IV SA/Po 340/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2010-05-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stałe źródło dochodu (rentę) i mieszka z rodziną, ale nie ma obowiązku alimentacyjnego wobec pełnoletnich członków rodziny, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżąca posiada stałe źródło dochodu (rentę) i nie znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Deklarowane wydatki na utrzymanie domu i koszty związane z dziećmi pełnoletniej córki nie obciążają skarżącej w sposób uzasadniający zwolnienie od kosztów sądowych, zwłaszcza przy stosunkowo niskiej kwocie wpisu.
Stan faktyczny
Skarżąca E.R. wniosła skargę na postanowienie Wojewody Wielkopolskiego o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną wynikającą z dochodów i wydatków wspólnego gospodarstwa domowego. Sąd rozpatrywał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E.R. na postanowienie Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lutego 2010r nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy E.R. reprezentowana przez adwokata C.R. wniosła skargę na postanowienie Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lutego 2010r nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego. Wraz ze skargą skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku E.R. podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z matką, córką, zięciem i dwoma wnukami. Źródłem utrzymania rodziny jest renta skarżącej w wysokości [...] zł, renta rodzinna matki wynosząca [...] zł. i wynagrodzenie za pracę zięcia wynoszące [..] zł. Na miesięczne koszty składają się wydatki na mieszkanie (energia elektryczna, gaz, telefon, internet, woda, ścieki, opał, podatek od nieruchomości i ubezpieczenie) wynoszące łącznie [...] zł., zakup leków – [...] zł. Skarżąca wskazała również na okoliczność, iż jej córka wraz z zięciem ponoszą koszty utrzymania małoletnich dzieci w tym opłacają przedszkole ([...] zł.) oraz zajęcia z angielskiego ([...] zł.). Jako jedyny majątek wnioskodawczyni wymieniła dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej spraw, stwierdzić trzeba, że skarżąca osiąga stały dochód z tytułu renty w wysokości [...] zł. Nie jest zatem skarżąca pozbawiona źródła utrzymania i nie należy do osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Oceny tej nie zmienia podnoszona okoliczność, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje córka, zięć, dwójka wnuków oraz matka skarżącej, albowiem skarżąca nie ma w stosunku do nich obowiązku alimentacyjnego. Córka skarżącej jest bowiem osobą pełnoletnią, posiadającą własną rodzinę i utrzymującą dzieci wspólnie z mężem. Deklarowane przez skarżącą wydatki związane z przedszkolem wnuków i ich nauką języka angielskiego nie obciążają więc dochodu skarżącej. Matka skarżącej uzyskuje zaś własną rentę wynoszącą [...] zł. Odnosząc się do argumentacji skarżącej, w części dotyczącej deklarowanych wydatków w kwocie [...] zł. związanych z utrzymaniem domu, stwierdzić należy, iż niezasadnym jest przypisanie tych kosztów wyłącznie do skarżącej w sytuacji gdy z nieruchomości korzysta więcej osób, z których dwie uzyskują własny dochód. W tej sytuacji mając na uwadze stały dochód skarżącej z tytułu renty oraz wysokości kosztów sądowych do jakich jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania wynoszących 100 zł tytułem wpisu od skargi - zob. §2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) uznano, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło