IV SA/Po 335/25
PostanowienieWSA w Poznaniu2025-04-23
Skład orzekający: sędzia WSA Wojciech Rowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy organ administracji publicznej, w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję przed rozpoczęciem rozprawy?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdy organ administracji publicznej, w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję przed rozpoczęciem rozprawy. Uchylenie decyzji przez organ oznacza, że przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia, co czyni postępowanie sądowe bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Skarżący M. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r. w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia "dobry start". Organ administracji, Prezes ZUS, złożył wniosek o umorzenie postępowania, wskazując, że decyzją z dnia 4 kwietnia 2025 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił umorzyć postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Rowiński po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia postanawia umorzyć postępowanie sądowe.
Pismem z dnia 28 lutego 2025 r. M. Z. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia dobry start w kwocie 300 zł na dziecko – A. Z..
W odpowiedzi na skargę organ złożył wniosek o umorzenie postepowania na podstawie art. 161 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wskazano, że decyzją z dnia 4 kwietnia 2025 r. wydaną na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Prezes ZUS uchylił w całości zaskarżoną decyzję z dnia 31 stycznia 2025 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Postępowanie sądowe podlega umorzeniu.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 – 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1); w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłosi osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania (pkt 2); gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3).
Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., ma miejsce wówczas, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja istnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt lub czynność z zakresu administracji publicznej zostanie pozbawiony bytu prawnego.
Powołany art. 54 § 3 p.p.s.a. umożliwia organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie tym została zatem dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji, który wydał akt – następnie zaskarżony do sądu administracyjnego – działania w trybie tzw. autokontroli. Akt podjęty w tym trybie jest nowym rozstrzygnięciem, wydanym w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje on akt zaskarżony do sądu administracyjnego, w związku z czym przysługuje od niego nowa skarga.
W niniejszej sprawie Prezes ZUS uwzględnił skargę na decyzję z dnia 31 stycznia 2025 r., znak: [...] i w dniu 4 kwietnia 2025 r. uchylił tę decyzję. Tym samym zaskarżona decyzja została skutecznie wyeliminowana z porządku prawnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a.
W tej sytuacji brak jest aktualnie przedmiotu zaskarżenia, co skutkuje bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego. Wobec tego postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło