IV SA/Po 461/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-05-27

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z uwagi na swoją sytuację majątkową i dochodową?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca, którego jedynym dochodem jest zasiłek stały, spełnia te przesłanki, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w pełnym zakresie.
Stan faktyczny
M.S. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą sprostowania błędu pisarskiego oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego jedyny majątek to dom o określonej powierzchni, a źródłem utrzymania jest zasiłek stały z MOPS. Do wniosku dołączył kopię decyzji o przyznaniu zasiłku.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] marca 2014r. nr [...] w przedmiocie sprostowania błędu pisarskiego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu M.S. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] marca 2014r. nr [...] w przedmiocie sprostowania błędu pisarskiego. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w uzasadnieniu którego podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego jedyny majątek stanowi dom o pow. [...] m2 a źródłem jego utrzymania jest zasiłek stały z MOPS w kwocie [...] zł. Do wniosku skarżący załączył kopię decyzji o przyznaniu zasiłku stałego. Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, przy uwzględnieniu faktu, iż jedyny dochód skarżącego stanowi zasiłek stały, stwierdzić należy, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uznając więc spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić dla niego adwokata. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło