IV SA/Po 305/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2010-06-22

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód pozwala na pokrycie kosztów postępowania sądowego (w tym wpisu od skargi kasacyjnej), ale uniemożliwia opłacenie pełnomocnika z wyboru, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, obejmującym jedynie ustanowienie radcy prawnego, nawet jeśli osoba fizyczna jest w stanie ponieść część kosztów postępowania, ale nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów związanych z wyborem profesjonalnego pełnomocnika. Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że dochody skarżącego, choć pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, uniemożliwiają opłacenie pełnomocnika z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżący F.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na pismo Prezydenta Miasta Kalisza dotyczące zwrotu opłaty za kartę pojazdu. Sąd odrzucił skargę, a skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. Skarżący wykazał dochód z emerytur w łącznej wysokości [...] zł brutto, miesięczne wydatki na prąd, gaz i leki w kwocie 400 zł, posiada dom mieszkalny i samochód. Sąd ocenił, że dochód skarżącego pozwala na pokrycie kosztów sądowych (wpis od skargi kasacyjnej), ale uniemożliwia opłacenie pełnomocnika z wyboru.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego i odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i radcy prawnego w sprawie ze skargi na pismo Prezydenta Miasta Kalisza z dnia [...] marca 2010r. nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za kartę pojazdu postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu i odmówić zwolnienia od kosztów sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 18 maja 2010 odrzucił skargę F.S. na pismo Prezydenta Miasta Kalisza z dnia [...] marca 2010r. nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za kartę pojazdu. Skarżący w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną a ich dochód stanowią emerytury wynoszące łącznie [...] zł. brutto. Zgodnie z oświadczeniem zawartym w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący posiada dom mieszkalny o pow. [...] m2. Z informacji przesłanych na wezwanie Sądu wynika, iż skarżący nie składa zeznań podatkowych (jest rozliczany przez ZUS), nie posiada kont bankowych, lokat i kart kredytowych oraz posiada Toyotę Corollę rocznik 1990r. Wnioskodawca wskazał również, iż za prąd, gaz i leki wydaje miesięcznie 400 zł. Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych nawet należności związanych z postępowaniem sądowym. W świetle powyższego, mając na uwadze sytuację finansową wnioskodawcy a w szczególności deklarowany dochód w wysokości [...] zł. stwierdzić należy, iż F.S. nie może być uznany za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania. Powyższy dochód, przy uwzględnieniu deklarowanych stałych wydatków w kwocie 400 zł. pozwala mu na opłacenie poniesienie kosztów niniejszego postępowania, które na obecnym etapie ograniczają do kosztów wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł. – zob. §3 w zw. z §2 pkt 1 ppkt 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Stwierdzić należy jednak, iż uzyskiwany przez skarżącego dochód, przy uwzględnieniu kosztów bieżącego utrzymania uniemożliwia skarżącemu opłacenie pełnomocnika z wyboru Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło