IV SA/Po 314/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej z tytułu rozbudowy budynku gospodarczego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych W.W. wniósł skargę na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej z tytułu rozbudowy budynku gospodarczego. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w którym wskazał, iż prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwójką dzieci, a źródłem ich utrzymania jest renta w wysokości [...] zł. Wnioskodawca opisując swą sytuację majątkową wskazał na fakt posiadania domu o pow. [...] m2 i nieruchomości rolnej o pow. [...] ha. Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 16 maja 2012r. wezwano skarżącego do wykazania przedłożenia wyciągów i wykazów za okres ostatnich 6 miesięcy ze wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego i jego żonę oraz dokumentów dotyczących lokat, kart kredytowych i kont należących do tych osób, wskazania dochodu żony oraz synów prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, nadesłania kopii zeznań podatkowych podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2010-2011 osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym, wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energia elektr., wodę, telefon itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, wskazania źródeł finansowania inwestycji objętej zakresem niniejszego postępowania i wyjaśnienia czy skarżący na posiadanej nieruchomości rolnej prowadzi produkcję rolniczą. W przypadku gdy produkcja jest prowadzona należało oszacować dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego ze wskazaniem rodzaju produkcji rolnej, jego skali (ilości zwierząt, powierzchni upraw w tym na nieruchomościach dzierżawionych) i określić czy wnioskodawca korzysta z dopłat do produkcji. W odpowiedzi na powyższe wezwanie wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym przez żonę przesłano zaświadczenie z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., z którego wynika że Z. i W.W. zostali objęci pomocą ośrodka w marcu 2012r. w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności w wysokości [...] zł. oraz zakup opału w kwocie [...] zł. Z zaświadczenia wynika również, iż na dzień uzyskania świadczeń na dochód rodziny składało się świadczenie rentowe W.W. w wysokości 880,8, zasiłek rodzinny na dwoje dzieci w wysokości [...] zł. oraz dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości [...] zł. miesięcznie. Przesłano również roczne obliczenie podatku przez organ rentowy za lata 2010 – 2011 na druku PIT – 40A dotyczące W.W. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej P.p.s.a.) stwierdzić należy, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy uwzględniając fakt, że rodzina skarżącego utrzymuje się ze świadczenia rentowego wnioskodawcy oraz świadczeń uzyskiwanych z pomocy społecznej, stwierdzić należy, że W.W. zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji. ja