IV SA/Po 544/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] sp. z o.o. w likwidacji o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2011r. Nr [...] w przedmiocie braku zezwolenia na zajęcie pasa drogowego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy [...] sp. z o.o. w likwidacji wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2011r. Nr [...] w przedmiocie braku zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Skarżąca złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w uzasadnieniu którego wskazano, na fakt, iż spółka złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości, który dnia [...] sierpnia 2010r. został oddalony przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy X Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych, z uwagi na brak środków wystarczających na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. Wskazano również na fakt, skarżąca nie posiada środków trwałych i należności od innych podmiotów. Wysokość zobowiązań wobec wierzycieli oszacowano zaś na kwotę [...] zł. Uzasadniając wniosek o zwolnienie od kosztów powołano się również na fakt, iż rynek usług reklamowych – z uwagi na kryzys gospodarczy uległ załamaniu. W związku z tym również możliwości osiągnięcia zysku przez Skarżącego uległy zmianie, co potwierdza fakt, iż już w 2009r. Spółka osiągnęła stratę. Wnioskodawca wskazał także, że nadzwyczajne zgromadzenie wspólników spółki [...] Sp. z o.o. podjęło uchwałę w spawie rozwiązania spółki i ogłoszenia likwidacji, co zostało zgłoszone do sądu rejestrowego (w dniu [...].02.2011r. sąd rejestrowy wpisał zmianę w aktach spółki ujawniając likwidację). Z formularza wynika, że kapitał zakładowy spółki wynosi [...] zł. a zysk bilansowy w wysokości [...] zł. przeznaczono na pokrycie strat z lat ubiegłych. We wniosku wskazano również, iż stan konta bankowego prowadzonego w [...] S.A. na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej ppsa) przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 ppsa) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Osoba prawna, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie wspomnianego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Osoba prawna oraz inna organizacja nieposiadająca osobowości prawnej powinna jednak wykazać nie tylko, że nie ma środków na poniesienie tych kosztów, ale także, że nie ma ich mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania by zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2006, s. 504). Instytucja prawa pomocy jest bowiem wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ppsa, zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W przedmiotowej sprawie skarżąca nie wykazała, że podjęła jakiekolwiek czynności zmierzające do zabezpieczenia środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Za nie wystarczające uznać bowiem należy twierdzenie, iż spółka nie posiada żadnego majątku, a zysk za poprzedni rok w całości przeznaczony został na pokrycie strat z lat ubiegłych. W tym miejscu wskazać należy, iż bieżący stan konta ([...] zł.) pozwala wnioskodawcy na opłacenie kosztów sądowych. Kwota środków pieniężnych zgromadzonych na koncie bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku przekracza bowiem wysokość wpisu wynoszącego w niniejszej sprawie 200 zł. – zob. §2 ust 1 pkt 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Przyznanie prawa pomocy podmiotowi w tej sytuacji uznać należy więc za sprzeczne z zasadami słuszności (zob. postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FZ 128/07). Należy mieć bowiem na względzie, że celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom (zarówno fizycznym jak i prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym), których nadzwyczaj trudna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 246 §2 pkt 2 ppsa, postanowiono więc jak w sentencji.