IV SA/Po 477/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2010-07-13

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie składającej wniosek. Sąd przyznaje prawo pomocy, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe.
Stan faktyczny
Skarżący S.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu podał swoje dochody z emerytur oraz ponoszone miesięczne wydatki, w tym na utrzymanie domu i leki. Skarżący wykazał posiadanie domu i nieruchomości rolnej. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV SA/Po 47710 POSTANOWIENIE Dnia 13 lipca 2010r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010r nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych S.P. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, a źródłem ich utrzymania są należne im emerytury [...] zł. brutto. Z powyższej kwoty skarżący opłaca co miesiąc podatek (12 zł.), energię elktr. (130 zł.), gaz (45 zł.), wodę i ścieki (60 zł.), wywóz śmieci (38 zł.), ubezpieczenie PZU (130 zł.), dzierżawa zbiornika gazowego do ogrzewania domu (70 zł.) i gaz na opał (300 zł.). Dodatkowo wnioskodawca wskazał na koszty zakupu leków i dojazdy na badania swoje i żony w kwocie ok. 400 zł. Opisując swą sytuację materialną skarżący wykazał fakt posiadania domu o pow. [...] m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. [...] ha. W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że skarżący wraz z żoną osiąga stały dochód w wysokości [...]zł. brutto. Z powyższej kwoty wnioskodawca opłaca koszty bieżącego utrzymania w tym stałe koszty w kwocie ok. 1185 zł. Mając na uwadze fakt, iż deklarowana kwota wydatków nie uwzględnia wydatków związanych z bieżącymi potrzebami trzyosobowej rodziny (np. wyżywienie, ubranie), stwierdzić należy wnioskodawca należy do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło