IV SA/Po 477/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-11-24
Skład orzekający: Anna Jarosz, Maciej Dybowski, Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji przyznającą dodatek mieszkaniowy, stosując 20% udział własny w kosztach utrzymania lokalu, zamiast wnioskowanego przez stronę 15%?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo obliczyły wysokość dodatku mieszkaniowego, stosując 20% udział własny w kosztach utrzymania lokalu. Obliczenia te były zgodne z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w szczególności z art. 6 ust. 2 pkt 1 udm, który określa wysokość udziału własnego w zależności od dochodu gospodarstwa domowego i kwoty najniższej emerytury. Sąd podzielił ustalenia faktyczne organów i uznał, że nie doszło do naruszenia prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta przyznającą dodatek mieszkaniowy. Strona kwestionowała sposób obliczenia dodatku, zarzucając organom błąd w ustaleniu wysokości jej udziału własnego (20% zamiast 15% dochodu). Organy obu instancji ustaliły, że dochód strony uzasadnia zastosowanie 20% udziału własnego, zgodnie z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) WSA Bożena Popowska Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2011 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. zasądza na rzecz adwokata A. D. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P.) wynagrodzenie w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł podwyższone o kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) zł stawki podatku od towarów i usług przewidzianej dla tego rodzaju czynności – łącznie 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Decyzją z dnia [...] stycznia [...] r. nr [...] (dalej decyzja z [...] stycznia 2011 r.) Prezydent Miasta P. (dalej Prezydent albo organ I instancji), na podstawie art. 7 ust. 1 i 5, art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 8 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. nr 71, poz. 734 ze zm., dalej udm) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2000 r., nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej kpa) przyznał S. P. (dalej Strona, Odwołujący albo Skarżący) dodatek mieszkaniowy w wysokości 89,83 zł miesięcznie na okres 6 miesięcy, począwszy od dnia [...] października 2010 r. do [...] marca 2011 r. na pokrycie opłat za zajmowany lokal mieszkalny nr [...] na Osiedlu Cz. [...],[...] P.
W uzasadnieniu Prezydent wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2010 r.) przyznano Stronie dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł miesięcznie na okres [...] miesięcy, od dnia [...] października 2010 r. do [...] marca 2011 r. Decyzją z [...] grudnia 2010 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] grudnia 2010 r.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej SKO albo Kolegium) uchyliło decyzję z dnia [...] października 2010 r., przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. SKO umotywowało podjęte rozstrzygnięcie brakiem dokładnego uzasadnienia decyzji z [...] października 2010 r. (art. 107 § 3 kpa).
Rozpatrując ponownie sprawę organ I instancji dokonał szczegółowego obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego Strony, przyjmując do obliczeń następujące rodzaje wydatków: opłaty za energię cieplną – [...] zł, opłaty za zimną wodę i ścieki – [...] zł, opłaty za ciepłą wodę - [...] zł, opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej, z wyłączeniem ubezpieczeń, podatku od nieruchomości i opłat za wieczyste użytkowanie gruntu – [...] zł.
Mając na uwadze regulację zawartą w art. 2, 3, 4, 5, 6 i 7 udm, Prezydent obliczył wysokość przysługującego Stronie dodatku mieszkaniowego na 89,83 zł (k. 57 akt administracyjnych).
W odwołaniu od decyzji z [...] stycznia 2011 r. Strona zwróciła uwagę, że jest ona w dalszym ciągu obarczona tymi samymi wadami, co pierwsza decyzja organu I instancji z [...] października 2010 r., Prezydent powtórnie dokonał nieprawidłowych obliczeń dodatku mieszkaniowego przyznając go Odwołującemu w takiej samej wysokości. Odwołujący zakwestionował podaną przez organ I instancji kwotę wydatków na normatywną powierzchnię użytkową mieszkania w wysokości 304,70 zł, domagając się pełnego i precyzyjnego przedstawienia obliczenia przysługującego Mu dodatku mieszkaniowego. Odwołujący ocenił, że działania pracowników P. Centrum Świadczeń są nieprawidłowe i nacechowane niechęcią doń. W poprzednich decyzjach udział wydatków własnych Wnioskodawcy określano na 15%, a nie 20%. Mając na uwadze przytoczone okoliczności Odwołujący wniósł o uchylenie decyzji z [...] stycznia 2011 r., ponowne szczegółowe obliczenie dodatku mieszkaniowego i natychmiastowego wykonania art. 7 ust. 8 udm (k. 3-6 akt SKO).
Decyzją z [...] marca 2011 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] marca 2011 r.), na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa, SKO utrzymało w mocy decyzję z [...] stycznia 2011 r.
W starannym, szczegółowym uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że kwota przyznanego Odwołującemu dodatku mieszkaniowego i okres, na który przyznano świadczenie, są prawidłowe.
Wniosek Odwołującego o przyznanie dodatku mieszkaniowego wpłynął do organu I instancji [...] września 2010 r., wobec czego przyznanie dodatku mieszkaniowego nastąpiło w terminie od [...] października 2010 r. do dnia [...] marca 2011 r. Organ I instancji poinformował Odwołującego, że chcąc zachować ciągłość otrzymywania dodatku mieszkaniowego winien złożyć kolejny wniosek w terminie od pierwszego do ostatniego dnia szóstego miesiąca okresu, na który przyznano ostatni dodatek mieszkaniowy. W przypadku Odwołującego złożenie kolejnego wniosku winno nastąpić w marcu 2011 r. W analizowanej sprawie prawidłowo ustalono na podstawie deklaracji o wysokości dochodów, dochód (brutto) Odwołującego stanowiący podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego obejmujący okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku (czerwiec, lipiec, sierpień 2010 r.) na kwotę [...] zł, a dochód miesięczny na kwotę [...] zł. W skład tej kwoty wchodzi emerytura Odwołującego.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 udm, wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami o których mowa w ust. 3-6 tego artykułu przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu wynoszącą 50 m2 (tj. powierzchnię normatywną 35 m2, powiększoną o 15 m2 z tytułu stanu zdrowia - art. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 udm, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 20 % miesięcznych dochodów jednoosobowego gospodarstwa domowego.
Dodatek mieszkaniowy służy na częściowe pokrycie wydatków mieszkaniowych. Zgodnie z art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 udm, jeśli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego jest równy lub wyższy od 150% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym, lecz nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, wówczas dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego przyjmuje się wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 20% średnich miesięcznych dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie jednoosobowym. Wysokość 100% kwoty najniższej emerytury w dniu złożenia wniosku przez Odwołującego wyniosła [...] zł, 150% tej kwoty wynosi [...] zł, a 175% kwoty najniższej emerytury wynosi [...] zł. Średni miesięczny dochód Odwołującego, o którym mowa wyniósł [...] zł i jest wyższy od 150% kwoty najniższej emerytury, wobec czego udział wydatków własnych wynosi 20% średnich miesięcznych dochodów jednoosobowego gospodarstwa domowego. Organ I instancji prawidłowo przyjął rodzaje i wysokość wydatków stanowiących podstawę do obliczenia dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł (k. 15-12v akt SKO).
Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. od decyzji z [...] marca 2011 r. (k. 3 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], Kolegium wniosło o jej oddalenie (k. 5 akt sądowych).
Pismem z [...] listopada 2011 r. Skarżący, poszerzając argumentację zawartą w pisemnym odwołaniu od decyzji z [...] stycznia 2011 r. ocenił, że organy obu instancji błędnie obliczyły wysokość Jego udziału własnego jako osoby ubiegającej się o przyznanie dodatku mieszkaniowego, który winien wynosić 15% dochodu gospodarstwa domowego, a nie 20%. W ten sposób w sprawie doszło do naruszenia art. 6 ust. 1 udm. Kwota dodatku mieszkaniowego, którą winien był otrzymać Skarżący winna wynosić [...] zł, a nie [...] zł (k. 53-57 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w niniejszej sprawie była decyzja z 10 marca 2011 r. i poprzedzające jej wydanie postępowanie, zainicjowane wnioskiem z dnia 28 września 2010 r. o przyznanie Skarżącemu dodatku mieszkaniowego z tytułu zajmowanego przezeń lokalu mieszkalnego nr 2, położonego w P.niu na Os. Cz. 96. RozP.jąc sprawę Sąd podzielił ustalenia faktyczne organów obu instancji, przyjmując je za własne oraz czyniąc podstawą poniższych rozważań.
Zagadnieniem podnoszonym przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji z [...] stycznia 2011 r. i przed Sądem była prawidłowość obliczenia przyznanego Mu dodatku mieszkaniowego w kwocie [...] zł. Należy w tym miejscu wskazać, że organy obu instancji prawidłowo dokonały owego obliczenia, w oparciu o art. 3-6 udm.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 udm, dodatek mieszkaniowy przysługuje m. in. osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, jeśli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8 udm. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły dochód Skarżącego, przyjmując jako podstawę jego obliczenia okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku, tj. czerwiec-sierpień 2010 r. i biorąc pod uwagę emeryturę Skarżącego w kwocie [...] zł miesięcznie. Zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 1 udm, jeśli średni miesięczny dochód, o którym mowa w art. 3 ust. 1, jest równy lub wyższy od 150% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 100% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, lecz nie przekracza odpowiednich wysokości średnich miesięcznych dochodów wymienionych w art. 3 ust. 1, wówczas dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego przyjmuje się wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 20% dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie jednoosobowym. Organy obu instancji trafnie wskazały, że kwota najniższej emerytury w 2010 r. wynosiła [...] zł dla osób całkowicie niezdolnych do pracy (Komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] lutego 2010 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent, M.P. 2010 r., nr 10, poz. 110). Średni miesięczny dochód Skarżącego ([...] zł) jest przy tym wyższy od 150% kwoty najniższej kwoty emerytury w gospodarstwie jednoosobowym (150% x [...] zł = [...] zł). Z tego powodu udział wydatków własnych Skarżącego winien wynosić 20% średnich miesięcznych dochodów jednego gospodarstwa domowego (art. 6 ust. 2 pkt 1 udm) - nie zaś, jak tego oczekiwał Skarżący – 15 %.
Zgodnie z art. 6 ust. 4 pkt 2 i 6 udm oraz art. 6 ust. 4a udm, § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. nr 156, poz. 1817), podstawą obliczenia dodatków mieszkaniowych osób, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych są opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych oraz opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej, z wyłączeniem ubezpieczeń, podatku od nieruchomości i opłat za wieczyste użytkowanie gruntów. Organ I instancji wysokość potwierdzonych przez zarządcę wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego na kwotę [...] zł. Dysponując prawidłowymi danymi dotyczącymi powierzchni użytkowej zajmowanego przez Skarżącego lokalu mieszkalnego – [...] m2, a nadto uwzględniając stopień niepełnosprawności Skarżącego, Prezydent dokonał w sposób prawidłowy obliczeń dodatku mieszkaniowego przysługującego Skarżącemu w kwocie [...] zł.
W sprawie nie naruszono art. 6 ust. 1 udm, ponieważ nie znajdował on w ogóle zastosowania, wobec prawidłowego ustalenia przez organy obu instancji przesłanek przemawiających za obligatoryjnym zastosowaniem art. 6 ust. 2 pkt 1 udm. Do odmiennych wniosków nie prowadzą odpisy: decyzji z [...] sierpnia 2008 r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego za okres od [...] sierpnia 2006 r. do [...] stycznia 2007 r.; pisma MOPR w Poznaniu z [...] stycznia 2008 r. i fragmentu uzasadnienie decyzji SKO (bez daty i numeru – zapewne dotyczącej rozstrzygnięcia o dodatku mieszkaniowym na podstawie wniosku z [...] stycznia 2007 r. za okres od [...] lutego 2007 do [...] lipca 2007 r.; art.. 7 ust. 5 udm; k. 55-57 akt sądowych), z których wynika, że w okresach, na które przyznano Skarżącemu dodatek mieszkaniowy, uwzględniono wydatki własne gospodarstwa domowego w wysokości 15%.
Nie ulega wątpliwości, że przy przyznaniu dodatku mieszkaniowego na poszczególne okresy, organy obowiązane były uwzględniać szereg wartości zmiennych (co roku inna wysokość najniższej emerytury w dniu złożenia każdego z wniosków, do której odwołuje się art. 3 ust. 1 i 2, art. 6 ust. 1 i 2 udm; za każdym razem – zgodnie z doświadczeniem życiowym: inna wysokość dochodu w poszczególnych trzech miesiącach poprzedzających datę złożenia poszczególnych wniosków, a co za tym idzie – inna wysokość tak obliczonego średniego miesięcznego dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 udm; inna wysokość wydatków, ponoszonych przez osobę, potwierdzanych przez upoważnionego normatywnie zarządcę budynku, dla celów obliczania dodatku mieszkaniowego – k. 6 akt administracyjnych; k. 55v, 56, 57 akt IV SA/Po 477/11). Mimo zatem pewnych elementów stałych (ta sama powierzchnia lokalu, przy uwzględnieniu tej samej powierzchni dodatkowej z tytułu niepełnosprawności Skarżącego; jednoosobowe gospodarstwo domowe), pozostałe elementy zmienne wpływać mogły na odmienne ustalenia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia każdej ze spraw, a następnie na akt subsumcji przy ustalaniu wysokości dodatku mieszkaniowego, przy uwzględnieniu normatywnie określonych wydatków o różnych wysokościach w każdej z tych spraw. Każda z tych decyzji mogła być przedmiotem kontroli Sądu w odrębnym postępowaniu i tylko w każdym z tych postępowań można było ocenić legalność poszczególnych decyzji. W szczególności prawomocnym wyrokiem z 24 listopada 2010 r. IV SA/Po 651/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P., na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2, art. 16 § 1 i art. 129 § 2 kpa, stwierdził nieważność decyzji SKO w P. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] r., wobec wydania decyzji odwoławczej na podstawie odwołania Skarżącego, złożonego po terminie – wobec ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od [...] kwietnia 2010 r. do [...] września 2010 r. (k. 50-53 akt IV SA/Po 651/10).
Jedynie na marginesie należy zauważyć, że w przypadku braku możliwości dokonania ustaleń faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o środki dowodowe dostępne organom obu instancji w postępowaniu o przyznanie dodatku mieszkaniowego (przykładowo – art. 7 ust. 1 i 3 udm; k. 7-7v, 25-26, 38, 40, 42, 50-51 52 akt administracyjnych), organ I instancji może zwrócić się do właściwego Państwowego Inspektora Pracy bądź właściwego Prokuratora Rejonowego z wnioskiem o zbadanie legalności wskazywanych w dokumentach prywatnych zdarzeń. Ewentualne nowe okoliczności faktyczne lub dowody, uzyskane w postępowaniu odrębnym, prowadzonym przez wyspecjalizowany organ w postępowaniu na podstawie ustawy, może być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 5 bądź pkt 1 kpa).
Mając powyższe na uwadze Sąd w punkcie 1 wyroku, na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę.
W punkcie 2 wyroku Sąd, na podstawie art. 250 ppsa w zw. z § 2 ust. 3 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) zasądził na rzecz adwokata A. D. od Skarbu Państwa (Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P.) wynagrodzenie w kwocie 240,00 zł podwyższone o kwotę 55,20 zł stawki podatku od towarów i usług przewidzianej dla tego rodzaju czynności – łącznie 295,20 zł, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
ja
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło