IV SA/Po 312/06
WyrokWSA w Poznaniu2006-06-08
Skład orzekający: Ewa Makosz-Frymus, Paweł Miładowski, Ewa Kręcichwost-Durchowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można rozpoznać chorobę zawodową (utratę słuchu spowodowaną hałasem) u pracownika, jeśli badania lekarskie wskazują na pozazawodową etiologię schorzenia, mimo udowodnionego narażenia na hałas w miejscu pracy?Ratio decidendi
Samo narażenie zawodowe na czynnik szkodliwy (hałas) nie jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia choroby zawodowej. Konieczne jest wykazanie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem związku przyczynowego między schorzeniem a tym narażeniem. Organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem medycznym zawartym w orzeczeniach jednostek służby zdrowia, które w tym przypadku wskazały na pozazawodową etiologię schorzenia skarżącego.Stan faktyczny
Pracownik, który przez 39 lat pracował jako stolarz narażony na hałas, został skierowany na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej – utraty słuchu. Dwa orzeczenia lekarskie stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wskazując na pozazawodową etiologię ubytku słuchu (angiopatia cukrzycowa), mimo prawdopodobnego narażenia na hałas ponadnormatywny. Pracownik złożył skargę do sądu administracyjnego, kwestionując rzetelność badań i domagając się ponownego ich przeprowadzenia. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej o d d a l a s k a r g ę /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski KB/
Dnia [...] L. S. , pracujący do dnia [...] lipca 2002 r. jako stolarz, został skierowany na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej - utraty słuchu, obustronnego trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem.
Dnia [...] sierpnia 2004 r. wydane zostało orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazano, że stwierdzony ubytek słuchu nie jest typowy dla objawów klinicznych przewlekłego urazu akustycznego.
Na skutek odwołania Zainteresowanego, przeprowadzone zostały badania w Instytucie Medycyny Pracy im. prof. dr. med. Jerzego Nofera w Łodzi, a następnie wydane zostało orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazano, że badania wykazały odbiorczy ubytek słuchu w uchu prawym o lokalizacji pozaślimakowej; natomiast w uchu lewym ubytek słuchu jest typu mieszanego, z przewagą komponentu odbiorczego o cechach uszkodzenia ucha wewnętrznego (dysfunkacja błędnika). Stwierdzony ubytek słuchu nie jest charakterystyczny dla uszkodzeń słuchu spowodowanych hałasem i wskazuje na etiologię pozazawodową (zmiany naczyniowe w uchu wewnętrznym w przebiegu schorzeń ogólnoustrojowych - angiopatia cukrzycowa). Można przypuszczać, że w okresie pracy Zainteresowany narażony był na hałas ponadnormatywny. Zespół objawów choroby zawodowej powinien odpowiadać skutkom biologicznym działania czynnika szkodliwego. Testy audiologiczne nie wykazały cech uszkodzenia ślimaka, co jest typowe dla skutków ekspozycji na hałas.
Decyzją z dnia [...]., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie stwierdził u Zainteresowanego choroby zawodowej. Brak jest podstaw do uznania, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy wykonywaną pracą zawodową a przewlekłą chorobą narządu słuchu.
Od decyzji odwołał się Zainteresowany. Wskazał, że przez 39 lat pracował na maszynach stolarskich. Był narażony na bardzo duży hałas. Z powodu choroby i pogarszającego się stanu zdrowia nie zostały wykonane pomiary hałasu. Wskazał, że ma wątpliwości, czy badanie przeprowadzone w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi zostało wykonane rzetelnie i prawidłowo. Jest na rencie chorobowej z powodu całkowitej niezdolności do pracy spowodowanej stanem narządu ruchu.
Decyzją z dnia [...].,[...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny , na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r., nr 90, poz. 575 ze zm.) w zw. z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115, dalej: Rozporządzenie) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazano, że zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia, za chorobę zawodową uważa się schorzenie zawarte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Pomimo braku pełnej dokumentacji pomiarowej z dużym prawdopodobieństwem należy przyjąć, że Zainteresowany był narażony na działanie hałasu ponadnormatywnego. Jednak wyniki badań lekarskich nie wykazały cech klinicznych zawodowego uszkodzenia słuchu, o którym mowa w pkt. 21 wykazu chorób zawodowych. U Zainteresowanego nie potwierdzono obustronnego uszkodzenia ślimaka wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz. Organ państwowej inspekcji sanitarnej jest związany rozpoznaniem chorobowym zawartym w orzeczeniach jednostek służy zdrowia upoważnionych do rozpoznawania chorób zawodowych.
L. S. pismem z dnia [...] maja 2005 r. złożył skargę do sądu administracyjnego, żądając uchylenia decyzji i uznania za osobę z upośledzeniem słuchu w związku z chorobą zawodową, lub o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Nadto wniósł o skierowanie na ponowne badania słuchu. Wskazał, że w hałasie maszyn stolarskich przepracował łącznie 39 lat. Badanie lekarskie w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi było powierzchowne i niedokładne, a wnioski z badania - bardzo krzywdzące. Stan słuchu Skarżącego pogarsza się. Cierpi na bóle i zawroty głowy, traci równowagę i ma szumy oraz dzwonienie w uszach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że pomimo wysoce prawdopodobnego narażenia zawodowego na hałas w latach 1971 - 2002 przy braku rozpoznania choroby zawodowej, skarga winna być oddalona.
Na rozprawie dnia [...] czerwca 2006 r. Skarżący podtrzymał wcześniejsze wnioski i przedłożył do akt kserokopię pisma o stopniu niepełnosprawności, wynik audiometrii tonalnej z dnia [...]. oraz oświadczenie Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie z dnia [...] Podkreślił, że jego zdaniem badania słuchu w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi nie były przeprowadzone rzetelnie i w ciągu godziny nie było możliwości ustalenia prawidłowego stanu jego słuchu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia, przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. W przedmiotowej sprawie, pomimo braku pełnej dokumentacji, organy z dużym prawdopodobieństwem przyjęły istnienie narażenia zawodowego na hałas w latach 1971 - 2002. W świetle przytoczonego wyżej brzmienia przepisu, samo jednak narażenie zawodowe nie jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia choroby zawodowej. Konieczne jest bowiem stwierdzenie (bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem), że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Z uwagi na takie określenie przesłanki, dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest stwierdzenie (w tym także - z wysokim prawdopodobieństwem) związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem, a narażeniem zawodowym.
W przedmiotowej sprawie, pomimo występowania narażenia zawodowego, nie stwierdzono u Skarżącego objawów klinicznych, które potwierdziłyby, iż schorzenia, na które cierpi Skarżący, są następstwem oddziaływania czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Wręcz przeciwnie, wskazano na odmienną etiologię dolegliwości Skarżącego.
Zarzuty Skarżącego odnoszące się do badań w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi nie znajdują potwierdzenia. Skarżący ogranicza się jedynie do wskazania, iż trwały one godzinę i były powierzchowne oraz nierzetelne. Nie wskazuje jednak żadnych argumentów i okoliczności, które potwierdzałyby, iż badania te nie zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy.
W ocenie Sądu, brak jest przesłanek, które wskazywałyby, iż organy orzekające w przedmiotowej sprawie naruszyły prawo. Przepisy jednoznacznie wskazują bowiem przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej. Okoliczności te były wzięte pod rozwagę w trakcie postępowania. Podkreślić trzeba, że organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem zawartym w orzeczeniu uprawnionej jednostki służby zdrowia. Jednostki te wskazały na pozazawodową etiologię schorzenia Skarżącego (angiopatia cukrzycowa).
W takim stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
/-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło