IV SA/Po 433/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-08-04
Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej pomimo wezwania sądu do przedłożenia stosownych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej, mimo wezwania do przedłożenia dokumentów potwierdzających dochody i wydatki. Brak wywiązania się z nałożonego obowiązku uniemożliwia uprawdopodobnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący L.S. złożył skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, wskazując jako źródło utrzymania emeryturę i posiadanie nieruchomości. Sąd wezwał go do przedłożenia szeregu dokumentów finansowych i majątkowych, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie W. Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie W. w P. z dnia [...] maja 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
L.S. złożył skargę na postanowienie W. Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie W. w P. z dnia [...] maja 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W trakcie postępowania sądowoadministracyjnego skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, z którego wynika, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a źródłem jego utrzymania jest emerytura wynosząca [...] zł. Opisując swój stan majątkowy skarżący ujawnił posiadanie domu o pow. [...] m2 i mieszkania o pow. [...] m2.
Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 15 lipca 2015r. (odebranym w dniu 17 lipca 2015r.) wezwano go do przedłożenia wyciągów z kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych należących do skarżącego i osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe za okres ostatnich 6 miesięcy, wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energię elektr., wodę, telefon itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, przedłożenia kopi zeznania podatkowego za 2014r. (własnego i osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe), przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym z podaniem marki pojazdu, pojemności silnika i szacunkowej wartości, przedłożenia kopii zaświadczenia o wysokości emerytury i wskazania czy w związku z posiadanymi nieruchomościami skarżący uzyskuje przychód (jeżeli tak, to należało przedłożyć stosowne umowy).
Wnioskodawca nie odpowiedział na powyższe wezwanie.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub oświadczeń, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie przedłożył żądanych dokumentów, w tym w szczególności dotyczących swojej sytuacji finansowej w tym dokumentów dotyczących uzyskiwanych dochodów oraz stałych wydatków.
Brak odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia sytuacji finansowej, oznacza że wnioskodawca nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym stwierdzić należy, iż nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło