IV SA/Po 459/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-01-24

Skład orzekający: Izabela Bąk-Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać rozpoznany w oparciu o niekompletne oświadczenie majątkowe, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił braków mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, ponieważ wnioskodawca, działając przez pełnomocnika, nie uzupełnił braków w oświadczeniu majątkowym mimo wezwania sądu. Niewykonanie wezwania uniemożliwiło rzetelną analizę sytuacji finansowej strony i tym samym nie wykazało przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
R. P. i M. P. wnieśli skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego. Sąd odrzucił ich skargę i pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy. R. P., działając jako pełnomocnik M. P., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został uzupełniony po wezwaniu. Jednakże, mimo kolejnego wezwania do uzupełnienia oświadczenia majątkowego M. P., R. P. nie udzielił odpowiedzi, składając jedynie zażalenie na wezwanie. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a R. P. wniósł sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M. P. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 459/16 w sprawie ze skargi R. P. i M. P. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 31 marca 2016r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie R. P. i M. P. wnieśli skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazaną w rubrum. Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2016 r. tut. Sąd odrzucił skargę R. P. i M. P. na przedmiotową decyzję, pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez R. P. i umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu. R. P. działając m.in. w imieniu M. P. wraz z zażaleniem na powyższe postanowienie złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata (k.52-53 akt), który po wezwaniu do jego prawidłowego wypełnienia ponownie złożony został w dniu 5 listopada 2016r. (k. 59 – 60 akt). W uzasadnieniu w/w wniosku złożonego przez pełnomocnika również w imieniu M. P. w sposób ogólnikowy wskazano, że jest on osobą bezdomną, samotną. W rubrykach odnoszących się do stanu rodzinnego oraz majątkowego wpisano: "Brak". Wśród zobowiązań wnioskodawca wskazał, na zadłużenie i egzekucję komorniczą. Pismem z dnia 16 listopada 2016 r., R. P. działający jako pełnomocnik został zobowiązany do uzupełnienia oświadczenia majątkowego M. P. pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o zgromadzony dotychczas materiał dowodowy. P. M. P. nie odpowiedział na powyższe wezwanie, składając do akt zażalenie na wezwanie do uzupełnienia oświadczenia majątkowego. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2016 r. odmówiono Skarżącemu przyznania prawa pomocy. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniósł w imieniu własnym i M. P.- R. P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2016.718 j.t.- dalej jako "Ppsa"), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 Ppsa). Sprzeciw wnioskodawcy nie zasługiwał na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 245 § 1-3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin. Wydając zaskarżone postanowienie referendarz sądowy słusznie zwrócił uwagę, że R. P. działający w imieniu M. P. nie wykazał w wiarygodny sposób, iż wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy. Wezwany za pośrednictwem pełnomocnika M. P. nie uczynił zadość wezwaniu, bowiem nie udzielił odpowiedzi na postawione w nim pytania oraz nie przedstawił wskazanych w wezwaniu dokumentów, uniemożliwiając tym samym pełną ocenę jego rzeczywistego stanu majątkowego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (zob. postanowienie NSA z dnia 1 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 235/06). Skarżący nie uprawdopodobnił w żaden sposób okoliczności wskazujących na pogorszenie jego sytuacji finasowej ani nie przedstawił dokumentów, które mogłyby świadczyć o tym, że obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 260 § 1 Ppsa orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło