IV SA/Po 38/07
WyrokWSA w Poznaniu2007-11-28
Skład orzekający: Ewa Kręcichwost-Durchowska, Ewa Makosz-Frymus, Paweł Miładowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca ustalone prawo do renty rolniczej może zostać uznana za rolnika podlegającego ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy w celu uzyskania zasiłku celowego w związku ze skutkami suszy?Ratio decidendi
Osoba posiadająca ustalone prawo do renty rolniczej nie może być uznana za rolnika podlegającego ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy, zgodnie z art. 7 ust. 1 i art. 16 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. W związku z tym, nie spełnia ona podstawowego warunku określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy, co skutkuje odmową przyznania zasiłku celowego.Stan faktyczny
Skarżący W. P. wystąpił o przyznanie zasiłku celowego w związku ze skutkami suszy w 2006 r. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując, że skarżący, mimo że jest rolnikiem, nie podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy, ponieważ ma ustalone prawo do renty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc naruszenie przepisów k.p.a. oraz zarzucając organom nieuwzględnienie możliwości przyznania świadczenia na zasadach ogólnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) NSA Paweł Miładowski Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 listopada 2007 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę /-/P. Miładowski /-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/E. Makosz-Frymus
Wnioskiem z 26 września 2006r. W. P. wystąpił o przyznanie mu zasiłku celowego w kwocie 1000 zł w związku z suszą w roku 2006.
Decyzją nr [...] z dnia 23 października 2006r. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) i § 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy (Dz.U. z 2006r., nr 155, poz. 1109, dalej: rozporządzenie) odmówił przyznania wnioskowanej pomocy. Uzasadniając swoją decyzję, organ wskazał, że skarżący nie spełnia podstawowego warunku udzielenia pomocy, nie podlega bowiem ubezpieczeniu społecznemu rolników z mocy ustawy. Wskazano, że pomoc w postaci jednorazowego zasiłku celowego ze względu na starty spowodowane suszą przysługują rodzinie rolniczej, jeżeli co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy.
Skarżący, z zachowaniem ustawowego terminu, wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając ją za krzywdzącą. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że jest rolnikiem, nie ponosi natomiast winy za to, że w roku 2003 zachorował i choruje dalej oraz otrzymuje z tego tytułu rentę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] z dnia 6 grudnia 2006r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji, wskazując, że skarżący jest rolnikiem, ale nie podlega z mocy ustawy ubezpieczeniu społecznemu rolników albowiem jest rencistą.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, podniesiono, że rozstrzygnięcia administracyjne wydano z naruszeniem przepisów art. 107 § 3 k.p.a. i art. 7 k.p.a. Ponadto skarżący podniósł, że jako rencista nadal uiszcza częściowe składki ubezpieczeniowe, a organy nie wzięły pod rozwagę możliwości przyznania świadczenia "na zasadach ogólnych" i ograniczyły się wyłącznie do podstawy wskazanej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje wcześniejsze argumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięć obu instancji był § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. Wskazany przepis uzależnia udzielenie pomocy rodzinie rolniczej, której gospodarstwo rolne zostało dotknięte suszą w 2006 r., od tego, czy co najmniej jedna osoba w tej rodzinie jest rolnikiem, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, który podlega temu ubezpieczeniu z mocy ustawy.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 1998r., nr 7, poz. 25 ze zm., dalej: u.s.r.) ubezpieczeniu wypadkowemu, chorobowemu i macierzyńskiemu podlega z mocy ustawy rolnik, którego gospodarstwo obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego lub dział specjalny oraz domownik rolnika - jeżeli ten rolnik lub domownik nie podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu lub nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty albo nie ma ustalonego prawa do świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Podobnie ustawodawca uregulował kwestię ubezpieczenia emerytalno-rentowego w art. 16 ust. 3 u.s.r. wskazując, że przepisów o tym ubezpieczeniu nie stosuje się do osoby, która podlega innemu ubezpieczeniu społecznemu lub ma ustalone prawo do emerytury lub renty, lub ma ustalone prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Sąd wskazuje, że materiał zgromadzony przez organy w postępowaniu administracyjnym, w sposób jednoznaczny wskazuje, że W. P. ma ustalone prawo do renty. Z zaświadczenia wystawionego przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w [...], Placówka Terenowa w [...] z dnia 26 października 2006r. wynika, że skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresach od 1 stycznia 1991r. do 28 października 1996r. i od 29 października 1996r. do 30 września 2003r.
Prawo skarżącego do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy od dnia 1 sierpnia 2006r. do 30 września 2009r. potwierdza z kolei decyzja nr [...] z 2 października 2006r.
Powyższe okoliczności są w istocie bezsporne, albowiem sam skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze potwierdził, że otrzymuje rentę z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Mając na uwadze brzmienie powołanych przepisów art. 7 ust. 1 u.s.r. i art. 16 ust. 3 u.s.r. skarżący, jako osoba mająca ustalone prawo do renty, nie może zostać uznany za objętego ubezpieczeniem społecznym rolników z mocy ustawy. Wobec tak ustalonego stanu faktycznego, organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że skarżący nie spełnia wymogu podlegania ubezpieczeniu z mocy ustawy, określonego w § 2 pkt 1 przedmiotowego rozporządzenia.
W ocenie Sądu podnoszenie, przez skarżącego, że nadal uiszcza on częściowe składki ubezpieczeniowe na KRUS, nie ma w świetle obowiązującego stanu prawnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Zarzut naruszenia przepisu art. 7 k.p.a. podniesiony w skardze, nie znajduje uzasadnionych podstaw, albowiem organy podjęły kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Ustalono w toku postępowania administracyjnego, że skarżący nie spełnia podstawowego warunku, od którego ustawodawca uzależnił przyznanie zasiłku celowego w związku z suszą w roku 2006.
Odnosząc się do zarzutu uchybienia art. 107 § 3 k.p.a., należy stwierdzić, że istotnie, uzasadnienia rozstrzygnięć organów obu instancji, nie są rozbudowane, nie można jednak przyjąć że stanowi to istotne naruszenie przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności należy podnieść, że organy wyraźnie wskazały fakty, które uznały za udowodnione i które przesądzały o braku podstawy do przyznania wnioskowanego świadczenia. Pozostałe okoliczności faktyczne niniejszej sprawy nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie, albowiem skarżący nie spełniał podstawowej przesłanki materialnej określonej w przepisie § 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006r. Prawidłowo została także wskazana podstawa prawna zarówno decyzji odmawiającej przyznania świadczenia, jak i decyzji drugoinstancyjnej utrzymującej ją w mocy.
Skarżący wskazywał w skardze także, że organy pierwszej i drugiej instancji, nie wzięły pod uwagę możliwości przyznania świadczenia na zasadach ogólnych. Sąd wskazuje, że stanowisko zajęte w skardze jest niezrozumiałe. Można jedynie zakładać, że skarżący odniósł się w ten sposób do uprawnień przewidzianych w ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie był wniosek z dnia 26 września 2006r. o zasiłek celowy w związku z suszą w 2006r., z którego wprost wynika, że skarżący wystąpił o przyznanie tego świadczenia w kwocie 1000 zł, opierając się na rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy. Organy były związane zakresem złożonego wniosku, wszczynając na jego podstawie postępowanie administracyjne zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. Ani z zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego, ani z przepisów szczególnych, nie można wywieść norm, które nakazywałyby organom administracji, każdorazowe rozpatrywanie czy oprócz podstawy wskazanej we wniosku, stronie nie przysługuje jakiekolwiek inne świadczenie z szeroko rozumianej pomocy społecznej.
Z tych wszystkich względów Sąd orzekł jak w sentencji zgodnie z art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
/-/ P. Miładowski /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus
AT
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło