IV SA/Po 406/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-12-09
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania są świadczenia z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja finansowa strony, utrzymującej się wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej, uzasadnia przyznanie takiego prawa, gdyż obiektywnie uniemożliwia jej poniesienie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Skarżący Z.Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie zasiłku okresowego. Skarżący wskazał, że jest bezrobotny, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego jedynym źródłem utrzymania są świadczenia z pomocy społecznej. Jedynym majątkiem skarżącego jest mieszkanie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2014r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w dniu 23 października 2014r. wydał wyrok oddalający skargę Z.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego 2014r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego. Skarżący w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, z którego wynika, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą bezrobotną a jedynym źródłem jego utrzymania jest zasiłek okresowy w kwocie [...] zł. i zasiłek celowy w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia wniosku wynika, że jedyny majątek skarżącego stanowi mieszkanie o pow. [...] m2.
Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej P.p.s.a.) stwierdzić należy, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy jest więc wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że sytuacja finansowa skarżącego pozostającego bez pracy i utrzymującego się wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Mając powyższe na uwadze zasadnym jest przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło