IV SA/Po 427/18

WyrokWSA w Poznaniu2018-06-27

Skład orzekający: Józef Maleszewski, Anna Jarosz, Maria Grzymisławska-Cybulska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nadwozie ciężarowe typu izoterma, posadowione na gruncie na drewnianych klocach, może być uznane za tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, podlegający nakazowi rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zakwalifikowały nadwozie ciężarowe typu izoterma, posadowione na gruncie na drewnianych klocach, jako tymczasowy obiekt budowlany podlegający przepisom Prawa budowlanego. Brak było wystarczających dowodów i ustaleń faktycznych, aby uznać, że obiekt ten utracił charakter elementu pojazdu i stał się obiektem budowlanym. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki barakowozu (nadwozia ciężarowego typu izoterma) posadowionego na działce skarżącego. Organy administracji uznały, że obiekt ten stanowi tymczasowy obiekt budowlany. Skarżący twierdził, że jest to jedynie część pojazdu, nie wykonana z materiałów budowlanych i możliwa do przeniesienia. Po kontrolach i postępowaniu odwoławczym, organy utrzymały w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Anna Jarosz Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], 2. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego D. W. kwotę [...]zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2018 r.nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w T. z dnia [...] listopada 2017 r. znak [...] nakazującą D. W. dokonać rozbiórki barakowozu posadowionego na działce oznaczonej nr [...] w m. Kuny, gm. W. oraz uporządkować teren nieruchomości. Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym: Na skutek pisma E. P. z dnia [...] września 2016 r. przeprowadzona została kontrola dotycząca przestrzegania przepisów prawa budowlanego, w zakresie legalności ustawienia baraku na działce rolnej sąsiadującej bezpośrednio z działką E. P.. W toku przeprowadzonych w dniu [...] listopada 2016 r. czynności kontrolnych ustalono, że w budynku położonym w m. [...] od strony północnej znajdują się dwa okna, a postawiony "barakowóz przesłania widok z okna na parterze". Na skutek przeprowadzonej kontroli ustalono, że na działce nr [...] na gruncie ornym znajduje się posadowione na drewnianych klocach nadwozie ciężarowe, w odległości 1,2 do 1,5 m od budynku mieszkalnego, w którym od strony południowej znajdują się dwa okna – jedno na parterze, a drugie na piętrze. Ustalono, że pierwotnie nadwozie to pozostawało na kołach. Jednak po tym jak E. P. samodzielnie je przesunął w dalszą część działki nr [...], naczepa uległa uszkodzeniu. D. W. wyjaśnił, że po naprawie koła została dokonana orka i siew ozimy, a "barakowóz" został przeciągnięty przez niego w miejsce obecne i zdemontowano koła. Właściciel działki nr [...], D. W. wskazał, że obiekt został posadowiony na działce w związku z planowaną budową, jednak w toku postępowania ustalono, że Starosta T. nie zarejestrował od roku 2016 zgłoszenia, ani wniosku w sprawie pozwolenia na budowę barakowozu na działce nr [...]. W dniu [...] listopada 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. (dalej również jako: PINB) nakazał rozbiórkę barakowozu posadowionego na działce oznaczonej nr [...] w m. Kuny, gm. W. oraz uporządkować teren nieruchomości. Uzasadniając wydaną decyzję PINB wyjaśnił, że sporny obiekt nie może być zakwalifikowany do żadnego z tymczasowych obiektów budowlanych wymienionych w art. 29 pkt 12, 24 i 24 Prawa budowlanego. Nie wykazano aby był przewidziany do rozbiórki albo przeniesienia w inne miejsce. Wskazano, że nie jest to również obiekt przeznaczony do czasowego użytkowania w czasie realizacji robót budowlanych, ani eksponat wystawowy. Podkreślono, że obiekt ten zakwalifikowany przez PINB jako barakowóz usytuowano na działce nr [...] w odległości 1,2-1,5m od granicy z działką nr [...]. W granicy działek posadowiono budynek, zwrócony otworami okiennymi na działkę nr [...], a posadowiony przez D. W. obiekt powoduje zacienienie. Jednocześnie, wskazano, że sporny obiekt narusza również przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co czyni niemożliwym doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem. W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej D. W. wskazał, że obiekt będący przedmiotem nakazu rozbiórki jest izotermą, czyli częścią pojazdu (część nadwozia). Podkreślono, że obiekt ten nie został zrealizowany przy użyciu wyrobów budowlanych, co zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, stanowi warunek uznania danego obiektu za obiekt budowlany. D. W. wskazał, że obiekt ten w każdej chwili może zostać usunięty w całości i przestawiony w inne miejsce, bez konieczności jego rozbiórki. Błędnie w ocenie Skarżącego organy zakwalifikowały obiekt na dz. nr [...] i niezasadnie nałożyły na niego nakaz rozbiórki obiektu, który w każdej chwili może zostać w całości przestawiony w inne miejsce. Do akt sprawy załączono dokumentację fotograficzną z dnia [...] października 2017 r. przedstawiającą działkę rolną i położoną na niej częściowo na drewnianych deskach, częściowo na kamieniach i ziemi, pozbawioną okien naczepę ciężarową (k. 24-32). Następnie dnia [...] stycznia 2018 r. pełnomocnik profesjonalny reprezentujący Skarżącego zajął stanowisko w sprawie, podnosząc że na działce nr [...] nie znajduje się, jak przyjął organ I instancji, barakowóz, ale zabudowa samochodowa typu "izoterma", która została zakupiona z przeznaczeniem do ponownej zabudowy na samochodzie ciężarowym. Podkreślono, że izoterma pozostaje zamknięta i w żaden sposób nie jest użytkowana. Podkreślono, że D. W. prowadzi działalność ciesielsko – dekarską oraz rolniczą, a samochód ciężarowy jest niezbędny Skarżącemu do prowadzenia wspomnianej działalności. Podkreślono, że z uwagi na specyfikę izotermy, Skarżący ma trudności ze znalezieniem odpowiedniego podwozia ciężarowego. Podkreślono, że izoterma nie została podłączona do prądu, ani wody, nie jest wyposażona w żadne instalacje, ocieplenie, ani nie dobudowano do niej żadnych części. Zaakcentowano też, że nie została ona wykonana z wyrobów budowlanych. Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: WWINB) decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko WWINB wskazał, że organ I instancji dokonał prawidłowej kwalifikacji spornego obiektu. Pokreślono, że argumentacja, iż obiekt nadaje się do holowania nie przesądza o tym, że jest to pojazd, a nie tymczasowy obiekt budowlany. Organ II instancji w zasadniczej mierze podzielił argumentację organu I instancji. WWINB dokonał jednak uszczegółowienia kwalifikacji spornego obiektu, wskazując, że wypełnia on definicję wyrażona w art. 3 pkt 5 prawa budowlanego. Skargę na decyzję WWINB wniósł D. W. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji i żądając zwrotu kosztów postępowania. WWINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 – dalej również jako: ppsa) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Badając legalność zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej Sąd stwierdził naruszenie prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. W ocenie składu orzekającego kluczowe dla rozstrzyganej sprawy jest ustalenie, czy sporna izoterma może zostać uznana za obiekt budowlany podlegający reżymowi przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm. – dalej jako: Prawo budowlane). Organy administracji stwierdziły bowiem, że izoterma stanowi tymczasowy obiekt budowlany. W myśl art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Budowla została określona (art. 3 pkt 3) jako każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Tymczasowym obiektem budowlanym jest wreszcie (art. 3 pkt 5) obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Zagadnienie interpretacji powoływanych przepisów jest przedmiotem rozważań doktryny i judykatury. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę odwoła się zatem do stanowiska prezentowanego przez sądy administracyjne, w szczególności w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 04 listopada 2015 r. sygn. II SA/Gl 672/15, przyjmując w znacznej mierze rozważania zawarte w uzasadnieniu tego wyroku za swoje. Należy zatem wskazać, że o ile stosunkowo łatwo jest dokonać oceny prawnej w przypadku obiektów wymienionych w definicjach budynku, budowli, obiektu małej architektury, czy też tymczasowego obiektu budowlanego, o tyle problemy pojawiają się w odniesieniu do konstrukcji niewymienionych w definicjach poszczególnych kategorii obiektów budowlanych. Definicja tymczasowego obiektu budowlanego wskazuje na dwa zespoły cech, które przesądzają o uznaniu obiektów budowlanych za "tymczasowe". Pierwszą kategorię stanowią obiekty budowlane przeznaczone do czasowego użytkowania w okresie krótszym od ich trwałości technicznej, przewidziane do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Natomiast drugą kategorię tworzą obiekty nietrwale połączone z gruntem takie jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy i obiekty kontenerowe. Wyliczenie to ma charakter jedynie przykładowy, co oznacza, że do tego typu obiektów będą się zaliczały także inne, posiadające podobne właściwości (por. wyrok NSA z dnia 29 września 2016 r. sygn. II OSK 3220/14). Podkreślenia wymaga, że o możliwości zakwalifikowania danego obiektu jako tymczasowego obiektu budowlanego decyduje przede wszystkim cel, w jakim ów obiekt został umieszczony na danej działce oraz okres czasu funkcjonowania na niej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 26 marca 2014 r. (sygn. II SA/Ke 119/14) odnosząc się do pojęcia budowli wskazał, że "wyliczenie zawarte w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego nie jest kompletne i nie stanowi zamkniętego katalogu, ale ma ułatwić kwalifikację określonego obiektu do kategorii budowli w sytuacji, gdy obiekt posiada cechy tożsame lub znacznie zbliżone do jednego z wymienionych w tym przepisie oraz gdy stanowi całość techniczno-użytkową". Skład orzekający w niniejszej sprawie uznaje, iż stosowanie wymienionych wyżej reguł wykładni pojęcia "obiekt budowlany" nie może następować w oderwaniu od celu regulacji ustawy Prawo budowlane. Normuje ona (art. 1 Prawa budowlanego) "działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych". Tak rozumiane obiekty należy (art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego) biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: 1) spełnienie podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych (...) dotyczących: a) nośności i stateczności konstrukcji, b) bezpieczeństwa pożarowego, c) higieny, zdrowia i środowiska, d) bezpieczeństwa użytkowania i dostępności obiektów, e) ochrony przed hałasem, f) oszczędności energii i izolacyjności cieplnej, g) zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych; 2) warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie: a) zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz, odpowiednio do potrzeb, w energię cieplną i paliwa, przy założeniu efektywnego wykorzystania tych czynników, b) usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów; 2a) możliwość dostępu do usług telekomunikacyjnych, w szczególności w zakresie szerokopasmowego dostępu do Internetu; 3) możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego; 4) niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich; 5) warunki bezpieczeństwa i higieny pracy; 6) ochronę ludności, zgodnie z wymaganiami obrony cywilnej; 7) ochronę obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską; 8) odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej; 9) poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej; 10) warunki bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy. Przenosząc powyższe ustalenia na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż uznanie – w świetle ustalonych i udokumentowanych w sprawie okoliczności - izotermy za "obiekt budowlany" jest nadinterpretacją obowiązujących przepisów. Jak wynika z akt sprawy izoterma, która aktualnie została osadzona na drewnianych klocach, stanowi element pojazdu ciężarowego. Jak podnosił D. W. ta część nadwozia jest elementem pojazdu, który nie został wykonany z użyciem wyrobów budowlanych, o czym mowa w art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Jak wynika z ustaleń organów przeciągniecie izotermy z jednej części działki [...] na drugą, było możliwe bez potrzeby angażowania szczególnych środków, czy procedur. Skarżący oraz E. P. byli w stanie dokonać przesunięcia izotermy, w dowolnie wybrane miejsce. Nie ulega wątpliwości, że w okolicznościach badanej sprawy – organy przyjęły – że posadowiona na klocach drewnianych izoterma jest barakowozem. W ocenie Sądu, kwalifikacja ta nie znajduje jednak oparcia w materiale dowodowym. Należy zauważyć, że "barakowóz" jest prowizorycznym budynkiem na kołach. Budynek charakteryzuje się między innymi wydzieleniem z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych tj. posiadaniem ścian, a także dachu i fundamentów (vide: definicja "budynku zawarta w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego). Barak na kołach jest zaś niezwiązanym z gruntem obiektem budowlanym posiadającym ściany i dach. Brak związania z gruntem (wyposażenie w koła) jest tym właśnie elementem, który przesądza o tymczasowości obiektu budowlanego w postaci barakowozu. Z woli ustawodawcy taki prowizoryczny budynek na kołach został poddany reglamentacji Prawa budowlanego. W okolicznościach badanej sprawy nie ulega wątpliwości, że izoterma została zdjęta z kół i osadzona – jak wynika z dokumentacji fotograficznej – częściowo na deskach drewnianych, a częściowo na kamieniach i ziemi. Już z tego względu klasyfikacja nadwozia jako barakowozu musi budzić zastrzeżenia. Obiekt ten nie jest wyposażony w koła, a na podstawie zebranego materiału dowodowego nie sposób przypisać mu żadnej innej funkcji niż ta dla której ta naczepa ciężarowa została wyprodukowana. Po drugie – należy wskazać, że nie znajduje również potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym ustalenie organu, jakoby naczepa miała służyć celom przyszłej budowy. Jak wynika z akt sprawy Skarżący wbrew pierwotnym deklaracjom, potwierdził że nie występował o pozwolenie na budowę, ani nie dokonał zgłoszenia robót budowlanych na dz. nr [...]. Fakt ten potwierdził organ administracji architektoniczno-budowlanej. Nie ustalono również żadnego innego celu, dla realizacji którego ewentualnie naczepa typu izoterma miałaby służyć. Nie ustalono aby podjęto jakiekolwiek czynności z zamiarem wykorzystywania izotermy na cele inne niż jej właściwe przeznaczenie. Zauważyć natomiast należy, że w piśmie z dnia [...] stycznia 2018 r. Skarżący zajął stanowisko, podnosząc że na działce nr [...] nie znajduje się, jak przyjął organ I instancji, barakowóz, ale zabudowa samochodowa typu "izoterma", która została zakupiona z przeznaczeniem do ponownej zabudowy na samochodzie ciężarowym. Podkreślono, że izoterma pozostaje zamknięta i w żaden sposób nie jest użytkowana. Podkreślono, że izoterma nie została podłączona do prądu, ani wody, nie jest wyposażona w żadne instalacje, ocieplenie, ani nie dobudowano do niej żadnych części. Należy zauważyć, że do tej argumentacji nie odniesiono się w niniejszej sprawie, a w szczególności w aktach brak jednoznacznych ustaleń co do ewentualnego dostosowania lub wykorzystywania wskazanej naczepy ciężarowej do celów innych niż te dla których została on wyprodukowana. Z akt sprawy nie wynika, na czym organy opierają w istocie swoje ustalenia, co do statusu spornej naczepy jako tymczasowego obiektu budowlanego. Wątpliwości tych nie wyjaśniają bowiem akta sprawy. Jakkolwiek sama kwalifikacja naczepy jest dla Sądu czytelna, to przesłanki na których organy opierają swoje ustalenia nie są jasne, a przynajniej nie zostały udokumentowane w aktach sprawy. W obliczu przekazanego Sądowi materiału dowodowego przyjęcie, że sporna przyczepa ciężarowa odpowiada definicji obiektu budowlanego może prowadzić do absurdalnych wniosków, zgodnie z którymi naczepa ciężarowa, która z natury rzeczy nie posiada własnych kół, wyprodukowana bez użycia wyrobów budowlanych i pozbawiona jakichkolwiek cech umożliwiających użytkowanie jej w sposób inny niż ten dla którego została wyprodukowana, stanowi obiekt podlegający reżimowi prawa budowlanego. Podkreślić należy, że w aktach sprawy nie udokumentowano absolutnie żadnych cech spornej izotermy, które dawałyby podstawę do przyjęcia, że nie stanowi ona już elementu pojazdu, ale tymczasowy obiekt budowlany. Co więcej, z akt sprawy wynika, że możliwe jest przeniesienie izotermy z jednego miejsca na drugie, i to bez konieczności ingerencji w bryłę samej izotermy. W ocenie składu orzekającego, w obliczu zebranego w sprawie materiału dowodowego, przyjęta przez organy obu instancji wykładnia przepisów prawa budowlanego jest niedopuszczalna. Nie może być wątpliwości co do tego, że nawet w sytuacji uzyskania jednoznaczności językowej przepisu, poddawany on jest wykładni systemowej i funkcjonalnej m.in. po to aby ocenić czy nie burzy powszechnie akceptowanych społecznie wartości. Dlatego też dla ustalenia znaczenia tekstu prawnego konieczne jest przejście przez wszystkie fazy wykładni, w tym wykorzystanie wszystkich - wyróżnionych w nauce - reguł interpretacyjnych, tj. językowych, systemowych oraz funkcjonalnych. W przypadku tekstów prawnych nie chodzi bowiem o to, aby po prostu rozumieć tekst czy jakiś jego przepis (bez wysiłku czy z jakimś szczególnym wysiłkiem), ale o to by zrozumieć ten tekst (przepis) zgodnie z treścią nadaną mu przez prawodawcę (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 2780/14, wyrok NSA z dnia 09 maja 2017 r. sygn. II FSK 978/15, a także A. Municzewski, Reguły interpretacyjne w działalności orzeczniczej Sądu Najwyższego, Szczecin 2004 s. 103-104, 151-152, 217, E. Smoktunowicz, Orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego – kpa, Białystok 1994 s. 18-51; J.P. Tarno, Naczelny Sąd Administracyjny a wykładnia prawa administracyjnego, W-wa 1999 s. 52-53, M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, W. Pr. LexisNexis 2008 s. 57-64 [za:] wyrok NSA z dnia 12 października 2017 r. sygn. I OSK 829/17, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W okolicznościach badanej sprawy nie odniesiono się do celu, którego realizacji służą uregulowania Prawa budowlanego. W istocie w oderwaniu od celów Prawa budowlanego, skoncentrowano się na dopuszczalności uznania pojazdu za obiekt budowlany. Podkreślić należy, że Sąd sprawę niniejszą rozpoznający nie kwestionuje zasadniczo takiej możliwości. Jednak okoliczności badanej sprawy, a w szczególności zebrany materiał dowodowy nie potwierdzają wniosków organów o charakterze tej konkretnej naczepy ciężarowej jako obiektu podlegającego reżimowi Prawa budowlanego. Jakkolwiek przeprowadzono czynności kontrolne wskazanej naczepy, to jednak z akt sprawy nie wynika aby poczyniono jakiekolwiek ustalenia dowodzące zamiaru bądź wykorzystywania spornej naczepy ciężarowej (izotermy) na cele inne niż jej właściwe przeznaczenie. Zasadniczym argumentem podniesionym przez organy i udokumentowanym w aktach sprawy mającym dowodzić charakteru naczepy, jako tymczasowego obiektu budowlanego jest osadzenie jej "na drewnianych klocach". Tymczasem należy zwrócić uwagę, że na organach ciążą obowiązki prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie (art. 8 kpa) oraz zasady przekonywania (art. 11 kpa), które wyrażają się w obowiązku stosownego uzasadnienia decyzji. Podkreślenia wymaga, że zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny – zgodnie z art. 107 § 3 kpa znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Uzasadnienie winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia. Nakładając obowiązek o tak doniosłych skutkach jak rozbiórka obiektu budowlanego, organ musi w sposób odpowiadający wymogom prawa wykazać, że sporny obiekt podlega reżimowi Prawa budowlanego. Należy podkreślić, że Skarżący podnosił, że sporny obiekt nie został wykonany przy użyciu wyrobów budowlanych. Jednak w żaden sposób nie odniesiono się do zarzutu Skarżącego. Nie wyjaśniono również, jakie konkretnie cechy spornej naczepy ciężarowej przesądzają o zasadności zastosowania do niej przepisów Prawa budowlanego. Są to uchybienia, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji rzeczą organów, przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie dogłębne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, udokumentować poczynione ustalenia w aktach sprawy i wskazać cechy które zadecydowały o utracie przez sporna naczepę ciężarową statusu elementu pojazdu, czyniąć z niej tymczasowy obiekt budowlany. Jeżeli jednak organ nie stwierdzi i nie udokumentuje faktu podjęcia takich działań, to jego rzeczą będzie umorzenie postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego. Nie ulega wątpliwości Sądu, że sporna naczepa ciężarowa (izoterma) posadowiona – celowo – na wysokości okien budynku zlokalizowanego w granicy działki nr [...] stanowi uciążliwość dla właścicieli tego obiektu. Wskazuje na to dokumentacja akt sprawy, fakt, że właściciel działki nr [...] samodzielnie przesunął naczepę spod swoich okien, a Skarżący celowo przesunął ją z powrotem pod okna E. P., jak również fakt, że osadził on naczepę tak, aby uniemożliwić sąsiadowi samodzielne ponowne odsunięcie naczepy. Nie zmienia to jednak faktu, że akta sprawy nie potwierdzają trafności wniosków organów o charakterze spornej izotermy, jako obiektu podlegającego reżimowi Prawa budowlanego. Należy zwrócić uwagę, że art. 140 kodeksu cywilnego wynika, iż właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy -w granicach- określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. Zgodnie z art. 144 kodeksu cywilnego, właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Prawo własności nie jest zatem prawem absolutnym i podlega szeregu ograniczeniom, w tym związanym z uwzględnieniem interesów innych podmiotów. Do działań zakłócających korzystanie z nieruchomości zalicza się m. in. ograniczenie dostępu światła dziennego bądź widoku (G. Rudnicki, S. Rudnicki, Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga druga. Własność i inne prawa rzeczowe, Lex 2011, wyd/El) Spory między sąsiadami w tym immisje mają jednak charakter cywilnoprawny i są rozstrzygane przez sądy powszechne. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa orzeczono jak w pkt. 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt. 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200, 205 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło