IV SA/Po 388/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Bożena Popowska (spr.) WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 listopada 2008 r. sprawy ze skargi L. Sp. z o.o. w T. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej L. Sp.zo.o w T. kwotę [...] zł ( [...] ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/ I.Kucznerowicz /-/ M.Dybowski /-/ B.Popowska Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej – postanowienie) Starosta T. (dalej – Starosta) postanowił odmówić umożliwienia Skarżącej - L. Sp. z o.o. z siedzibą w T. oraz K. Sp. z o.o. z siedzibą w P. - przeglądania akt sprawy dotyczących wydania w dniu [...] przez starostę decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę pawilonu handlowo-usługowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działkach zapisanych w ewidencji gruntów pod numerami: [...], [...], [...] i [...] (dalej - działki nr [...], [...], [...], [...]) położonych w mieście T. (obręb B) przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zarówno Skarżąca, jak i K. Sp. z o.o. nie były stronami postępowania, a zatem w konsekwencji na obecnym etapie postępowania administracyjnego przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie dopuszczają możliwości udostępnienia akt sprawy (art. 73 § 1 i art. 74 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2000/98/1071 – j.t. ze zm. – dalej kpa). Zażalenie na powyższe postanowienie (błędnie oznaczone jako postanowienie z dnia [...]), doręczone Skarżącej w dni [...] r., wniosła Skarżąca oraz K. Sp. z o.o. pismem z dnia [...] roku, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie. Postanowieniu zarzucono naruszenie art. 73 § 1 kpa przez nieuzasadnioną odmowę udostępnienia akt sprawy stronie postępowania, naruszenie art. 28 kpa w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz.U.06.156.1118 j.t., dalej - prawo budowlane), poprzez błędne przyjęcie, że Skarżące nie były stroną postępowania zakończonego decyzją ostateczną nr [...]. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] stwierdził, iż zażalenie Skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu, przewidzianego dla jego wniesienia w art. 141 § 2 kpa. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że postanowienie Starosty zostało skutecznie doręczone Skarżącej dnia [...] roku, termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem [...] r., zaś zażalenie wniesiono (nie wnosząc o przywrócenie terminu do jego wniesienia) [...] r. a zatem po terminie "zgodnie z udokumentowanym wpływem do organu" wskazując jednocześnie, że brak w aktach dowodu nadania zażalenia na poczcie. Na skutek powyższego zaistniała przesłanka, z art. 134 kpa, do wydania stwierdzenia o wniesieniu zażalenia z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Skargę na powyższe postanowienie Wojewody wniosła Skarżąca reprezentowana przez radcę prawnego M. N., zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie. Postanowieniu zarzucono, iż narusza art. 134 kpa w związku z art. 144 kpa poprzez błędne przyjęcie, iż zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż bez wątpienia zażalenie zostało wniesione w terminie, a to z tego względu, iż zostało nadane [...] r. w placówce pocztowej , przez pełnomocnika Skarżącej, listem poleconym (załączono kserokopię potwierdzenia nadania). Starosta, który otrzymał rzeczone pismo – wnoszone do Wojewody za jego pośrednictwem – w piśmie z dnia [...] r. adresowanym do Wojewody i przesłanym do wiadomości Skarżącej stwierdził, iż "zażalenie zostało wniesione w terminie". Nie budzi zatem zdaniem Skarżącej wątpliwości fakt nadania zażalenia w terminie, zaś bezpodstawne są przeciwne twierdzenia organu, nie poparte żadnymi dowodami. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 02/153/1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Na mocy art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002/153/1270 ze zm., dalej - ppsa), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W niniejszej sprawie kontrola dotyczy legalności postanowienia Wojewody stwierdzającego, iż zażalenie Skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu. Zdaniem Wojewody, zażalenie wniesiono po terminie, zdaniem Skarżącej zażalenie wniesiono w terminie. Każda ze stron, wskazując na inną datę wniesienia zażalenia, wskazuje także na inne dowody. Rolą Sądu jest ocena ww. dowodów i wysunięcie wniosków co do ich mocy dowodowej oraz tego, jaki fakt (tu: datę wniesienia zażalenia) uznał za udowodniony. Nadto, rolą Sądu jest też ocena postępowania organu II instancji w jego całokształcie, jako że organ ten, zgodnie z zasadą dwuinstancyjnego postępowania, obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć w sprawie. Obowiązek dwukrotnego rozpoznania sprawy administracyjnej oznacza, że również organ II instancji zgodnie z przepisami prawa procesowego, prowadzi postępowanie wyjaśniające. Obowiązują w tym zakresie zasady ogólne postępowania administracyjnego, w tym zawarte w artykułach: 7 kpa (zasada ogólna kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem prawa; prawdy obiektywnej; uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli), 8 kpa (zasada ogólna pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa; oddziaływania organów Państwa na świadomość i kulturę prawną obywateli), 10 kpa (zasada czynnego udziału strony w postępowaniu), 11 kpa (zasada przekonywania) kpa, a także reguły wyrażone w art. 80 (zasada swobodnej oceny dowodów), 81 (warunek uznania okoliczności faktycznej za udowodnioną) i 107 par. 3 kpa. (składniki struktury decyzji administracyjnej). Kpa wskazuje też wyraźnie na możliwość uzupełnienia dowodów przez organ odwoławczy. W myśl art. 136 kpa organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. W niniejszej sprawie, Wojewoda uchybił wszystkim wskazanym wyżej przepisom. Organ nie wyjaśnił z Organem I instancji kwestii sposobu wniesienia zażalenia (bezpośrednio do Organu czy pocztą), nie wyjaśnił też sprzeczności między treścią pisma Starosty z [...] r. adresowanym do Wojewody i przesłanym do wiadomości Skarżącej z informacją, iż "zażalenie zostało wniesione w terminie". Wreszcie Wojewoda nie wezwał Skarżącej do złożenia wyjaśnień i przesłania dowodu wysłania zażalenia pocztą, gdyby tą drogą wniesiono zażalenie. Wojewoda wyłącznie na podstawie pieczątki z datą na piśmie - zażaleniu przyjął, iż zażalenie wniesiono bezpośrednio do Organu. Na tej podstawie wyprowadzono wniosek, że zażalenie zostało wniesione po terminie. Wniosek nie podparty mocnymi dowodami, a zatem błędny. Jak wynika ze skargi i załączonej kserokopii dowodu nadania zażalenia, oraz z jego oryginału, okazanego na rozprawie, zażalenie zostało wniesione w terminie, a zatem Sad stwierdza, iż zaskarżone postanowienie Wojewody nie ma oparcia w materiale dowodowym i przepisach kpa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ppsa, orzeczono jak w pkt. 1 sentencji. O zwrocie kosztów zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i 2 ppsa oraz w zw. z § 14 ust. 2 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.) /-/Izabela Kucznerowicz /-/Maciej Dybowski /-/Bożena Popowska MZ