IV SA/Po 317/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-06-13
Skład orzekający: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby fizyczne, będące emerytami i osobami niepełnosprawnymi, które ponoszą wysokie koszty leczenia i utrzymania, mogą zostać zwolnione od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania lub utrzymania rodziny. W przypadku emerytów i osób niepełnosprawnych, którzy ponoszą znaczne wydatki na leczenie i podstawowe potrzeby życiowe, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący, D. R. i S. R., wnieśli skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego dotyczącą rozbiórki. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący są emerytami, osobami niepełnosprawnymi, ponoszącymi wysokie koszty leczenia i utrzymania, co uniemożliwia im opłacenie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. R. i S. R. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
D. R. i S. R. reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wnieśli skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...]zł., skarżący zwrócili się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo, a źródłem ich utrzymania są należne im emerytury w kwocie [...]zł. i [...] zł. netto. W zestawieniu wydatków przedstawionym w formularzu wniosku wnioskodawcy poinformowali, że miesięcznie ponoszą wydatki na wodę ([...] zł.), szambo ([...] zł.), śmieci ([...] zł.), węgiel ([...] zł.), drewno ([...] zł.), prąd ([...] zł.), gaz w butli ([...] zł.), podatek od nieruchomości ([...] zł.), lekarstwa ([...] zł.) pieluchomajtki ([...] zł.), wizyty lekarskie ([...] zł.), rehabilitację ([...] zł.), jedzenie ([...] zł.), odzież ([...] zł.), buty ([...] zł.) środki czystości ([...] zł.) telefon ([...] zł.). W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazali, że są emerytami, a przy tym osobami niepełnosprawnymi. Skarżąca od wielu lat jest leczona psychiatrycznie z rozpoznaniem zespołu paranoidalnego. W ostatnim czasie pojawiły się również dodatkowe zaburzenia w tym guz szyi, cukrzyca i zespół parkinsonowski. Skarżący ma zaś stwierdzoną niezdolność do samodzielnej egzystencji i ma problemy z poruszaniem się (przy chodzeniu potrzebuje pomocy 2 kul). Skarżący jest po zabiegu endoprotezoplastyki stawu kolanowego i stawu biodrowego, zawale mózgu, dwóch udarach i zawale serca. Do wniosku załączono decyzję z ZUS o wysokości emerytury, dowodu uiszczenia faktury za wodę, wywóz nieczystości płynnych, prąd, dowód uiszczenia podatku od nieruchomości wraz z decyzją wymiarową, dokumenty dostawy węgla i drewna opałowego, oraz kopie faktur za leki.
W uzupełnieniu powyższego wniosku przesłano oświadczenia wnioskodawców, iż nie posiadają kont bankowych, pojazdów podlegających obowiązkowi rejestracji i kopie zeznań podatkowych za 2016r.
Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm. – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że sytuacja majątkowa i finansowa skarżących przy uwzględnieniu okoliczności, iż ich dochód stanowią należne im emerytury w łącznej wysokości [...] zł., przy deklarowanych wydatkach wynoszących [...] zł. pozwala na uznanie, że nie są oni w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych. Z przedstawionych informacji wynika bowiem, że skarżący jako osoby niepełnosprawne ruchowo i chorujący na choroby przewlekłe korzystają z intensywnej opieki medycznej. Zwiększone koszty leczenia wykluczają możliwość zgromadzenia środków na opłacenie kosztów sądowych.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło