IV SA/Po 542/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-20
Skład orzekający: Ewa Makosz – Frymus, Paweł Miładowski, Maciej Dybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, zmieniając decyzję przyznającą dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, powinien uwzględnić skutki prawne wyroku sądu orzekającego o niepełnosprawności dziecka od daty wstecznej (ex tunc), nawet jeśli dokumentacja potwierdzająca niepełnosprawność została złożona po wydaniu pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Wyrok sądu orzekający o niepełnosprawności dziecka wywołuje skutki prawne wstecz (ex tunc). W związku z tym, organ administracji, zmieniając decyzję przyznającą dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, powinien przyznać podwyższony dodatek od daty, od której orzeczenie o niepełnosprawności ma moc prawną, nawet jeśli dokumentacja potwierdzająca niepełnosprawność została złożona po wydaniu pierwotnej decyzji.Stan faktyczny
E.P. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków, w tym z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Organ I instancji przyznał dodatek, ale w niższej kwocie. E.P. odwołała się, domagając się podwyższonego dodatku od maja 2004 r., powołując się na wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] orzekający o niepełnosprawności jej syna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że komplet dokumentów został złożony dopiero w marcu 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej nieorzekania o prawie do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od 1 maja 2004 r. do 28 lutego 2005 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz – Frymus (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Maciej Dybowski Protokolant ref.-staż. Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2006 r. sprawy ze skargi E.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...] w tej części, w której nie orzeczono o prawie do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od 1 maja 2004 r. do 28 lutego 2005r., /-/M.Dybowski /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski KB/
IV SA/Po 542/05
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy, zmienił decyzję z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego w ten sposób, że w punkcie 2 decyzji dotyczącej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przyznany na B.P. dodatek w okresie od 1 maja 2005 r. do 31 sierpnia 2005 r. dodatek w kwocie 170 zł zastąpił kwotą 250 zł od 1 marca 2005 r. do 31 sierpnia 2005 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano przepisy art. 163 kpa w związku z art. 12 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2256 ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że E.P. w dniu 1 marca 2005 r. przedłożyła prawomocny wyrok Sądu Rejonowego X Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych sygn. [...], na mocy którego syn B.P. zaliczony został do osób niepełnosprawnych. Dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka posiadającego orzeczenie o niepełnosprawności wynosi 250 zł na dziecko.
W odwołaniu od powyższej decyzji E.P. domagała się przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka niepełnosprawnego w podwyższonej kwocie od maja 2004 r. powołując się na treść wyroku Sądu Rejonowego X Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sygn. [...] oraz podając, że w maju 2004 r. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania syna B.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 23 ust. 1 i ust. 4, art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych i § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 27 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie rodzinne oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania E.P., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że Sąd Rejonowy X Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w wyroku z dnia [...] wydanym w sprawie o sygn. [...] zaliczył B.P. do osób niepełnosprawnych na okres od 29 marca 2004 r. do 30 czerwca 2005 r. Wyrok ten został wydany po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez E.P. od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu ds Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia niepełnosprawności B.P.
Powołując się na przepisy art. 23 ust. 1 i ust. 4 pkt 4"b" i art. 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 r. oraz na fakt, że wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i ustalenie dodatków do zasiłku rodzinnego, a także wskazany wyrok Sądu Rejonowego złożone zostały w dniu 1 marca 2005 r., Kolegium Odwoławcze uznało, że decyzja organu I instancji nie narusza prawa.
W dacie 1 marca 2005 r. organ I instancji dysponował dopiero kompletem wymaganych dokumentów kwalifikujących E.P. do otrzymania podwyższonych świadczenia na niepełnosprawnego syna.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego E.P. ponownie domagała się wypłaty podwyższonego dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka niepełnosprawnego w związku z treścią wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest uzasadnione.
Zgodnie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd ocenia czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował właściwe normy prawne.
W niniejszej sprawie decyzje wydane przez organy administracyjne obu instancji są wadliwe z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, co ma istotny wpływ na wynik sprawy.
E.P. składając w dniu 1 marca 2005 r. wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego przedłożyła prawomocny wyrok Sądu Rejonowego X Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sygn. akt [...]. Wyrokiem tym zmieniono orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] nr [...] w ten sposób, że zaliczono syna skarżącej B.P. do osób niepełnosprawnych na okres od dnia 29 marca 2004 r. do dnia 30 czerwca 2005 r. i ustalono, że wymaga On stałego współdziałania na co dzień opiekuna dziecka w procesie rehabilitacji i edukacji. W związku z treścią tego wyroku organ I instancji na podstawie art. 163 kpa zmienił decyzję z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego w ten sposób, że od 1 marca 2005 r. do 31 sierpnia 2005 r. przyznał E.P. dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka podwyższony z kwoty 170 zł do kwoty 250 zł.
Należy wskazać w tym miejscu, że wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] wywołuje skutek "ex tunc" i w związku z tym organ zmieniając decyzję z dnia [...] nr [...] winien co najmniej od tej daty przyznać Skarżącej podwyższony dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka niepełnosprawnego. Fakt, że niesatysfakcjonujące Skarżącej orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds Orzekania o Niepełnosprawności, a następnie wyrok Sądu Rejonowego zostały Skarżącej doręczone po wydaniu decyzji w dniu [...] nie ma znaczenia dla uprawnień strony do wypłaty świadczeń.
Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji obowiązany jest uwzględnić powyższe okoliczności.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
/-/M.Dybowski /-/E.Makosz-Frymus /-/P.Miładowski
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło