IV SA/Po 415/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Maciej Dybowski Protokolant ref.- staż. Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2006 r. sprawy ze skargi K.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza nr [...] z [...] /-/M.Dybowski /-/B.Popowska /-/P.Miładowski KB/ Sygn. akt IV SA / Po 415 / 05 UZASADNIENIE Pismem z dnia 7 lipca 2003 r. K.K. zwróciła się do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej (dalej jako: MGOPS) z prośbą udzielenie pomocy w formie zasiłku stałego z tytułu opieki nad chorym dzieckiem. Poprzednie orzeczenie o niepełnosprawności wydane zostało na okres do dnia 30 czerwca 2003 r. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor MGOPS zawiesił postępowanie dotyczące rozpatrzenia ww. wniosku o przyznania zasiłku stałego K.K., do czasu uzyskania prawomocnego orzeczenia o konieczności sprawowania stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji syna S.K. Orzeczeniem z dnia [...], Powiatowy Zespół Orzekania o Niepełnosprawności zaliczył S.K. do osób niepełnosprawnych, uznając jednak, że nie potrzebuje on stałej lub długotrwałej opieki osoby drugiej. Wojewódzki Zespół Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, postanowieniem z dnia [...], uchylił w części zaskarżone postanowienie, nie obejmując jednak swoją ingerencją części ww. postanowienia dotyczącej braku potrzeby stałej lub długotrwałej opieki osoby drugiej. To postanowienie zostało zmienione wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] (sygn. akt: [...]) w ten sposób, że S.K. wymaga opieki innej osoby w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku. Wnioskiem z dnia 12 listopada 2004 r. K.K. zwróciła się do Dyrektora MGOPS o "odwieszenie" zawieszonego postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego dla swojego syna S.K. Decyzją z dnia [...] Dyrektor MGOPS odmówił przyznania zasiłku stałego z pomocy społecznej za okres od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r. Jako motyw wskazano, iż od dnia 1 maja 2004 r. weszła w życie "nowa" ustawa o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. (Dz. U. z 2004 r., nr 64, poz. 593 ze zm. – dalej jako: nowa ustawa o pomocy społecznej),która nie przewiduje w systemie pomocy społecznej od dnia 1 maja 2004 r. zasiłku stałego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem, zaś zgodnie z art. 150 ww. ustawy do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy tej nowej ustawy. Dyrektor MGOPS poinformował także, że w obecnym stanie prawnym tego typu świadczenie normuje ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 r., nr 228, poz. 2255), wprowadzająca w miejsce zasiłku stałego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem świadczenie pielęgnacyjne Od powyższej decyzji K.K. wniosła odwołanie, wnosząc o jej zmianę i przyznanie zasiłku stałego od dnia 1 lipca 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r. Odwołująca się stwierdziła, iż tryb odwoławczy trwał do września 2004 r., na co ona nie miała wpływu. Odwołująca się dodała, że jej syn choruje i wymaga stosowania kosztownych leków, tryb odwoławczy podjęła dla jego dobra, zaś zmiana przepisów nie powinna być krzywdząca dla jej dziecka. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy, wskazując, iż z dniem 1 maja 2004r. weszła w życie nowa ustawa o pomocy społecznej, a w jej art. 149 ustawodawca przyjął zasadę, że z dniem wejścia w życie nowej ustawy o pomocy społecznej wygasają decyzje dotyczące rzeczonego zasiłku stałego wydane na podstawie "starej" ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. (Dz. U. z 1990 r., nr 64, poz. 414 ze zm. – dalej jako: stara ustawa o pomocy społecznej), zaś stosownie do art. 150 nowej ustawy o pomocy społecznej do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy tej nowej ustawy, a przepisy te nie przewidują udzielania pomocy w formie zasiłku stałego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Od powyższej decyzji K.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o wypłacenie zaległych i prawnie należnych jej środków pieniężnych. Skarżąca wskazała, iż to, że wyrok w jej sprawie zapadł po wejściu w życie nowej ustawy nie powinno działać na jej niekorzyść, zaś czas trwania trybu odwoławczego w Sądzie Pracy nie był spowodowany jej zaniedbaniem, ani jej winą i nie rozumie ona, dlaczego nie może otrzymać zaległych środków, skoro według wyroku one się jej należą. W odpowiedzi na skargę organ powtórzył argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd podziela argumenty podniesione przez skarżącą, wskazujące na konieczność zastosowania w jej sprawie przepisów starej ustawy o pomocy społecznej, a nadto wskazuje na treść art. 58 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Szczegółowo wyjaśniając motywy rozstrzygnięcia, Sąd stwierdza, że bezsporne są dwa, istotne dla ustalenia podstawy prawnej orzekania w niniejszej sprawie, fakty. Chodzi o datę wniesienia przez K.K. wniosku o przyznanie zasiłku stałego (tj. 7 lipca 2003 r.) na dalszy okres niepełnosprawności syna S., tj. po dniu 30 czerwca 2003 r. oraz o przedłożenie przez nią- po dniu 1 maja 2004 r. - wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...] (sygn. akt: [..]), zmieniającego orzeczenie Wojewódzkiego Zespół Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w ten sposób, że S.K. wymaga opieki innej osoby w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku. Zdaniem organów orzekających w tej sprawie, fakt dostarczenia ww. wyroku, a więc kompletu dokumentacji, po wejściu w życie nowej ustawy o pomocy społecznej, spowodował konieczność odmowy skarżącej przyznania zasiłku stałego z uwagi na treść art. 150 nowej ustawy o pomocy społecznej. Sąd jest innego zdania; dostarczenie przedmiotowego wyroku spowodowało, że spełnione zostały materialnoprawne przesłanki przyznania K.K. prawa do zasiłku stałego, określone w art. 27 starej ustawy o pomocy społecznej. Spór dotyczy zatem tego, jakie przepisy Dyrektor MGOPS powinien dla załatwienia sprawy z ww. wniosku zastosować. Sąd nie podziela stanowiska organów I i II instancji, powołujących się na przepis intertemporalny zamieszczony w nowej ustawie o pomocy społecznej- art. 150, według którego: "Do spraw wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy niniejszej ustawy." Po pierwsze, przepisy tej ustawy, tzn. nowej ustawy o pomocy społecznej, stosuje się od dnia 1 maja 2004 r., a do tego dnia w sprawach zasiłku stałego obowiązywały przepisy starej ustawy o pomocy społecznej. Należy przypomnieć, że strona wniosek wniosła przed wejściem w życie nowej ustawy. Po drugie, powołana przez organy nowa ustawa o pomocy społecznej nie normuje świadczenia, odpowiadającego treścią "zasiłkowi stałemu"; świadczenie takie normują natomiast przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. W związku z tym, Sąd zwraca uwagę na treść art. 58 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zamieszczonego w rozdziale: "Przepisy przejściowe i dostosowujące". Przepis ten w istocie stanowi o konwersji (przekształceniu) zasiłku stałego unormowanego przepisami starej ustawy o pomocy społecznej w "świadczenie pielęgnacyjne", o którym mowa w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Sądu, w świetle tej regulacji, nie można zaaprobować takiej interpretacji art. 150 nowej ustawy o pomocy społecznej, która pozwala nie stosować przepisów starej ustawy o pomocy społecznej, dotyczących zasiłku stałego odnośnie do stanu faktycznego sprzed dnia 1 maja 2004 r. Prawidłowość rozumowania Sądu zdaje się potwierdzać wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 maja 2005 r. (sygn. akt: P 15 / 04). Dotyczy on wprawdzie konstytucyjności art. 149 nowej ustawy o pomocy społecznej, ale pewne tezy mają szersze znaczenie. Trybunał Konstytucyjny, w związku z wejściem w życie nowej ustawy o pomocy społecznej stwierdził m. in., że "(...) nie można uznać za niebyłe tego, co wydarzyło się do momentu jej ( tj. "nowej" ustawy o pomocy społeczne ) wydania". Rozpoznając ponownie sprawę z wniosku K.K. w zakresie żądania świadczenia do dnia 30 kwietnia 2004 r., organ właściwy uwzględni powyższe wskazówki co do zastosowania materialnoprawnych rozwiązań starej ustawy o pomocy społecznej, tj. art.27. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku. O wykonalności zaskarżonej decyzji nie orzeczono z uwagi na fakt, że nie przyznano w niej uprawnień ani nie nałożono obowiązków. /-/ P. Miładowski /-/ B. Popowska /-/ M. Dybowski Za nieobecnego sędziego -/P.Miładowski KB/