IV SA/Po 389/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-08-22
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Grażyna Radzicka, Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobie, która nie podejmuje zatrudnienia lub rezygnuje z niego w celu sprawowania opieki nad pełnoletnim członkiem rodziny legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeśli nie jest obciążona obowiązkiem alimentacyjnym wobec tej osoby?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w którym przedstawiono zagadnienie prawne dotyczące możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie nieobciążonej obowiązkiem alimentacyjnym. Wynik tego postępowania prejudycjalnego będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz W. W. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, argumentując, że świadczenie powinno przysługiwać również osobom, na które nie ciąży obowiązek alimentacyjny, jeśli są jedynymi członkami rodziny mogącymi opiekować się osobą niepełnosprawną. Organ wniósł o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr. ) Sędziowie: NSA Grażyna Radzicka WSA Tomasz Grossmann Protokolant: st. sekretarz sądowy Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego postanawia zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne
Pismem z dnia [...] marca 2013 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) M. W. (dalej skarżąca) reprezentowana przez fachowego pełnomocnika procesowego zaskarżyła w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] stycznia 2013 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] stycznia 2013 r.) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z [...] października 2012 r., nr [...], o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz W. W.
Decyzji z 14 stycznia 2013 r. skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 17 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. 2006 r., nr 139, poz. 992 ze zm., dalej uśr), przez jego błędną wykładnię, co miało wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że w przypadku uśr nie należy kierować się wyłącznie wykładnią językową, lecz należy wziąć pod uwagę kontekst systemowy i celowościowy. Podzielić należy wykładnię umożliwiającą poszerzenie kręgu uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego o osoby będące członkami rodziny, na których nie ciąży jednak obowiązek alimentacyjny, jeśli są one jedynymi członkami rodziny, którzy mogą opiekować się osobą niepełnosprawną. Wprawdzie osoba wymagająca opieki ma dwóch synów, jednak żaden z nich nie może aktualnie podjąć się nad nią opieki. Mąż skarżącej, a syn wymagającej opieki, jest osobą przewlekle chorą, a jego obecny stan zdrowia uzasadnia zaliczenie go do drugiej grupy inwalidzkiej. Fakt, że mąż skarżącej nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności nie może być podstawą do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej. Zgodnie bowiem z zasadą prawdy obiektywnej, wyartykułowanej w art. 7 kpa, organy rozpoznające wniosek o świadczenie pielęgnacyjne powinny ocenić czy dana osoba może z uwagi na wiek i stan zdrowia taką opiekę sprawować. Jeżeli chodzi zaś o drugiego z synów osoby wymagającej opieki, jak już wcześniej wspomniano, opuścił on matkę, zupełnie nie przejmując się jej losem. Skarżąca podkreśliła również, że zgodnie z tradycyjnym modelem rodziny także powinowaci stanowią najbliższą rodzinę (k. 2-6 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę z dnia [...] marca 2013 r., nr [...],[...], Kolegium wniosło o jej oddalenie (k. 10-12 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa) Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
W wypadku, o którym mowa w cytowanym przepisie, Sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Warunkiem skorzystania z tej podstawy mającej związek z wynikiem innego postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym, jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie jest już rozpoczęte.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja z dnia 14 stycznia 2013 r. zapadła w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia, celem sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności. Problem prawny jaki występuje w tej sprawie sprowadza się m.in. do wyjaśnienia, czy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje osobie, która nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad pełnoletnim członkiem rodziny legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności w sytuacji, gdy nie jest obciążona obowiązkiem alimentacyjnym względem tej osoby.
W podobnej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK1774/12 przedstawił składowi siedmiu sędziów tego Sądu do rozstrzygnięcia budzące poważne wątpliwości zagadnienie prawne:
"Czy osobie, którą nie obciąża obowiązek alimentacyjny względem pełnoletniego członka rodziny, legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym i która nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad tym niepełnosprawnym członkiem rodziny, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne na podstawie art. 17 ust. 1 i ust. 1 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.)?".
W ocenie Sądu rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przedstawionego składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w podobnej sprawie rozpatrywanej pod sygn. akt I OSK 1774/12, również dotyczącej odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia, będzie miało wpływ na wynik niniejszej sprawy. Tak samo NSA w postanowieniach z 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1921/12, 30 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2335/12 oraz sygn. akt I OSK 2121/12, z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt I OSK 3041/12, z dnia 20 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 2925/12 oraz z 28 czerwca 2013 r., sygn. akt I OSK 457/13, zawiesił postępowania powołując się na pytanie prawne zadane w sprawie o sygn. akt I OSK 1774/12.
Mając powyższe na uwadze, jak również kierując się dążeniem do zapewnienia jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego, Sąd działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło