IV SA/Po 334/25

PostanowienieWSA w Poznaniu2025-04-23

Skład orzekający: sędzia WSA Wojciech Rowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie zaskarżonej decyzji przez organ administracji w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.) przed rozpoczęciem rozprawy powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego i uzasadnia jego umorzenie?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli organ administracji, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, uwzględni skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy, uchylając zaskarżoną decyzję. W takiej sytuacji zaskarżony akt zostaje skutecznie wyeliminowany z obrotu prawnego, co czyni postępowanie sądowe bezprzedmiotowym.
Stan faktyczny
Skarżący M. Z. wniósł skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r. dotyczącą nienależnie pobranego świadczenia. Organ administracji, w odpowiedzi na skargę, złożył wniosek o umorzenie postępowania, wskazując, że decyzją z dnia 14 marca 2025 r. uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Postanawia umorzyć postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Rowiński po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia postanawia umorzyć postępowanie sądowe. Pismem z dnia 28 lutego 2025 r. M. Z. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia dobry start w kwocie 300 zł na dziecko – T. Z.. W odpowiedzi na skargę organ złożył wniosek o umorzenie postepowania na podstawie art. 161 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wskazano, że decyzją z dnia 14 marca 2025 r. wydaną na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Prezes ZUS uchylił w całości zaskarżoną decyzję z dnia 31 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Postępowanie sądowe podlega umorzeniu. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 – 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1); w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłosi osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania (pkt 2); gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., ma miejsce wówczas, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja istnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt lub czynność z zakresu administracji publicznej zostanie pozbawiony bytu prawnego. Powołany art. 54 § 3 p.p.s.a. umożliwia organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie tym została zatem dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji, który wydał akt – następnie zaskarżony do sądu administracyjnego – działania w trybie tzw. autokontroli. Akt podjęty w tym trybie jest nowym rozstrzygnięciem, wydanym w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje on akt zaskarżony do sądu administracyjnego, w związku z czym przysługuje od niego nowa skarga. W niniejszej sprawie Prezes ZUS uwzględnił skargę na decyzję z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] i w dniu 14 marca 2025 r. uchylił tę decyzję. Tym samym zaskarżona decyzja została skutecznie wyeliminowana z porządku prawnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. W tej sytuacji brak jest aktualnie przedmiotu zaskarżenia, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec tego postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło