOPR znajduje się na osiedlu, które sąsiaduje z osiedlem, na którym mieszka G.L., a także okoliczność, iż nie jest Ona aktywizowana w kierunku poszukiwania zatrudnienia, uzasadnione jest twierdzenie, że zakup miesięcznego biletu MPK nie stanowi niezbędnej potrzeby, a tylko na taką może być przyznany zasiłek celowy. Kolegium zauważa przy tym, że na organach pomocy społecznej nie ciąży bezwzględny obowiązek przyznania świadczeń, które zlikwidowałyby w całości trudną sytuację życiową osób wnioskujących o pomoc. Stosownie bowiem do art. 3 ust. 4 ustawy potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Chodzi tu zwłaszcza o możliwości finansowe. Zaskarżone rozstrzygnięcie jest zatem w świetle art. 3 ust. 4 ustawy zasadne. Organ odwoławczy analizując akta sprawy uznał więc, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i postanowił utrzymać ją w mocy. Kolegium rozumie sytuację G.L., pomoc społeczna nie ma jednak obowiązku zaspakajania wszystkich zgłaszanych przez swoich podopiecznych potrzeb, tym bardziej, że zasiłki celowe są świadczeniami fakultatywnymi, które mogą, ale nie muszą być przyznane, gdyż stanowią przedmiot uznania administracyjnego, a z akt sprawy wynika, iż organ I instancji odmawiając przyznania wnioskowanych świadczeń nie naruszył granic uznania administracyjnego. G.L. wniosła skargę na tę decyzję podnosząc, że jest w niedyspozycji ginekologicznej i często korzysta z pomocy różnych ginekologów i szpitali położniczo- ginekologicznych. Skarżąca twierdzi, ze otrzymuje wprawdzie dodatek mieszkaniowy, który faktycznie nie jest dochodem. Nadto podważa fakt, że MOPR mieści się blisko niej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Pomoc społeczna jest instytucją mającą na celu wspomaganie osób ubiegających się o pomoc w ich trudnej sytuacji, wspieranie i motywowanie do radzenia sobie samemu z trudnościami. Zasadne są argumenty organu, że pomoc społeczna, dysponująca skromnymi środkami finansowymi, nie może przejąć na koszt podatnika obowiązku całkowitego utrzymania osób znajdujących się przejściowo w trudnej sytuacji materialnej. Skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Posiada status osoby bezrobotnej i jest zarejestrowana w PUP bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Dochód Skarżącej w miesiącu wrześniu 2006 r. stanowił dodatek mieszkaniowy w wysokości 229,22 zł i zasiłek okresowy w kwocie 233 zł, co łącznie stanowi kwotę 462,22 zł. Dochód Skarżącej nie przekroczył zatem kryterium dochodowego samotnie gospodarującej, który wynosi 477 zł. Oceniając i rozważając sytuacje życiową Skarżącej organy zasadnie uznały, iż G.L. otrzymuje wsparcie finansowe umożliwiające zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Jednocześnie w ocenie Sądu zakup miesięcznego biletu MPK nie jest najniezbędniejszą potrzebą życiową w przypadku Pani . Wynika to z faktu, iż otrzymuje m.in. pomoc w formie zasiłku okresowego z tytułu bezrobocia w wys. 233 zł ( obecnie zasiłek okresowy z tytułu bezrobocia wynosi 247 zł, przyznany decyzją z dnia [...] nr [...] na okres od stycznia 2007r do marca 2007r ). W ocenie Sądu Skarżąca jest w stanie we własnym zakresie zaspokoić wnioskowaną potrzebę, tym bardziej iż Skarżąca nie jest aktywizowana w kierunku poszukiwania zatrudnienia, z uwagi na toczące się w sądzie postępowanie w sprawie przywrócenia do pracy. W związku z tym nie jest zasadne by przyznać dodatkową formę pomocy na zakup biletów MPK. Badając również sytuację pod kątem konieczności pokonywanie większych odległości , m.in. dojazdy do lekarzy specjalistów, MOPR ustalono, iż korzystanie z biletów MPK nie jest i w tym przypadku koniecznością. Nie jest konieczny zakup biletów MPK aby skorzystać z porady lekarza rodzinnego, gdyż mieści się on na tym samym osiedlu, w którym Skarżąca zamieszkuje. Zakup biletu miesięcznego nie jest też konieczny , aby kontaktować się z MOPR , bowiem Punkt Przyjmowania Klientów mieści się na sąsiednim osiedlu tj. na osiedlu Kosmonautów. Na podstawie również zebranej dokumentacji i oświadczeń Skarżącej wynika, iż do lekarza specjalisty- ginekologa, uczęszcza ona nieregularnie. Z dokumentacji z roku 2003 i 2004 wynika iż leczyła się ona w szpitalu na ul. Lutyckiej i na ul. Długiej, w roku 2006r Skarżąca potwierdza jedynie leczenie się w Poradni na os. Przyjaźnił 133 , która znajduje się niedaleko jej miejsca zamieszkania. W ocenie Sądu Skarżąca z przyznanej pomocy w formie zasiłku okresowego jest w stanie we własnym zakresie zakupić bilety MPK, zwłaszcza, iż jest ona wspierana finansowo przez organy pomocy społecznej. Skarżąca otrzymuje środki na żywność, czynsz energię elektryczną i inne zasiłki celowe adekwatne do potrzeby. Z treści pisma kierownika MOPR z dnia 19 marca 2007 r. (k. 104 akt administracyjnych) wynika bezspornie, iż korzysta ona z szeregu form pomocy przyznanych jej w okresie od 2005 do 2007 roku. Pomoc społeczna jest instytucją mającą na celu wspomaganie osób ubiegających się o pomoc w ich trudnej sytuacji, wspieranie i motywowanie do radzenia sobie samemu z trudnościami. Pomoc społeczna dysponując skromnymi środkami finansowymi, nie może przejąć na siebie obowiązku całkowitego utrzymania osób znajdujących się przejściowo w trudnej sytuacji materialnej. Środki te muszą być rozdzielone pomiędzy wiele osób potrzebujących. W pierwszym rzędzie zaspokojone winny być potrzeby podstawowe a zakup miesięcznego biletu MPK do takich nie należy. Pomoc społeczna ma ograniczone możliwości finansowe, a Skarżąca otrzymuje inne świadczenia. Zdaniem Sądu organy administracyjne odmawiając przyznania wnioskowanego przez Skarżącą świadczenia nie naruszyły granic uznania administracyjnego. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę. /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ B. Popowska AT