IV SA/Po 57/20
WyrokWSA w Poznaniu2020-09-25
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Tomasz Grossmann, Maria Grzymisławska-Cybulska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę, uznając, że ujawnione po wydaniu decyzji okoliczności (umowa sprzedaży garażu i umowa dzierżawy gruntu) nie stanowiły istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę. Ustalono, że ujawnione po wydaniu decyzji okoliczności dotyczące umowy sprzedaży garażu i umowy dzierżawy gruntu nie były istotne dla sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ garaż, jako budynek wzniesiony na gruncie Skarbu Państwa przez wieczystego użytkownika, stanowił własność użytkownika wieczystego (wspólnoty mieszkaniowej), a przedstawiona umowa sprzedaży garażu, sporządzona w zwykłej formie pisemnej, nie mogła przenieść własności.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa została zobowiązana decyzją PINB do rozbiórki drewnianych pomieszczeń gospodarczych ('szop drwalników') z uwagi na ich zły stan techniczny. Po wydaniu decyzji, L. P. poinformował PINB, że jest właścicielem jednego z garaży na podstawie umowy sprzedaży z 2002 r. PINB wznowił postępowanie z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uznając te okoliczności za nowe i istotne. Następnie PINB odmówił uchylenia decyzji rozbiórkowej, a WWINB utrzymał tę decyzję w mocy. L. P. zaskarżył decyzję WWINB, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i niewłaściwe zastosowanie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Kaczmarek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu [...] września 2020 r. sprawy ze skargi L. P. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania oddala skargę w całości.
Zaskarżoną decyzją z [...] września 2019 r. (nr [...]) Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WWINB" lub "organ II instancji"), po rozpoznaniu odwołania L. P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta K. z [...] lipca 2019 r. (znak: [...]), mocą której na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówiono uchylenia decyzji nr [...] z [...] marca 2018 r. (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Zaskarżona decyzja WWINB, jak wynika z jej uzasadnienia, zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu [...] września 2017 r. pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowalnego dla miasta K. przeprowadzili kontrolę stanu technicznego poszczególnych pomieszczeń gospodarczych – "szop drwalników" położonych przy ul. W. [...] w K.. Następnie [...] lutego 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego dla miasta K. (dalej też jako "PINB" lub "organ I instancji") przeprowadził rozprawę w sprawie rozbiórki ww. obiektów. W protokole tej rozprawy wskazano, że w K. przy ul. W. [...] na działce nr [...] znajduje się [...] obiektów budowlanych – gospodarczych o konstrukcji murowanej i drewnianej. [...] spośród tych obiektów konstrukcji drewnianej jest w złym stanie technicznym – zagrażającym bezpieczeństwu. Ww. obiekty gospodarcze wybudowano w latach 60.-90. ubiegłego wieku. Obiekty konstrukcji drewnianej wskazane na szkicu załączonym do protokołu rozprawy należy rozebrać, ze względu na ich stan techniczny zagrażający bezpieczeństwu. Rozbiórki zobowiązała się dokonać Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] nr [...] (zwana też dalej "Wspólnotą") do [...] października 2018 r.
Przywołaną wyżej decyzją z [...] marca 2018 r. (zwaną też dalej "decyzją rozbiórkową") – wydaną na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.; dalej w skrócie "pr.bud.") – PINB nakazał Wspólnocie wykonać rozbiórkę pomieszczeń gospodarczych "szop drwalników" konstrukcji drewnianej zlokalizowanych na działce nr [...] obręb [...] Ś. w K. przy ul. W. [...] (załącznik nr [...] do decyzji – mapa wskazująca "szopy drwalniki" do rozbiórki) w terminie do [...] października 2018 r.
Postanowieniem z [...] listopada 2018 r. (znak: [...]), wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 § 1, art. 150 § 1, art. 152 § 1 i art. 123 k.p.a., PINB wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego pomieszczeń gospodarczych "szop drwalników" na ww. działce nr [...] oraz wstrzymał wykonanie decyzji rozbiórkowej. W uzasadnieniu wskazał, że podstawą wydanej decyzji było uznanie przez PINB, że wymienione pomieszczenia gospodarcze stanowią część nieruchomości wspólnej, zatem za ich stan odpowiada Wspólnota. Natomiast L. P. po wydaniu decyzji rozbiórkowej poinformował PINB, że jest właścicielem szopy drewnianej przeznaczonej na garaż na podstawie umowy sprzedaży.
Przywołaną wyżej decyzją z [...] lipca 2019 r. PINB odmówił uchylenia decyzji rozbiórkowej.
Utrzymując w mocy decyzję PINB z [...] lipca 2019 r. – przywołaną na wstępie decyzją z [...] września 2019 r., wydaną po rozpatrzeniu odwołania L. P. (zwanego też dalej "Skarżącym") – WWINB wskazał, że zaskarżona decyzja PINB została wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym należy odmówić uchylenia dotychczasowej decyzji, gdy we wznowionym postępowaniu nie potwierdziło się wystąpienie przesłanek wznowienia, które legły u podstaw wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. PINB wznowił postępowanie, postanowieniem z [...] listopada 2018 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ stwierdził, że wyszły na jaw "istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydal decyzję". Za te okoliczności uznano uzyskane przez PINB informacje, że Skarżący jest właścicielem szopy drewnianej przeznaczonej na garaż na podstawie umowy sprzedaży z [...] lipca 2002 r. Ponadto na Skarżącego została przepisana, zawarta z poprzednim właścicielem garażu, umowa dzierżawy gruntu pod ten garaż z [...] lipca 2002 r. W toku wznowionego postępowania należy zatem rozstrzygnąć, czy wskazana okoliczność, która niewątpliwie istniała w dniu wydania decyzji i nie była znana organowi, który ją wydał, była istotna dla sprawy.
W związku z tym WWINB wyjaśnił, że właścicielem nieruchomości przy ul. W. [...] (działka nr [...]) jest Miasto K.. Powyższa działka znajduje się jednak w użytkowaniu wieczystym wielu osób – w tym Skarżącego (księga wieczysta nr [...]). Zgodnie zaś z art. 235 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145; dalej w skrócie "k.c."): "Budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste." Zdaniem WWINB należy zatem przyjąć, że wbrew ocenie wyrażonej przez PINB, w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z obowiązywaniem zasady superficies solo cedit, wyrażonej w art. 48 k.c., gdyż cytowany wyżej art. 235 § 1 k.c. stanowi wyjątek od tej zasady. W niniejszej sprawie właścicielem garażu wskazanego przez Skarżącego może być jedynie użytkownik wieczysty, a zatem ogół właścicieli wyodrębnionych lokali tworzący z mocy prawa wspólnotę mieszkaniową. W świetle tych regulacji istnienie umowy sprzedaży garażu z [...] lipca 2002 r. nie może zostać uznane za okoliczność istotną dla sprawy. Ponadto zgodnie z art. 158 k.c.: "Umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. To samo dotyczy umowy przenoszącej własność, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do przeniesienia własności nieruchomości; zobowiązanie powinno być w akcie wymienione." Z kolei art. 73 k.c. przewiduje sankcję nieważności dla czynności prawnej dokonanej bez zachowania formy szczególnej. Przedstawiony dokument nie mógł wobec tego wywołać zmian w sferze własności garażu.
W podsumowaniu WWINB stwierdził, że wskazana jako podstawa wznowienia okoliczność, iż Skarżący posiada umowę sprzedaży z [...] lipca 2002 r. opiewającą na garaż, który objęty był nakazem rozbiórki z decyzji rozbiórkowej, nie może zostać uznana za spełniającą wymogi art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż nie stanowi okoliczności istotnej dla sprawy.
W dniu [...] października 2019 r. L. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów i przyznania radcy prawnego.
Postanowieniem starszego referendarza WSA w Poznaniu z [...] listopada 2019 r., sygn. akt IV SPP/Po [...], przyznano Skarżącemu prawo pomocy w zakresie przyznania radcy prawnego i odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Pismem z [...] grudnia 2019 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik, r.pr. B. T., wniósł w imieniu L. P. skargę na decyzję WWINB z [...] września 2019 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, które miały wpływ na treść wydanego postanowienia, tj.:
1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji PINB z [...] lipca 2019 r.,
2) art. 7, 8, 9, 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez niepodjęcie przez organ I instancji czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności niewyjaśnienie, czy Skarżący wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz czy Skarżący posiada interes prawny w kwestionowaniu decyzji rozbiórkowej,
3) art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że nie występuje żadna z przesłanek wznowienia postępowania,
4) art. 145 § 1 pkt 4 oraz pkt 5 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów polegające na uznaniu, że w sprawie wyszły na jaw nowe dowody nieznane dotychczas organowi, podczas gdy Skarżący domagał się wznowienia postępowania z uwagi na brak udziału w postępowaniu nakazującym rozbiórkę garażu.
Wskazując na powyższe, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji WWINB oraz poprzedzającej ją decyzji PINB z [...] lipca 2019 r.
W uzasadnieniu skargi jej autor wyjaśnił, że organy nadzoru budowlanego nie zapewniły Skarżącemu czynnego udziału w sprawie jako użytkownikowi wieczystemu działki nr [...] obręb [...] położonej w K. przy ul. W. [...]. Po wydaniu decyzji nakazującej wykonanie rozbiórki pomieszczeń gospodarczych "szop drewnianych" Skarżący poinformował, że jest właścicielem szopy drewnianej przeznaczonej na garaż na podstawie umowy sprzedaży, co – zdaniem strony skarżącej – należało potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., jak błędnie uznał PINB. Poza tym, zdaniem Skarżącego, wydanie decyzji powinno być poprzedzone postanowieniem przewidzianym w art. 149 § 1 k.p.a., które powinno dokładnie wyznaczać zakres wznowieniowego postępowania. Musi zatem określać nie tylko podstawy wznowienia, lecz także indywidualizować (dokładnie oznaczać) decyzje rozstrzygające sprawę, w której wznawia postępowanie. Po zakończeniu pierwszego etapu polegającego na wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, drugi etap postępowania jest związany z przeprowadzeniem postępowania dowodowego i zbadaniem zaistnienia przesłanek wznowienia. Badanie sprawy w zakresie określonym w art. 151 § 1 i 2 k.p.a. może nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Etap ten kończy się wydaniem jednego z następujących rodzajów rozstrzygnięć: 1) decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej wobec braku podstaw do jej uchylenia na podstawie jednej z przesłanek zawartych w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a.; 2) decyzji o uchyleniu decyzji dotychczasowej, gdy organ stwierdzi wystąpienie podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. oraz o rozstrzygnięciu o istocie sprawy; 3) decyzji ograniczającej się do stwierdzenia, że dotychczasowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika natomiast, że wydane zostało postanowienie przewidziane w art. 149 § 1 k.p.a., które wyznaczałoby zakres postępowania wznowieniowego.
W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie, z argumentacją jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji WWINB – utrzymującej w mocy decyzję PINB o odmowie, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., uchylenia decyzji rozbiórkowej, tj. decyzji PINB z [...] marca 2018 r. nakazującej wykonanie rozbiórki pomieszczeń gospodarczych "szop drwalników" wskazanych w załączniku do tej decyzji – Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Powodem odmowy uchylenia ostatecznej decyzji rozbiórkowej było stwierdzenie, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowieniowa, o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż – w ocenie organów – początkowo powzięte przez PINB informacje, na których został oparty wniosek wznowieniowy, że mianowicie Skarżący jest właścicielem szopy drewnianej przeznaczonej na garaż na podstawie umowy sprzedaży z [...] lipca 2002 r. oraz że została na niego "przepisana" umowa dzierżawy gruntu pod ten garaż z [...] lipca 2002 r., nie stanowią okoliczności istotnych w sprawie w rozumieniu ww. przepisu.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że w granicach niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej pozostaje wyłącznie weryfikacja przez Sąd tego, czy organy obu instancji we wznowionym postępowaniu prawidłowo przyjęły, iż ww. twierdzenia nie stanowią okoliczności istotnych w sprawie. Albowiem organy te, z uwagi na zakres wydanego przez PINB postanowienia z [...] listopada 2018 r. o wznowieniu postępowania, oceniały wyłącznie istnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. I to właśnie jest przedmiotem sprawy poddanej kontroli Sądu. Natomiast Sąd nie jest uprawniony do badania innych przesłanek wznowieniowych, poza tymi, które były przedmiotem wznowionego postępowania i oceny organu w zaskarżonej decyzji. Pośrednio przyznał to także autor skargi, trafnie wyrażając ogólny pogląd, że postanowienie z art. 149 § 1 k.p.a. "powinno dokładnie wyznaczać zakres wznowieniowego postępowania" (k. 9 akt sąd.). Dokonanie oceny innych jeszcze przesłanek wznowieniowych z art. 145 § 1 k.p.a., które nie zostały wskazane w postanowieniu o wznowieniu postępowania, i w konsekwencji nie były też badane przez organy, stanowiłoby wyjście przez Sąd poza granice sprawy, wbrew zasadzie wynikającej z art. 134 § 1 p.p.s.a.
Już z tych względów podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie mógł odnieść zamierzonego przez jej autora skutku. Sąd nie był bowiem władny badać, czy w sprawie wystąpiła ww. przesłanka wznowieniowa, która nie została uprzednio objęta zakresem postanowienia o wznowieniu postępowania i w rezultacie nie były rozpatrywana przez organy administracji obu instancji w kwestionowanych przez Skarżącego decyzjach.
Dlatego w tym miejscu – odnosząc się jedynie ubocznie do zarzutu pełnomocnika Skarżącego, że pismo L. P. (z [...].11.2018 r.; które wpłynęło do organu [...].11.2018 r.; k. 91 t. 1 akt adm. I inst.) informujące, iż jest on właścicielem szopy drewnianej objętej nakazem rozbiórki, należało potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. – należy stwierdzić, że zarzut ten nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w treści ww. pisma. Jego analiza nie pozwala bowiem na przypisanie temu pismu charakteru wniosku o wznowienie postępowania z uwagi na pozbawienie Skarżącego możliwości udziału w postępowaniu zakończonym decyzją rozbiórkową. Przeciwnie, treść analizowanego pisma pokazuje, iż miało ono charakter głównie informacyjny, a ponadto służyło pozyskaniu przez Skarżącego kopii decyzji rozbiórkowej. W żadnym miejscu Skarżący nie domagał się wznowienia postępowania (pisał jedynie o zamiarze "odwołania się do Wyższych Instancji"). A ponieważ wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może nastąpić wyłącznie na wniosek strony, to organ, nie dysponując takim wnioskiem L. P., ale jednocześnie uzyskując odeń informację, która mogła podważyć prawidłowość decyzji rozbiórkowej, słusznie wznowił postępowanie z urzędu.
Mając zatem powyższe na uwadze, a przede wszystkim zakres wznowionego postępowania wyznaczonego postanowieniem PINB nr [...] z [...] listopada 2018 r., Sąd był zobligowany ograniczyć się do weryfikacji stanowiska organów odnośnie do niewystąpienia w kontrolowanej sprawie przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Należy w tym miejscu raz jeszcze podkreślić, że ww. przesłanka została wyraźnie wskazana w postanowieniu o wznowieniu postępowania, wydanym przez PINB na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. Całkowicie chybiony jest przy tym zarzut skargi, że "[z] uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika (...), że wydane zostało postanowienie przewidziane w art. 149 § 1 KPA, które wyznaczałoby zakres postępowania wznowieniowego". Wyraźna wzmianka (a nawet cały akapit) o takim postanowieniu – wydanym przez PINB, jak to już wyżej wskazano, w dniu [...] listopada 2018 r. – została zamieszczona na s. 2 zaskarżonej decyzji WWINB. Poza tym kopia tego postanowienia znajduje się w aktach administracyjnych sprawy (k. 96 t. 1 akt adm. I inst.), i wynika z niej expressis verbis, że jako podstawę wznowienia postępowania (z urzędu) organ I instancji wskazał przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Odnosząc się zaś do samej podstawy wznowieniowej określonej w tym przepisie, wypada wyjaśnić, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli "wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję". Wobec tego należy stwierdzić, że uchylenie decyzji ostatecznej z uwagi na wystąpienie przywołanej przesłanki uwarunkowane jest łącznym wystąpieniem czterech warunków, polegających nam tym, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody: (i) są istotne dla sprawy; (ii) są nowe; (iii) istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej; (iv) nie były znane organowi, który wydał decyzję.
W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości spełnienie warunków wymienionych w pkt (ii)–(iv). Albowiem okoliczności podniesione przez Skarżącego – że mianowicie jest właścicielem szopy na mocy umowy sprzedaży oraz że "przeszła" na niego umowa dzierżawy gruntu z tym związana – nie były znane organowi w dniu wydawania decyzji, są nowe, a zarazem istniały w dniu wydania decyzji. Jednakże w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek z pkt (i), gdyż okoliczności te nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Ma rację organ, że w dniu wydania decyzji rozbiórkowej właścicielem (w znaczeniu ścisłym, technicznoprawnym) garażu, którym faktycznie dysponował Skarżący, mógł być jedynie użytkownik wieczysty, a zatem ogół właścicieli wyodrębnionych lokali tworzący z mocy prawa wspólnotę mieszkaniową. Tym samym obowiązek rozbiórki "szop drewnianych" powinien, i jak wynika z treści decyzji rozbiórkowej: rzeczywiście spoczął na Wspólnocie, która dodatkowo na rozprawie administracyjnej, działając przez dwóch członków swego zarządu, dobrowolnie zadeklarowała przyjęcie na siebie tego obowiązku (k. 65 t. 1 akt adm. I inst.). Należy w tym miejscu zaznaczyć, że w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (obecnie: Dz.U. z 2020 r. poz. 532 z późn. zm.) zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali.
Niezależnie od tego słusznie zauważył organ, że zgodnie z art. 158 k.c.: "Umowa zobowiązująca do przeniesienia własności nieruchomości powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. To samo dotyczy umowy przenoszącej własność, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do przeniesienia własności nieruchomości; zobowiązanie powinno być w akcie wymienione." Z kolei art. 73 k.c. przewiduje sankcję nieważności dla czynności prawnej dokonanej bez zachowania formy szczególnej. Przedstawiony dokument "umowy kupna-sprzedaży" garażu z [...] lipca 2002 r., sporządzony w zwykłej formie pisemnej (k. 110 t. 1 akt adm. I inst.), nie mógł wobec tego wywołać zmian w sferze własności garażu (a jedynie w zakresie ewentualnego roszczenia o zwrot tzw. nakładów).
W konsekwencji ani ww. "umowa kupna-sprzedaży" garażu z [...] lipca 2002 r., ani zawarta ze Wspólnotą "umowa dzierżawna" z [...] lipca 2002 r., dotycząca oddania Skarżącemu w dzierżawę, gruntu pod zabudowę garażową oraz drogę dojazdową (k. 106 t. 1 akt adm. I inst.), nie mogły zostać uznane za okoliczności istotne dla sprawy. Tym bardziej, że – zauważmy – już w dokumentach zalegających w aktach sprawy zakończonej decyzją rozbiórkową L. P. był od początku wykazywany jako członek Wspólnoty oraz jeden z dysponentów przedmiotowych obiektów garażowych (zob. k. 9 i k. 36 t. 1 akt adm. I inst.)
Tym samym organ I instancji – zasadnie ustaliwszy, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. – prawidłowo, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówił uchylenia decyzji rozbiórkowej.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w całości oddalił.
Należy jeszcze wyjaśnić, że rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu pełnomocnika ustanowionego dla strony skarżącej z urzędu ujęte zostanie w odrębnym orzeczeniu, wydanym na posiedzeniu niejawnym przez referendarza sądowego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło