IV SA/Po 37/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprawy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z wniosku A. W. w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie prawa pomocy A. W. wniósł skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Powyższy wniosek o przyznanie prawa pomocy, po bezskutecznym wezwaniu wnioskodawcy do uzupełnienia informacji dotyczących jego sytuacji finansowej i majątkowej, został rozstrzygnięty negatywnie postanowieniem referendarza sądowego z dnia 21 marca 2017r., utrzymanym w mocy postanowieniem Sądu z dnia 25 kwietnia 2017r. W uzasadnieniu postanowienia Sądu stwierdzono, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, w jakiej sytuacji się znajduje i że jest to sytuacja uprawniająca go do przyznania prawa pomocy. Orzeczenie sądu w zakresie przyznania stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym zależy od tego czy strona wykaże istnienie przesłanek, o których mowa w art. 246 p.p.s.a. jak wskazał Sąd Wnioskodawca nie odpowiedział na wezwanie do uzupełnienia informacji przedstawionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skoro zatem skarżący uchylił się od przedstawienia dodatkowych informacji, to powinien liczyć się z oceną, że brak będzie podstaw do uznania jego twierdzeń i oświadczeń za uprawdopodobnione. Prowadząc dalej postępowanie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu doręczył skarżącemu wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy podano informacje tożsame z zawartymi we wcześniej złożonym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie ma żadnego dochodu a jego jedyny majątek stanowi dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość stanowiąca las o pow. [...] ha. W uzasadnieniu wniosku Skarżący w zakresie dotyczącym jego sytuacji finansowej poinformował również, że nie ma żadnych kredytów i pożyczek w bankach. Zgodnie w wyjaśnieniami wnioskodawcy nie uzyskuje o również dochodu z nieruchomości obsadzonej lasem. Do wniosku załączono zaświadczenie z ZUS o braku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z uwagi na nie zgłoszenie skarżącego do tego ubezpieczenia przez MGOPS w J.. W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy, na wstępie wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu A. W. już występował z żądaniem przyznania prawa pomocy. W kwestii poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy w całości wypowiadał się co wykazano powyżej referendarz sądowy i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który w uzasadnieniu postanowienia z dnia 25 kwietnia 2017r. wskazał, iż skarżący nie przedstawił (pomimo wezwania) dokumentów pozwalających na wszechstronną ocenę jego sytuacji finansowej, przez co nie można było wydać innego rozstrzygnięcia, aniżeli postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Pomimo tej treści orzeczenia kończącego postępowanie w przedmiocie poprzednio złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, Wnioskodawca składając obecnie rozpatrywany wniosek o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił żadnych dokumentów i informacji pozwalających na ustalenie jego sytuacji majątkowej i finansowej, które miał obowiązek przedłożyć w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia informacji zawartych w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w przedmiotowej sprawie. W tym miejscu stwierdzić należy, iż za wystarczające nie może być uznane przedłożenie zaświadczenia z ZUS o braku opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne z uwagi na nie zgłoszenie skarżącego do tego ubezpieczenia przez MGOPS w J.. Skarżący nadal nie ujawnił bowiem skąd czerpie środki na swe utrzymanie. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że Skarżący ponownie powołuje ogólnikową i nieudokumentowaną argumentację o braku zdolności do uiszczenia kosztów sądowych i opłacenie pełnomocnika. Zdaniem orzekającego w sprawie referendarza taka postawa Skarżącego dowodzi dalszego i świadomego uchylania się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. W kontekście wezwania o uzupełnienie informacji związanych z sytuacją majątkową i finansową skierowanego do Wnioskodawcy w dniu 14 lutego 2017r. stwierdzić należy, że złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy z tożsamą argumentacją, co wniosek o prawo mocy już rozstrzygnięty, nosi znamiona nadużycia prawa w postaci obejścia przepisów o obowiązku strony postępowania w zakresie przedstawienia dokładnych danych o stanie majątkowym i rodzinnym wnioskodawcy. Wnioskodawca ma bowiem pełną świadomość zasad regulujących wpadkowe postępowanie w przedmiocie prawa pomocy i informacji, które musi ujawnić w postępowaniu dotyczącym złożonego przez siebie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tych okolicznościach sprawy, zbędne jest prowadzenie powstępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej Wnioskodawcy, a tym samym zbędne jest ponowne uruchamianie trybu z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm. – dalej P.p.s.a.), ale tym razem w celu uzupełnienia materiału dla weryfikacji twierdzeń Wnioskodawcy o jego sytuacji majątkowej. Porównanie poprzedniego oświadczenia majątkowego z aktualnie składanym wnioskiem, ujawnia bowiem brak podstaw faktycznych dla przyjęcia stanowiska, że przyczyną wystąpienia przez A. W. z kolejnym żądaniem przyznania prawa pomocy jest pogorszenie się jego sytuacji majątkowej. Wyjaśnić należy, że postanowienie o przyznaniu prawa pomocy nie może być wydane na skutek ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został oparty na tych samych podstawach, co wydane już prawomocne postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw faktycznych do przyjęcia stanowiska, ze spełnione zostały warunki do przełamania mocy wiążącej postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy z dnia 21 marca 2017 roku. Powyższe uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 249 a P.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Art. 249a P.p.s.a. może znaleźć bowiem zastosowanie w postępowaniach toczących się w trybie art. 165 P.p.s.a., a więc wówczas, gdy strona powtórnie wnosi o przyznanie prawa pomocy po uprzednim oddaleniu jej wniosku w tym przedmiocie, bądź domaga się – w drodze zmiany wcześniejszego postanowienia przyznającego stronie prawo pomocy – rozszerzenia jego zakresu ergo przyznania tego prawa w szerszym zakresie (R. Hauser, M Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydawnictwo CH Beck, Warszawa 2015, str. 989). Z tych względów, na podstawie art. 249a oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.