IV SA/Po 478/11

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-06-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód po zajęciu przez urząd skarbowy jest niski, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że wysokość dochodu rodziny skarżącej po zajęciu przez urząd skarbowy uniemożliwia opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Prawo pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
D.T.-G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile dotyczącą cofnięcia prawa jazdy. Skarżąca opisała swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody rodziny i posiadanie domu. Po wezwaniu przez sąd, przedstawiła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową, w tym dotyczące zajęcia wierzytelności przez urząd skarbowy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.T.-G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia [...] lutego 2011r nr [...] w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy oraz zobowiązania zwrotu prawa jazdy do depozytu postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych D.T.G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i trójką synów, a jedynym źródłem ich utrzymania jest wynagrodzenie za pracę męża wynoszące [...] zł. Opisując swą sytuację materialną wnioskodawczyni wskazała na fakt posiadania domu o pow. [...] m2. W odpowiedzi na wezwanie Sadu, skarżąca przesłała rachunki za gaz, telefon, wodę, prąd, zeznania podatkowe za lata 2009 i 2010r, zaświadczenie o zarobkach z miejsca zatrudnienia męża, oraz zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o zmianie wysokości zajęcia i zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną. W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że wysokość dochodu w rodzinie skarżącej wynoszący po dokonaniu zajęcia przez Urząd Skarbowy [...] zł. (vide zaświadczenie z miejsca pracy męża wnioskodawczyni), powoduje iż skarżąca należy do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło