IV SA/Po 494/21
WyrokWSA w Poznaniu2021-08-26
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Maria Grzymisławska-Cybulska, Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki wiaty, posadowionej w strefie kontrolowanej gazociągu wysokiego ciśnienia, jest zasadny, jeśli inwestorzy twierdzą, że wiata nie jest obiektem kubaturowym i została wzniesiona zgodnie z prawem budowlanym i miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w 2000 r.? Czy organ administracji prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy strona twierdziła, że prowadzi negocjacje z operatorem gazociągu w celu uzyskania zgody na odstępstwo?Ratio decidendi
Sąd uznał, że lokalizacja wiaty w odległości 13,70 m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia stanowi naruszenie przepisów prawa budowlanego obowiązujących zarówno w 2000 r. (rozporządzenie z 1995 r.), jak i aktualnie (rozporządzenie z 2013 r.). Stwierdzono, że wiata jest obiektem kubaturowym, a jej budowa w strefie kontrolowanej gazociągu jest niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy oraz miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organy prawidłowo ustaliły, że nie jest możliwa legalizacja wiaty, a operator gazociągu zajął jednoznacznie negatywne stanowisko. Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzuty skarżących nie są uzasadnione, a zaskarżone decyzje nie naruszają prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki wiaty, która została posadowiona w odległości 13,70 m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia. Organy administracji uznały, że wiata narusza strefę kontrolowaną gazociągu, określoną w decyzji o warunkach zabudowy oraz w przepisach technicznych. Skarżący kwestionowali status wiaty jako obiektu kubaturowego i twierdzili, że została wzniesiona zgodnie z prawem. Wcześniejsze postępowanie zostało uchylone przez WSA z powodu nierozpatrzenia wniosku o zawieszenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi W. P., J. P. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę w całości.
W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2019 r. nr [...] nakazującą rozbiórkę wiaty zlokalizowanej w D. przy ul. [...] na dz. nr [...], posadowionej w odległości 13,70m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia DN350 relacji P.-W..
Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. ( dalej jako: "PINB", " organ I instancji" decyzją z dnia [...] września 2019 r. nakazał inwestorom: W. P. i J. P. (dalej również jako: "Inwestorzy") rozbiórkę wiaty zlokalizowanej w D. przy ulicy [...] na działce nr [...], istniejącej w odległości 13,70 metra od osi gazociągu wysokiego ciśnienia DN 350 relacji P. – W..
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, wyjaśniono, że przedmiotowa wiata jest obiektem kubaturowym, a zatem obiektem, który w myśl zapisów decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] lutego 1998 roku, nie mógł zostać posadowiony w strefie kontrolnej gazociągu, przebiegającego przez działkę nr [...]. W trakcie przeprowadzonego postępowania organ ustalił, że analiza odległości obiektów budowlanych na tej działce wykazała, że bezsprzecznie naruszono strefę kontrolowaną ustaloną w odległości 25 metrów od osi gazociągu dla budynków niemieszkalnych i budowli pomocniczych, bowiem zarówno obiekt o funkcji gospodarczej, jak i wiata - budowla pomocnicza - są zlokalizowane bliżej niż 25 metrów od gazociągu. Wskazano, że nakaz rozbiórki jest rozwiązaniem ostatecznym, które stosuje się wówczas, gdy w inny sposób stan naruszenia prawa nie może zostać usunięty. W przedmiotowej sprawie, doprowadzenie do zgodności z przepisami jest możliwe tylko i wyłącznie przez usunięcie obiektu ze strefy kontrolowanej, a więc przez dokonanie rozbiórki. W trakcie postępowania organ stwierdził, że obowiązujące przepisy nie wymagają przeprowadzenia postępowania dowodowego dla wykazania, że w konkretnych okolicznościach faktycznych istnieje niebezpieczeństwo wybuchu gazu, skoro obiekt jest usytuowany w sposób ewidentnie sprzeczny z obowiązującym przepisem, służącym właśnie ochronie bezpieczeństwa gazociągu.
Pismem z dnia [...] października 2019 r. W. P. i J. P. złożyli odwołanie od decyzji organu I instancji oraz wniosek o zawieszenie postępowania. Rozpoznając ten wniosek, organ odwoławczy – WINB – pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. wezwał skarżącego do wykazania, czy prowadzi negocjacje z Operatorem Gazociągów Przesyłowych G.-S. S.A., których celem jest uzyskanie zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego prze działkę nr [...] w D. . Następnie WINB wskazał, że w piśmie z dnia [...] stycznia 2020 r., skarżący poinformował organ, że negocjacje nie są prowadzone.
W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Na tę decyzję W. P. i J. P. wnieśli skargę, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 21 października 2020 r. sygn. IV SA/Po 194/20 uchylił zaskarżoną decyzję wskazując, że zasada czynnego udziału strony gwarantuje jej prawo do składania w toku postępowania wniosków i żądań istotnych dla ochrony jej interesu prawnego a organy zobowiązane są ich rozpatrzenia w odpowiedniej formie. W przypadku wniosku o zawieszenie postępowania organ winien wypowiedzieć się w sprawie zawieszenia postępowania w formie postanowienia o którym - jak wskazuje art. 101 § 1 k.p.a. - zobowiązany jest zawiadomić strony. Sąd wskazał, że w okolicznościach niniejszej sprawy organ II instancji w ogóle nie rozstrzygnął o wniosku skarżących. Brak wydania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia powoduje brak substratu zaskarżenia, a tym samym uniemożliwia stronie ochronę jej praw. Z tych względów Sąd uznał, że wydanie decyzji bez uprzedniego rozpoznania wniosku skarżących o zawieszenie postępowania było przedwczesne. Organ został zobowiązany do dokonania odpowiednich wyjaśnień i wydania stosownego rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku skarżących.
Ponownie rozpoznając sprawę WWINB, pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. wezwał Skarżącego do podania czy prowadzi negocjacje z Operatorem Gazociągów Przesyłowych G.-S. S.A., których celem jest uzyskanie zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...] w D. (k.32 akt adm. II instancji).
W odpowiedzi na to wezwanie J. P. poinformował o wystąpieniu do G.-S. S.A. z propozycją polubownego zakończenia postępowania i wniósł o "wstrzymanie postępowania przez WWINB na czas negocjacji z operatorem, co najmniej na czas do [...].02.2021" (k. 54 akt adm.)
WWINB pismem z dnia 02 lutego 2021 r. wezwał Skarżącego do przekazania korespondencji prowadzonej z Operatorem Gazociągów Przesyłowych G. S.A. (k.56 akt adm.).
W odpowiedzi na to wezwanie, J. P. nadesłał wydruk korespondencji mailowej wystosowanej przez niego w dniu [...] stycznia 2021 r. do pracownika G.-S. S.A.(k. 60 i 61 akt adm. II instancji).
Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. WWINB zwrócił się do Operatora Gazociągów Przesyłowych G.-S. S.A. z wezwaniem do wyjaśnienia czy prowadzone są negocjacje z J. P., których celem jest uzyskanie zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...] w D. (k.63 akt adm. II instancji).
Pismem z dnia [...] marca 2021 r. Operator Gazociągów Przesyłowych G.-S. S.A. poinformował, że nie prowadzi żadnych negocjacji z J. P., których celem jest uzyskanie zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...] w D. . Potwierdzono, że do pracownika G.-S. S.A. została skierowana korespondencja, która miała raczej "mało formalny charakter", w związku z czym pracownik do którego została ona skierowana skontaktował się z J. P. telefonicznie. Operator Gazociągów Przesyłowych G.-S. S.A. oświadczył, że – "jeszcze raz podtrzymuje stanowisko G.-S. S.A. wyrażone w piśmie nr [...] z marca 2020 r. kierowanym do państwa P. , mówiące o niedopuszczalności lokalizacji wiaty w odległości mniejszej niż 25m od wspomnianego gazociągu" (k. 73 akt adm. II instancji).
Postanowieniem dnia [...] kwietnia 2021 r. WWINB odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji PINB z dnia [...] września 2019 r., nakazującej rozbiórkę wiaty zlokalizowanej w D. przy ul. [...] na dz. nr [...], posadowionej w odległości 13,70m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia DN350 relacji P.-W..
W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2019 r. nr [...] nakazująca rozbiórkę wiaty zlokalizowanej w D. przy ul. [...] na dz. nr [...], posadowionej w odległości 13,70m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia DN350 relacji P.-W..
Uzasadniając swoje stanowisko WWINB wskazał, że przedmiotem postępowania administracyjnego jest wiata o wymiarach 7,40m x 3,60m (pow. 26,64m2), wybudowana w 2000 r. (data powstania obiektu została zamieszczona w protokole z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2019 r.) Podkreślono, iż przepisy prawa budowlanego obowiązujące w 2000 r. nie zwalniały inwestora od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wiaty, zgodnie natomiast z art. 29 ust. 1 pkt 2c, w zw. z art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, uzyskania stosownego pozwolenia lub dokonania uprzedniego zgłoszenia nie wymaga budowa "wiat o powierzchni zabudowy do 50 m , sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki. Wskazano, że biorąc pod uwagę fakt, iż przedmiotowa wiata zlokalizowana jest na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, a przy tym jej powierzchnia nie przekracza wskazanych w przepisie 50m2 (powierzchnia wiaty wynosi 26,64m2), należy stwierdzić iż jej budowa nie wymaga obecnie dla swojej legalności uzyskania stosownego pozwolenia od właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, nie wymaga również dokonania uprzedniego zgłoszenia. WWINB wskazał, że w związku z powyższym, wobec inwestycji nie może znaleźć zastosowania żadna z procedur legalizacyjnych, uregulowanych w art. 48-49 oraz 49b Prawa budowlanego. Niemniej, zgodnie z Uchwałą 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 2016 r. (sygn. akt: II OPS 1/16) "do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine".
Podkreślono, że kluczową dla prawidłowego rozpatrzenia niniejszej sprawy jest kwestia położenia przedmiotowej wiaty w strefie kontrolowanej gazociągu DN350 relacji P.-W.. Wskazano dalej, że gazociąg ten, na ciśnienie powyżej 2,5MPa, został wybudowany i oddany do użytkowania w 1974 r. Załącznik nr 2 do Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. z 2013, poz. 640 ze zm.) ustala szerokość stref kontrolowanych dla gazociągów wybudowanych przed wejściem w życie Rozporządzenia, obejmując tym samym gazociąg znajdujący się na nieruchomości należącej do skarżących. Organ wskazał, że treść załącznika nr [...] wskazuje jednoznacznie, iż szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągu o średnicy od 300mm do 500mm, w odniesieniu do wolnostojących budynków niemieszkalnych (stodół, szop, garaży), wynosi 50m. Innymi słowy, strefa ta wynosi 25m szerokości po każdej stronie osi rzeczonego gazociągu. Z uwagi na fakt, iż przedmiotowa wiata znajduje się w odległości 13,70m od osi gazociągu, stwierdzić należało, iż lokalizacja inwestycji stoi w sprzeczności z obowiązującymi przepisami.
WWINB wskazał, iż w treści odwołania z dnia [...] października 2019 r. zawarto wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego na czas prowadzenia negocjacji z G. S. S.A., celem uzyskania zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...] w D. . WWINB nie odniósł się wcześniej do tego wniosku we właściwej formie (tj. formie niezaskarżalnego postanowienia), co skutkowało uchyleniem decyzji organu odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (wyrok z dnia 21 października 2020 r., sygn. akt: IV SA/Po 194/20). Sąd zobowiązał WWINB do należytego rozpatrzenia wniosku Skarżących o zawieszenie prowadzonego postępowania, skutkiem czego organ odwoławczy wezwał Skarżących (pismo z dnia 15 stycznia 2021 r.) do wykazania, czy prowadzone są negocjacje w sprawie uzyskania zgody na odstępstwo od zakazu realizacji obiektów budowlanych w strefie kontrolowanej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...] w D. . Na podstawie poczynionych ustaleń, organ odwoławczy uznał iż nie zaszła przesłanka uzasadniająca zawieszenie prowadzonego postępowania, skutkiem czego WWINB odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego (postanowienie z dnia [...] kwietnia 2021 r., sygn. akt: [...]).
Podkreślono, że wnikliwej analizy wymaga również kwestia zgodności inwestycji z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazano, że w okresie powstawania przedmiotowej wiaty (tj. w 2000 r.), nieruchomość na której postawiony jest obiekt była objęta przepisami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego, tj. miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego dla Gminy S., uchwalonego przez Radę Narodową Gminy - Uchwała nr [...] z dnia [...] marca 1989 r. - ze zmianą Uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] kwietnia 1996 r. (Dz. Urz. woj. P. nr [...] z [...] maja 1996 r.). Co więcej, Wójt Gminy S., wydał w dniu [...] lutego 1998 r. (sygn. akt: [...]) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego dla działki o nr [...] we wsi D., należącej do J. P.. Zgodnie z treścią tejże decyzji, "na terenie strefy ochronnej od gazociągu obowiązuje zakaz budowy wszelkich obiektów kubaturowych, w odległości 35 m po obu jej stronach (dot. także szklarni i obiektów foliowych). WWINB wskazał, że zacytowany powyżej warunek udziela dwóch kluczowych informacji dla niniejszej sprawy. Po pierwsze, wydana dla nieruchomości decyzja o warunkach zabudowy dopuszczała budowę obiektów kubaturowych innych niż budynek mieszkalny i gospodarczy (np. szklarnie, obiekty foliowe), pod warunkiem iż nie znajdą się one w strefie ochronnej gazociągu. Po drugie, w strefie ochronnej gazociągu mogły znajdować się obiekty budowlane, pod warunkiem iż nie będą one obiektami kubaturowymi. WWINB wskazał, że przedmiotowa wiata jest obiektem kubaturowym, a zatem obiektem, który w myśl zapisów decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] lutego 1998 r. (sygn. akt: [...]) nie mógł zostać postawiony w strefie kontrolnej gazociągu przebiegającego przez działkę nr [...]. Fakt ten, jak wskazał organ, przesądza o konieczności wydania nakazu rozbiórki obiektu będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Dodatkowym argumentem za zasadnością takiego stanowiska jest w ocenie organu, fakt, iż zgodnie z treścią § 10 Uchwały nr [...] 1 Rady Gminy S. z dnia [...] czerwca 2011 r. (Dz.Urz. Województwa W. z 2011 r., nr [...], poz. [...]) w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S., obręb D. (obejmującego obecnie działkę o nr [...]), lokalizowanie obiektów budowlanych względem istniejącej sieci gazowej wysokiego ciśnienia DN 350 na terenie MN2 w odległości mniejszej niż wymagana przepisami odrębnymi odległość 35m wymaga szczegółowego uzgodnienia z Operatorem Gazociągów Przemysłowych G. S. S.A. Oddział w P. oraz konieczność ścisłego nadzoru nad pracami budowlanymi w tej strefie. Jak podkreślono, z posiadanych przez WWINB akt sprawy (m.in, pismo G.- S. S.A. z dnia [...] marca 2021 r.) wynika, iż uzgodnienia takie nie zostały poczynione, a zatem wiata będąca przedmiotem niniejszego postępowania narusza również zapisy obowiązującego dla nieruchomości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Fakt, iż konstrukcja obiektu będącego przedmiotem postępowania nie wymaga obecnie dla swej legalności uzyskania pozwolenia bądź dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, nie zwalnia inwestora z obowiązku przestrzegania innych obowiązujących przepisów.
Podsumowując, fakt postanowienia przedmiotowej wiaty w strefie kontrolowanej gazociągu DN 350 niezgodny uznano zarówno z wydaną dla nieruchomości decyzją o warunkach zabudowy z dnia [...] lutego 1998 r. (sygn. akt: [...]), jak i obowiązującym obecnie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Niezgodność ta przesądziła o konieczności utrzymania w mocy nakazu rozbiórki nałożonego przez PINB.
W przewidzianym prawem terminie skargę do Sądu wywiedli W. P. i J. P. wskazując, że ocenie skarżących, przedmiotowy obiekt jest wiatą, której nie można uznać za obiekt kubaturowy. Z uwagi na swoją wielkość i przeznaczenie, można by uznać, że wiata ta stanowi obiekt małej architektury ogrodowej. Podkreślono, że ma dojść do rozbiórki obiektu który istnieje od 20 lat, co wiąże się z kosztami i niesie za sobą skutki społeczno-gospodarcze. Inwestorzy wnieśli o uchylenie decyzji WWINB i podkreślili, że w ich ocenie wiata została wzniesiona zgodnie z prawem budowlanym i przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, że zarządzeniem nr 26/20 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw i wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-Cov-2 oraz w zw. z Zarządzeniem nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. o odwołaniu rozpraw i kontynuowaniu działalności orzeczniczej Sądu w trybie rozpoznawania spraw na posiedzeniach niejawnych, sprawa niniejsza została przez Przewodniczącego Wydziału skierowana na posiedzenie niejawne w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374).W świetle tego przepisu Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Zgoda Strony na rozpoznanie w tym trybie nie jest zatem konieczna. Przeprowadzenie posiedzenia niejawnego w tym przypadku jest uzależnione od uznania, że rozprawa mogłaby wywołać nadmierne zagrożenie dla życia i zdrowia osób w niej uczestniczących. Powyższe stanowisko jest zgodne z poglądem zawartym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2020 r., wydanej w sprawie o sygn. akt II OPS 6/19, zgodnie z którą przepis art. art. 15zzs4 ust. 3 uCOVID-19 należy traktować jako "szczególny" w rozumieniu art. 10 i art. 90 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019, poz. 2325 – dalej jako: "p.p.s.a."). Prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie faktycznym istnieją takie okoliczności, które w zarządzonym stanie pandemii, w pełni nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania organów wymiaru sprawiedliwości.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną zgodnie z przedstawionymi wyżej zasadami, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja nie naruszają prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji Sąd nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa materialnego - które miało wpływ na wynik sprawy - jak również przepisów postępowania, które - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dostrzegł też naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego doznaje ograniczenia, bowiem może ono nastąpić tylko wówczas, jeżeli uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie, w przypadku naruszenia przepisów postępowania, przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 458). Jednocześnie przyjmuje się, że brak takiego wpływu wystąpi w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego treść decyzji byłaby taka sama (por. A. Kabat [w;] B. Dauter, A. Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 624). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd musi zatem mieć na uwadze, czy uchylenie zaskarżonego aktu z uwagi na stwierdzone uchybienia może doprowadzić do wydania decyzji o innej treści na skutek ponownego rozpoznania sprawy.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020, poz. 1333 – dalej jako: "P.b.") oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020, poz. 256 – dalej jako: k.p.a.).
Na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 P.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji: nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 (art. 51 ust. 7 P.b.). Na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 P.b. w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
W okolicznościach badanej sprawy poza sporem pozostaje, że postawienie spornej wiaty zostało dokonane "bez stosownych uzgodnień" (pismo Skarżącego z dnia [...] kwietnia 2019 r. - k.14 akt adm.). Kwestią bezsporną pozostaje, że Starosta P. nie ustalił w swoich zasobach uzgodnień dokonanych z Operatorem Gazociągów Przesyłowych G.-S. w odniesieniu do działki nr [...]., a Inwestorzy - pomimo wezwania - nie przedłożyli dokumentów potwierdzających dokonanie takich uzgodnień (k.12 akt adm.), jak również ich nie okazali podczas kontroli (k. 6 akt adm.), by finalnie potwierdzić, że uzgodnień takich nigdy nie poczyniono (k. 14 akt adm.). Poza sporem pozostaje, że również, że dnia [...] października 2001 r. W. P. i J. P. zgłosili zakończenie robót związanych z budową budynku - mieszkalnego jednorodzinnego - na dz. nr [...] w D. , zrealizowanego na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] czerwca 1998 r. (karta nienumerowana). Nie budzi również wątpliwości stron i Sądu, że Wójt Gminy S. dnia [...] lutego 1998 r. wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku - mieszkalnego jednorodzinnego. Decyzję tę wydano na podstawie ustaleń miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego dla Gminy S., uchwalonego przez Radę N. Gminy - Uchwała nr [...] z dnia [...] marca 1989 r. - ze zmianą Uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] kwietnia 1996 r. (Dz. Urz. Woj. P. nr [...] z [...] maja 1996 r. – dalej jako: "Plan z 1996 r."). Zgodnie z treścią tej decyzji, "na terenie strefy ochronnej od gazociągu obowiązywał zakaz budowy wszelkich obiektów kubaturowych, w odległości 35 m po obu jej stronach (dotyczący także szklarni i obiektów foliowych).
Kwestią bezsporną pozostaje, że sporna wiata została zrealizowana w 2000 r. i zlokalizowana w strefie ochronnej gazociągu wysokiego ciśnienia, w odległości 13,70m od osi gazociągu (k. 8 akt adm.). Poza sporem pozostaje, że Skarżący nie uzyskali pozwolenia na realizację tej wiaty. Bezsporne jest, że gazociąg wysokiego ciśnienia o średnicy DN350 został wybudowany i oddany do użytkowania na ciśnienie powyżej 25MPa (4 akt adm.). Bezsporne w toku całego postępowania pozostawało również, że obowiązek rozbiórki został nałożony na inwestorów.
Istota sporu sprowadza się do statusu spornej wiaty jako obiektu kubaturowego oraz zaistnienia przesłanek wydania nakazu jej rozbiórki. Skarżący kwestionują aby realizacja wiaty w 2000 r. nastąpiła z naruszeniem ówcześnie obowiązujących przepisów.
Wyjaśniając motywy podjętego rozstrzygnięcia w pierwszej kwestii należy przesądzić, że przepisy prawa budowlanego obowiązujące w 2000 r. nie zwalniały inwestora od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wiaty. Stosownie do przepisu art. 28 Prawa budowlanego (w jego brzmieniu z 2000 r.) Roboty budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Przepis art. 29 Prawa budowlanego w sposób enumeratywny wymieniał roboty budowlane, co do których nie było wymagane pozwolenie na budowę, natomiast art. 30 Prawa budowlanego wymieniał w sposób enumeratywny roboty budowlane, które wymagały jedynie zgłoszenia właściwemu organowi. Dopiero nowelizacją art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego dokonaną na mocy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U., Nr 80. poz. 718) zwolniono z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę budowy budynków gospodarczych, wiat i altan o powierzchni zabudowy do 10 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów nie mogła ma mocy tej nowelizacji przekraczać dwóch na każde 1.000 m2 powierzchni działki. Następnie nowelizacją Prawa budowlanego dokonaną na mocy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U., Nr 163, poz. 1364) dopuszczalną powierzchnię zabudowy wskazanych obiektów podwyższono do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. W okolicznościach badanej sprawy nie może być zatem żadnych wątpliwości, że w dacie realizacji spornej wiaty, wymagane było pozwolenie na jej budowę.
W ocenie Sądu nie zasługuje na akceptację argumentacja skargi zmierzająca do wykazania, że sporna wiata nie jest obiektem kubaturowym, a skoro tak to na mocy Planu z 1996 r. możliwe było legalne jej wzniesienie w 2000 r. na obszarze strefy kontrolowanej gazociągu. Należy zaakcentować, że Skarżący stanowisko swoje wywodzą z zastrzeżenia zawartego w pkt 1 tiret ósme decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] lutego 1998 r. Zastrzeżenie to stanowiło literalne powtórzenie § 3 ust. 1 Planu z 1996 r. stanowiąc, że "na terenie strefy ochronnej od gazociągu obowiązywał zakaz budowy wszelkich obiektów kubaturowych, w odległości 35 m po obu jej stronach (dot. także szklarni i obiektów foliowych)". Odnosząc się do argumentacji skargi należy jednak zauważyć, że przepisy Planu z 1996 r., nie mogą
- jak czynią to Skarżący - być interpretowane, w całkowitym oderwaniu od obowiązujących ówcześnie przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Innymi słowy, nie sposób zakładać, aby intencją Rady Gminy S. było podjecie uchwały (Planu z 1996 r.), jawnie sprzecznej z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W dacie uchwalania Planu z 1996r. oraz wydania decyzji Wójta z dnia 4 czerwca 1998 r. obowiązywały przepisy rozporządzenia z dnia 14 listopada 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz.U. z 1995, poz. 139, poz. 868 – rozporządzenie z 1995 r.). Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia z 1995 r. w zw. z załącznikiem nr [...] odległość podstawowa gazociągów od wolnostojących budynków niemieszkalnych (stodoły, szopy, garaże) powinna wynosić 25 m. Stosownie do § 6 ust. 3 ww. rozporządzenia wymagania dotyczące odległości podstawowych stosowano do ustalania odległości projektowanych obiektów budowlanych w stosunku do istniejących gazociągów oraz do projektowanych gazociągów w stosunku do istniejących obiektów budowlanych. Interpretacja przepisów Planu z 1996r. oraz decyzji Wójta z dnia 4 czerwca 1998 r. wymaga uwzględnienia treści obowiązujących ówcześnie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, tj. § 6 ust. 1 w zw. z załącznikiem nr [...] rozporządzenia z 1995 r. i może prowadzić tylko do jednego wniosku, a mianowicie o prawidłowości konkluzji organów. Odnosząc się do argumentacji skargi należy zwrócić uwagę, że zarówno w Planie z 1996r., jak i w decyzji Wójta z dnia 4 czerwca 1998 r. zawarto wskazanie, że zakaz budowy dotyczy także obiektów foliowych. Nie sposób zatem wskazać logicznego uzasadnienia, dla ustanowienia, w konkretnym celu, zakazu (mającego zapewnić bezpieczną eksploatację sieci gazowej) który wprost obejmować miałby lokalizację nawet obiektów foliowych, natomiast miałby nie znajdować zastosowania w odniesieniu do wiat, o konstrukcji drewnianej.
Nie ma żadnych wątpliwości, że lokalizacja spornej wiaty w odległości 13,70m od osi gazociągu wysokiego ciśnienia DN350, który został wybudowany i oddany do użytkowania na ciśnienie powyżej 25MPa naruszała ówcześnie obowiązujący § 6 ust. 1 w zw. z załącznikiem nr [...] rozporządzenia z 1995 r. Taka lokalizacja spornej wiaty jest niezgodna również z - obowiązującymi aktualnie - przepisami, a mianowicie załącznikiem nr [...] do Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. z 2013, poz. 640 ze zm.- -rozporządzenie z 2013 r.), który ustala szerokość stref kontrolowanych dla gazociągów wybudowanych przed wejściem w życie tego rozporządzenia, obejmując tym samym gazociąg znajdujący się na nieruchomości należącej do Skarżących. Treść załącznika nr [...] wskazuje jednoznacznie, iż szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągu o średnicy od 300mm do 500mm, w odniesieniu do wolnostojących budynków niemieszkalnych (stodół, szop, garaży), wynosi 50m. Na aspekt ten literalnie wskazywała G.-S. S.A. wyjaśniając Inwestorom niedopuszczalność lokalizacji wiaty w odległości mniejszej niż 25m od wspomnianego gazociągu (k.66 akt adm.). Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że znajdują w nim potwierdzenie ustalenia iż sporna wiata została zrealizowana w 2000 r., bez wymaganego prawem wówczas pozwolenia na budowę, z naruszeniem ówcześnie (rozporządzenie z 1995 r.). i aktualnie obowiązujących przepisów (rozporządzenie z 2003 r.). Prawidłowo więc organy ustaliły, że z uwagi na brzmienie aktualnie obowiązujących przepisów nie jest możliwa legalizacja zrealizowanej z naruszeniem prawa wiaty, a jednoznaczne negatywne stanowisko w tej kwestii zajął również G.-S. S.A. Zaakcentować trzeba, że ustalenia faktyczne organów, poczynione w tej sprawie pozostają niekwestionowane.
Mając zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw oraz, że Sąd nie dostrzegł z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego - które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło