IV SA/Po 379/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Karol Pawlicki /spr./ WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2010r. sprawy ze skargi M.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] marca 2010r. nr [...] w przedmiocie projektu podziału nieruchomości gruntowej o d d a l a s k a r g ę Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. Prezydent Miasta K., działając na podstawie art. 93 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2004 r. Dz.U. nr 261, poz. 2603 ze zm.), pozytywnie zaopiniował wstępny projekt podziału nieruchomości gruntowej będącej własnością Marii P., położonej w K., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków numerem działki [...] o pow. 0,4593 ha, dla której Sąd Rejonowy w K. prowadzi księgę wieczystą nr [...], na następujące działki gruntu: [...] i [...] – pod drogę publiczną oraz [...] i [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Miasta K. z [...] września 2009 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. – Starówka: - działka [...]– przeznaczona jest na tereny dróg publicznych klasy lokalnej (KDL), - działka [...] – przeznaczona jest na ciągi pieszo-jezdne (KPJ). Pismem z dnia 29 stycznia 2010 r. M.P. wniosła zażalenie na w/w postanowienie. Skarżąca podniosła zarzuty: - przebieg drogi KDL jest sprzeczny z przeznaczeniem działek, - planowana droga spowoduje zmniejszenie działki i obniży wartość gospodarczą, - w wykazie do planu pominięto fakt, że przy nowej planowanej drodze znajduje się budynek zabytkowy, - planowany podział nie uwzględnia konfiguracji gruntu i przeszkód naturalnych, - projekt podziału faktycznie likwiduje gospodarstwo rolne skarżącej, - projekt podziału jest sprzeczny z wyłączeniami działek z produkcji rolnej, - projekt podziału nie zawiera opinii o celowości i kosztach prowadzenia drogi. Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy w/w postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie wstępny projekt podziału nieruchomości obejmuje teren, dla którego obowiązują ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego, wprowadzonego – powołaną w zaskarżonym postanowieniu – uchwałą Rady Miasta K. z [...] września 2009 r. Wskazana uchwała przewiduje, że proponowane do wydzielenia z nieruchomości, stanowiącej własność skarżącej, działki gruntu przeznaczone są pod drogę publiczną i ciągi pieszo-jezdne. W tej sytuacji należało pozytywnie zaopiniować projekt podziału jako zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W skardze z dnia 6 kwietnia 2010 r. M.P. zarzuciła postanowieniu organu odwoławczego: - naruszenie art. 6 ust. 1, art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez brak wykazania niezbędności przeznaczenia części dzielonej działki na drogę publiczną i ciąg pieszo-jezdny, jako realizacji celu publicznego, - brak zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na inne cele. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawą zaskarżonego aktu są przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w szczególności art. 93 ust. 4, ust. 5 w/w ustawy stosownie do którego zgodność proponowanego podziału nieruchomościami z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1 ustawy. Przedmiotową opinię wyraża się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Postanowienie podjęte w trybie art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest częścią, etapem postępowania o zatwierdzenie podziału nieruchomości (wyrok WSA z dnia 26 sierpnia 2009 r., IV SA/Po 195/09, niepubl., System Informacji Prawnej LEX, Lex nr 553436). Z literalnego brzmienia przepisu art. 93 ust. 4 wynika, iż postępowania w przedmiocie wyrażenia opinii w sprawie projektu podziału nieruchomości sprowadza się do badania zgodności proponowanego podziału, określonego we wstępnym projekcie podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – w przypadku gdy plan taki dla danego obszaru obowiązuje. Organ opiniujący (wójt, burmistrz albo prezydent miasta) na tym etapie postępowania ma jedynie kompetencje do badania zgodności proponowanego podziału z zapisami planu miejscowego, a jego opinia wyrażona w formie postanowienia dotyczy tylko i wyłącznie tych kwestii. W opinii tej nie może on ustosunkować się w innym przedmiocie niż wskazany w dyspozycji art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W szczególności opinia ta nie dotyczy celowości przedsięwzięcia oraz jego skutków prawnych i finansowych. Podkreślić należy, iż wydanie opinii w trybie art. 93 ust. 4 w/w ustawy, nie przesądza, iż dojdzie do faktycznego podziału nieruchomości. Postępowanie w przedmiocie wydania opinii poprzedza postępowanie w sprawie podziału nieruchomości. Taką wykładnię zawiera wyrok NSA z dnia 23 września 1998 r., SA/Rz 899/98 (publ. OSP 1999/5/106), gdzie czytamy, iż opiniowanie zgodności proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego jest częścią postępowania podziałowego. Ten kierunek wykładni podzielił skład pięciu sędziów NSA w uchwale z dnia 1 marca 1999 r., OPK 1/99 (publ. ONSA 1999/3/84) stwierdzając, iż postanowienie wyrażające opinię, o której mowa w art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest wydane w toku postępowania administracyjnego w sprawie o podział nieruchomości. Organ opiniujący nie wypowiada się w innych kwestiach, w kwestiach merytorycznych, nie wykracza poza ocenę, czy proponowane do wydzielenia działki gruntu spełniają planistyczne wymogi dopuszczalności ich zagospodarowania na cele określone w planie miejscowym. Warto mieć na uwadze, iż organ rozstrzygający kwestie ewentualnego podziału, będzie związany opinią do czasu obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na podstawie którego opinię wydano. Oznacza to, że byt prawny opinii jest ściśle związany z mocą obowiązującą planu, zatem w razie zmiany planu lub jego uchylenia, postanowienie opiniujące, wydane na podstawie tego planu przestaje wiązać organ, gdyż przestaje być aktualne. W niniejszym postępowaniu zarówno organ I jak i II instancji wyjaśniły skarżącej pojęcie celu publicznego, tryb wszczęcia postępowania z urzędu i zakres opinii dotyczącej wstępnego projektu podziału nieruchomości. Stąd też inne kwestie, w tym podniesione w skardze, nie mogły znaleźć się w postanowieniu dotyczącym pozytywnej opinii wstępnego projektu podziału nieruchomości, której właścicielem jest skarżąca. W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). MZ