IV SA/Po 374/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-05-19
Skład orzekający: Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, złożony po wydaniu wyroku oddalającego skargę, podlega rozpoznaniu przez sąd?Ratio decidendi
Sąd administracyjny rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli został złożony po wydaniu wyroku oddalającego skargę, jeśli skarżący zamierza złożyć skargę kasacyjną. W przypadku zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli sprawa dotyczy pomocy społecznej, skarżący jest z mocy prawa zwolniony od ich uiszczenia. Wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie pomocy częściowej.Stan faktyczny
Skarżąca H. A. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, która została oddalona wyrokiem WSA. W celu złożenia skargi kasacyjnej, zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek ten został częściowo umorzony i odrzucony przez referendarza sądowego, jednak skarżąca wniosła sprzeciw. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając trudną sytuację materialną i mieszkaniową skarżącej.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi H. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2008r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych /-/B. Popowska
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2009 r. oddalił skargę wniesioną przez H. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżąca celem skutecznego złożenia skargi kasacyjnej na urzędowym formularzu zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a źródłem jej utrzymania jest emerytura wynosząca 666,94 zł. H. A. oświadczyła również, że posiada mieszkanie o pow. 39,03 m2. Dodatkowo wnioskodawczyni podała, że posiada 11.000 zł oszczędności, które przeznacza na koszty własnego pogrzebu i koszty związane z ewentualną przeprowadzką (wynajmowane obecnie mieszkanie nie posiada kuchni i gazu przewodowego).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2009 r. umorzył postępowanie w zakresie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe i odmówił ustanowienia pełnomocnika procesowego.
W sprzeciwie H. A. wskazała, na swoją złą sytuację mieszkaniową oraz na fakt, że jako osoba samotna chce z oszczędności, które posiada zakupić "miejsce" na cmentarzu celem pochówku, oraz pokryć koszty związane z pogrzebem.
Zgodnie z art. 243 § 1 i art. 244 w związku z art. 245 ustawy p.p.s.a. na wniosek strony może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym (obejmujące zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) lub całkowitym (obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego).
W myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Skuteczne wniesienie sprzeciwu przez skarżącą, w myśl cytowanego przepisu powoduje utratę mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2009 r. i konieczność rozpoznania sprawy będącej przedmiotem sprzeciwu przez Sąd.
Zdaniem Sądu, wniosek skarżącej o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie. Oceniając sytuację skarżącej jako osoby samotnej oraz bezdzietnej, przy uwzględnieniu trudnej sytuacji mieszkaniowej oraz faktu, że Jej dochód stanowi jedynie emerytura w wysokości 666,94 zł, Sąd uznał, że nie jest Ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Zważyć należy, iż oszczędności, które skarżąca posiada na książeczce mieszkaniowej, nie stanowią płynnych środków pieniężnych, którymi można dowolnie dysponować bez poniesienia ujemnych konsekwencji. Jak sama nazwa wskazuje jest to wkład oszczędnościowy gromadzony na rachunku bankowym na cele mieszkaniowe. Sąd wziął pod uwagę potrzebę zmiany miejsca zamieszkania skarżącej ze względu na trudne warunki mieszkaniowe i w tym celu przeznaczenie zgromadzonych środków pieniężnych na książeczce mieszkaniowej. Sąd także uszanował wolę Skarżącej, iż jako osoba żyjąca samotnie, chce wybrać sobie miejsce pochówku, by być godnie pochowaną, co wiąże się z dodatkowymi kosztami.
Przechodząc do zawartego we wniosku z dnia 15 kwietnia 2009 r. żądania dotyczącego zwolnienia od kosztów sądowych, Sąd zauważa, iż wnosząc skargę na decyzję w przedmiocie dodatku mieszkaniowego skarżąca z mocy prawa korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Przepis ten stanowi, iż strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. ) orzekł jak w sentencji
/-/ B. Popowska
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło