IV SA/Po 391/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-09-15
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Maciej Dybowski, Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej ma obowiązek przyznać zasiłek celowy w wysokości wnioskowanej przez stronę, czy też wysokość świadczenia może być ograniczona uznaniem administracyjnym organu, uwzględniającym jego możliwości finansowe i liczbę potrzebujących?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej nie ma obowiązku przyznania zasiłku celowego w pełnej wnioskowanej przez stronę wysokości. Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, a jego wysokość zależy od oceny organu, uwzględniającej zarówno sytuację wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe organu oraz liczbę osób potrzebujących. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej ogranicza się do zbadania, czy organ nie przekroczył granic swobodnego uznania, czy zebrał materiał dowodowy i czy jego ocena znajduje oparcie w przepisach prawa.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup leków i inne potrzeby po operacji. Organ I instancji przyznał ograniczoną kwotę, organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Strona skarżąca zarzuciła nieuwzględnienie wszystkich potrzeb i zaniżenie wartości dowodów. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oceniły sytuację i możliwości finansowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann /spr./ Sędziowie WSA Maciej Dybowski WSA Bożena Popowska Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2011r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2011r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi G. U. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) wynagrodzenie w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł podwyższone o kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) zł stanowiącą podatek od towarów i usług – łącznie 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Dnia [...] października 2010 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] (dalej: "MOPS") wpłynął wniosek M. S. (dalej: "wnioskodawca", "strona" lub "skarżący") z tego samego dnia o przyznanie pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na zakup leków oraz na realizację innych potrzeb, które wynikną po zaplanowanej operacji kolana.
Decyzją z dnia [...] października 2010 r., znak: [...], Prezydent Miasta [...] (dalej "Prezydent Miasta" lub "organ I instancji") przyznał wnioskodawcy zasiłek celowy w wysokości 100 zł na dofinansowanie zakupu leków, środków opatrunkowych oraz środków czystości. Na skutek odwołania wnioskodawcy decyzja ta została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "SKO" lub "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu SKO nakazało przeanalizować wszystkie przesłanki przyznania świadczenia, a w szczególności wziąć pod uwagę stopień niepełnosprawności wnioskodawcy ustalony wyrokiem z dnia 13 października 2010 r. i wydać orzeczenie, którego uzasadnienie spełni wymogi art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej "k.p.a.").
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., znak: [...] – działając na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust. 1-2, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 z późn. zm., dalej: "ustawa o pomocy społecznej", w skrócie: "u.p.s.") – przyznał wnioskodawcy zasiłek celowy w wysokości 100 złotych na dofinansowanie do zakupu leków, środków opatrunkowych oraz środków czystości. Uzasadniając napisał, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i mieszka sam. Nie posiada osób na swoim utrzymaniu. Wyrokiem Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] który uprawomocnił się w dniu 15 listopada 2010 r., wnioskodawca został uznany za osobę niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym okresowo do dnia 31 grudnia 2010 r. W miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku dochód wnioskodawcy stanowił zasiłek okresowy w miesięcznej kwocie 240 zł. Od 1993 r. wnioskodawca obejmowany jest systematyczną opieką MOPS, w formie zasiłków celowych i okresowych, a także 1 gorącego posiłku dziennie. Przedmiotowy zasiłek został przyznany stronie ze względu na jej niepełnosprawność, przy czym, jak zaznaczył organ I instancji, stopień tej niepełnosprawności nie ma wpływu na wysokość otrzymanej pomocy, gdyż ta uzależniona jest od zgłoszonych potrzeb i kosztów koniecznych na ich realizację. W kwocie przyznanej pomocy uwzględniono: zakup leków (wycena recepty z dnia 21.10.2010 r. – 24,11 zł); środki opatrunkowe: plaster, bandaż opatrunkowy (25 zł) oraz środki czystości: pasta do zębów, szampon, mydło, papier toaletowy, proszek do prania (30 zł). Zatem potrzeby wnioskodawcy zostały wycenione na łączną kwotę 79,11 zł, jednak biorąc pod uwagę jego trudną sytuację materialną i zdrowotną, przyznano pomoc w wysokości 100 zł. Organ I instancji podkreślił, że dokładnie przeanalizował sytuację strony w kontekście ogólnej liczy osób ubiegających się o pomoc i posiadanych środków finansowych, i uznał, że pomoc była wystarczająca w tym zakresie oraz wobec możliwości finansowych organu. Zaznaczył, że rozpatrując wniosek nie uwzględniono potrzeby związanej z zakupem żywności, gdyż na ten cel została przyznana pomoc w formie zasiłku okresowego w wysokości 240 zł. Łącznie za październik 2010 r. wypłacono wnioskodawcy kwotę 990 zł. Strona w październiku złożyła również podanie o pomoc w formie zasiłku stałego i za ten miesiąc otrzymała wyrównanie w listopadzie 2010 r. w kwocie 237 zł; nadto posiada przyznaną pomoc w formie 1 gorącego posiłku dziennie, który również w pewnym stopniu zaspokaja potrzebę związaną z zakupem żywności. Dalej w uzasadnieniu podkreślono, że organy rozstrzygające w sprawach pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona, i w tak wyznaczonych granicach realizować muszą ustawowe cele, z uwzględnieniem liczby wniosków oraz sytuacji życiowej osób ubiegających się o pomoc. W świetle środków, jakimi dysponuje MOPS, świadczenia przyznawane stronie przekraczają średnie wielkości przyznanych zasiłków, natomiast strona nie może oczekiwać, iż pomoc taka stanowić będzie stały dochód zaspokajający wszystkie jej potrzeby, gdyż udzielana pomoc nie ma na celu wyręczania strony w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej. Ponadto organ I instancji poinformował, że decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. przyznał jeszcze stronie m.in. pomoc finansową na dojazdy na rehabilitację.
Od opisanej decyzji odwołanie złożył wnioskodawca wskazując, że jest ona dla niego krzywdząca i dyskryminująca, i wnosi o jej uchylenie. Zarzucił, że w kwocie przyznanego zasiłku organ I instancji nie uwzględnił wszystkich potrzeb wynikających z operacji lewego kolana, którą przebył w dniu [...] października 2010 r. Podkreślił, że zgodnie z przekazanym do MOPS zaświadczeniem lekarskim wymaga pomocy osób trzecich. Nadto ocenił, że jest przez MOPS konsekwentnie dyskryminowany.
Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...], SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta. W uzasadnieniu podkreśliło, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa i powinna mieć miejsce wtedy, gdy osoba lub rodzina nie jest w stanie własnymi siłami przezwyciężyć trudnej sytuacji życiowej, w jakiej się znalazła. W wyniku złożonego wniosku został przeprowadzony wywiad środowiskowy, który wykazał, że wnioskodawca spełnia kryterium dochodowe do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji szczegółowo uzasadnił swoją decyzję. Z uzasadnienia tego wynika, że pomoc społeczna jest świadczona wnioskodawcy wielokrotnie, w różnych formach. Z wykazu znajdującego się w aktach sprawy wynika, że w 2010 r. udzielono wnioskodawcy pomocy na łączna kwotę 6.932,28 zł. Odnosząc się do zarzutów odwołania SKO podkreśliło, że należy mieć na względzie, iż osoby i rodziny powinny przezwyciężać trudne sytuacje życiowe wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Dopiero niemożność samodzielnego ich pokonania stanowi przesłankę włączania się instytucji państwa. Pomoc społeczna ma charakter uzupełniający, jej zakres uzależniony jest od możliwości organu administracji i osobistej aktywności zainteresowanego. Samo pozostawanie bez pracy i środków do życia, nie stanowi o obowiązku przyznania prawa do zasiłku. Decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, samo spełnienie kryteriów ustawowych nie oznacza obowiązku przyznania tego świadczenia osobie zainteresowanej, bądź przyznania go w oczekiwanej wysokości.
Na opisaną decyzję strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnosząc o jej uchylenie. Skarżący zarzucił, że pomimo początkowego uchylenia przez SKO decyzji, organ I instancji nie zmienił stanowiska i powielił swoją decyzję, która następnie została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Organ odwoławczy przyznał zatem rację organowi I instancji, który nie zbadał stanu faktycznego a kierował się brakiem środków finansowych. Mimo przedstawionych rachunków za leki i środki opatrunkowe pracownik socjalny bezpodstawnie zaniżył ich wartość.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Ponadto podkreśliło, że skarżący (rocznik 1965) korzysta z opieki społecznej od 1993 r. i, zdaniem organu, przez tak długi czas powinien się już usamodzielnić, jednak próby aktywizacji zawodowej skarżącego spotkały się z jego odmową.
Na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że organ nie uwzględnił złożonej przez skarżącego po wyjściu ze szpitala faktury VAT na kwotę 43,28 zł oraz paragonu na kwotę 34,57 zł z dnia 27 października 2010 r. za zakup leków, który to paragon – według oświadczenia skarżącego, został odebrany przez pracownika socjalnego w toku wywiadu środowiskowego przeprowadzonego po wyjściu ze szpitala. Ponadto skarżący oświadczył, że w miesiącach czerwcu i lipcu 2011 r. pracował na czas określony i że z tego tytułu otrzymał wynagrodzenie ok. 970 zł za czerwiec oraz ok. 1050 zł za lipiec.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi (odpowiednio: kompetencyjnymi, proceduralnymi i materialnymi), przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Kontrola sądu nie obejmuje natomiast zasadniczo oceny wypełniania przez organy administracji pozasystemowych kryteriów słusznościowych, w szczególności kierowania się zasadami współżycia społecznego, ani kryteriów celowościowych, takich jak realizacja określonej polityki stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 25.09.2009 r., I OSK 1403/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA").
Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji SKO, a także poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta, Sąd nie dopatrzył się przy ich wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności któregokolwiek z tych aktów, względnie stwierdzenia wydania ich z naruszeniem prawa. W szczególności, w ocenie Sądu, organy administracji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą dalszych rozważań.
W zakresie ustaleń faktycznych nietrafny okazał się zwłaszcza zarzut skarżącego, iż organy nie wzięły pod uwagę wszystkich przedstawionych przezeń dowodów (rachunków), takich jak: faktura VAT na kwotę 43,28 zł oraz paragon na kwotę 34,57 zł. W tym miejscu należy zauważyć, że wniosek skarżącego o zasiłek celowy, złożony dnia 18 października 2010 r., dotyczył pomocy na zakup leków i zaspokojenie innych potrzeb zakupowych w okresie "po wyjściu ze szpitala po operacji", która miała miejsce w dniu 20 października 2010 r. Tymczasem, jak wynika z akt administracyjnych sprawy, ww. faktura opiewająca na kwotę 43,28 zł, nosi datę 18 października 2010 r. i stanowi załącznik do ww. wniosku skarżącego, a zatem ewidentnie dotyczy wydatków poniesionych przez skarżącego przed operacją. Z kolei ww. paragon na kwotę 34,57 zł (zawierający odręczną adnotację niewiadomego autorstwa o treści: "S. M. Ł. 35 płacono"), którego kopię skarżący złożył do akt na rozprawie w dniu 15 września 2011 r., w ogóle nie figuruje w aktach administracyjnych sprawy. Zarazem jednak Sąd zauważa, że paragon został opatrzony datą 27 października 2010 r., zaś, jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wywiad środowiskowy został przeprowadzony w dniu 26 października 2011 r., zatem niemożliwym jest, aby, jak twierdzi skarżący, w toku tego wywiadu pracownik socjalny mógł ów paragon odebrać od skarżącego. W związku z powyższym należy przypuszczać, iż paragon ten w ogóle nie został przekazany pracownikowi socjalnemu, skoro brak go w aktach, a skarżący ewidentnie myli się co do okoliczności jego rzekomego przekazania. Mając to wszystko na względzie nie sposób czynić organom administracji zarzutu, iż decydując o wysokości zasiłku celowego nie uwzględniły ww. faktury i paragonu. Poza tym należy podkreślić, że fakt, iż skarżący wykupił już leki przed przyznaniem zasiłku (co dokumentują przedstawione: faktura i paragon), może oznaczać, że w istocie był on w stanie z własnych środków zaspokoić tę potrzebę, a więc przyznanie środków publicznych na ten cel byłoby niezasadne (zob. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 29.04.2009 r., VIII SA/Wa 793/08, CBOSA; por też wyrok NSA z dnia 10.01.2010 r., I OSK 448/07, CBOSA).
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć administracyjnych podjętych w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy o pomocy społecznej. W myśl zasad ogólnych tej ustawy wyrażonych w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 u.p.s., świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz zaspokajanie niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Jak wynika z powyższych przepisów, pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo, w sytuacjach, w których obywatel nie jest w stanie sam podołać okolicznościom życiowym.
W niniejszej sprawie przedmiotem oceny było przyznanie skarżącemu świadczenia pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego w wysokości 100 zł, który to zasiłek, zgodnie z art. 39 ust. 1 u.p.s., może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Jednym z podstawowych warunków przyznania zasiłku celowego jest spełnienie kryterium dochodowego, które w przypadku osoby samotnie gospodarującej wynosi 477,00 zł miesięcznie (art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. w związku z § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej – Dz. U Nr 127, poz. 1055), przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2–15 u.p.s.
W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż skarżący spełniał kryterium dochodowe, co nie oznacza jednak, że organ miał automatycznie przyznać skarżącemu wnioskowaną pomoc w wysokości przez niego wskazanej. Sam fakt spełnia przez osobę ubiegającą się o świadczenie kryteriów z art. 7 i art. 8 u.p.s. nie oznacza jeszcze automatycznego przyznania świadczenia, gdyż o tym decyduje całokształt okoliczności sprawy, w tym również rozmiar środków finansowych, jakimi na ten cel dysponuje organ, oraz liczba osób potrzebujących.
Jak wynika z art. 39 u.p.s., wysokość przyznanego świadczenia zależy od uznania organu rozstrzygającego sprawę. Powyższe oznacza, iż organ orzekając w konkretnej sprawie może więc (ale nie musi) przyznać wnioskowaną pomoc, oceniając sytuację wnioskodawcy, a w wyniku dokonanej oceny wybiera konsekwencje prawne swoich ustaleń. Zaznaczyć jednak trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności tych podnoszonych przez stronę (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26.11.2006 r., V SA/Wa 1758/08, CBOSA). Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwianiu sprawy, ale też nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela.
W tym miejscu należy wskazać, iż w przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. dokonał ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 k.p.a., czyli w sposób przekonywujący. Z drugiej strony uznaniowy charakter rozstrzygnięcia wyłącza zasadniczo sądową kontrolę wydanej decyzji z punktu widzenia jej celowości czy słuszności, gdyż jest to domena zastrzeżona dla swobodnego uznania organu administracji.
Decyzja uznaniowa powinna uwzględniać zasady ogólne określone w k.p.a., a w zakresie meritum rozstrzygnięcia – zasady ustawy o pomocy społecznej. Jak trafnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1464/06 (Lex nr 2994150), z przepisów regulujących tryb przyznania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej.
Zwrócić należy uwagę, iż organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. Jest bowiem poza sporem, że przyznana w konkretnym przypadku pomoc musi mieć zawsze pokrycie w środkach finansowych MOPS, gdyż w przeciwnym wypadku nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana. Nie ulega zatem wątpliwości, iż organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości.
W związku z powyższym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż uzasadnienie decyzji uznaniowej organu powinno, co do zasady, wskazywać zarówno możliwości finansowe organu (m.in. ilość przeznaczonych na ten cel środków pieniężnych, którymi w danym okresie czasu dysponuje organ, ilość osób zainteresowanych uzyskaniem takiego zasiłku), jak również sytuację osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia, ponieważ uznanie organu jest uzależnione od wielkości przyznanych z budżetu państwa środków finansowych na pomoc społeczną oraz od liczby osób uprawnionych do korzystania z tej pomocy i ubiegających się o nią.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że uzasadnienie decyzji Prezydenta Miasta wprawdzie nie zawiera szczegółowych danych liczbowych dotyczących środków budżetowych i liczby podopiecznych, ale, w ocenie Sądu, uchybienie to nie miało wpływu na wynik niniejszej sprawy, gdyż zawarte w decyzji twierdzenia i dane opisowe są wiarygodne i w dostatecznym stopniu pozwalają na weryfikację prawidłowości działania organu. Taki wniosek znajduje dodatkowe oparcie w stanowisku Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 28 kwietnia 2010 r. (I OSK 116/10; CBOSA), iż nie ma konieczności wskazania, w każdym przypadku, w uzasadnieniu decyzji w przedmiocie zasiłku celowego, precyzyjnie możliwości finansowych organu pomocy społecznej. Z kolei znajdujące się w aktach sprawy zestawienie, na które powołał się organ II instancji, obrazujące rozmiar udzielonej skarżącemu pomocy zgodnie z decyzjami wydanymi w 2010 r. (łącznie kwota 6.932,28 zł) potwierdza, że skarżący regularnie otrzymuje od MOPS wsparcie finansowe w różnorakiej formie.
Ponadto jeszcze raz należy powtórzyć, iż MOPS dysponuje ograniczonymi środkami finansowymi i nie jest zobowiązany do zaspokojenia wszystkich zgłaszanych potrzeb. Organy pomocy społecznej mają obowiązek tak dysponować przyznaną kwotą aby pod koniec roku nie pozbawić rodzin najbardziej potrzebujących pomocy państwa.
Wszystko to pozwala stwierdzić, że zasadnie organ I instancji przyznał skarżącemu pomoc w wysokości nie w pełni odpowiadającej jego oczekiwaniom.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, że organy obu instancji wydały decyzje w oparciu o obowiązujące przepisy, nie przekraczając granic uznania administracyjnego, dokonały ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy o pomocy społecznej uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego. Zaspokojenie wszystkich uzasadnionych potrzeb w zakresie pomocy społecznej należy oceniać w kategoriach postulatywnych, nie znajdujących jednak odzwierciedlenia w rzeczywistych możliwościach samorządu terytorialnego w tym zakresie. W ocenie Sądu w składzie tu orzekającym organy prowadząc niniejsze postępowanie w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny sprawy i z należytą starannością rozważyły i uzasadniły przesłanki przyznania skarżącemu pomocy w takiej, a nie innej wysokości.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O wynagrodzeniu reprezentującego skarżącego zawodowego pełnomocnika (adwokata) Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 2 i 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) w wysokości 240 zł powiększonej o wartość podatku VAT – uwzględniając złożony przez tego pełnomocnika na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. wniosek wraz ze stosownym oświadczeniem.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło