IV SA/Po 608/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2019r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Wojewody z dnia [...] kwietnia 2018r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia odrzucić skargę T. S. wniósł skargę na postanowienie Wojewody z dnia [...] kwietnia 2018r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. Wraz ze skargą skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Powyższy wniosek został rozstrzygnięty postanowieniem referendarza sądowego z dnia 28 sierpnia 2018r. odmawiającym wnioskowanego prawa pomocy. Podstawą negatywnego rozstrzygnięcia było uznanie, iż wnioskodawca nie wyjaśnił w pełni swej sytuacji majątkowej i finansowej w tym m.in. nie przedłożył wyciągów z kont bankowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu sprzeciwu prawomocnym postanowieniem z dnia 9 października 2018r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż kwestie strat w związku z suszą, przy braku pełnych informacji dotyczących sytuacji finansowej nie mogą uzasadnić przyznania prawa pomocy. Złożone od tego postanowienia zażalenie zostało odrzucone przez tut. Sąd postanowieniem z dnia 6 listopada 2018 r., albowiem Sąd stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez środka zaskarżenia zwracając uwagę, że od postanowienia Sądu rozpoznającego sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego zażalenie nie przysługuje. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 27 listopada 2018r. - pod rygorem odrzucenia skargi - wezwano skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 100 zł. stosownie do §2 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący nie uiścił wpisu (vide informacja Oddziału Finansowo – Budżetowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - k. 65 akt), lecz pismem z dnia 15 grudnia 2018r. wyjaśnił, że nie prowadzi księgowości ponieważ jest rolnikiem ryczałtowym a zapłaconych faktur nie przechowuje. Dalej skarżący poinformował, że nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej a jego żona nie pracuje. Skarżący powołując się na RODO podniósł, że nie może przedłożyć wyciągów z kont bankowych, podać wysokości dopłat z ARMiR i wysokości kredytu. Nadto skarżący wskazał na straty w związku z suszą i kredytem obrotowym na wznowienie produkcji rolnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 1302 - dalej p.p.s.a.), skarga od której nie został uiszczony należny wpis podlega odrzuceniu. W stanie faktycznym sprawy, w związku z prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2018r. utrzymującym w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych, skarżącemu doręczono w dniu 12 grudnia 2018r. (vide k. 60 akt) zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Zapoczątkowany tym zdarzeniem bieg siedmiodniowego terminu do uiszczenia wymaganego wpisu od skargi upływał w dniu 19 grudnia 2018 r. Jak wynika z akt sprawy skarżący nie uiścił wymaganego wpisu. Z tych względów, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Sąd skargę odrzucił z powodu jej nieopłacenia, o czym orzekł jak w sentencji postanowienia. Odnosząc się do treści nadesłanego przez skarżącego pisma z dnia 15 grudnia 2018r. sugerującego, iż intencją strony mogło być złożenie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy zauważyć należy, że nie przerywa biegu siedmiodniowego terminu do uregulowania wpisu sądowego ponowne wniesienie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest bowiem stanowisko, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych wypływa obowiązek strony do uiszczenia wymaganego wpisu. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w wezwaniu do uiszczenia wpisu sadowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2005 r. sygn. akt II FZ 608/05). Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że na obecnym etapie postępowania zbędne jest doręczanie skarżącemu formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu, na obecnym etapie postępowania zbędność wszczynania postępowania w przedmiocie prawa pomocy należy wiązać również z tym, że w przypadku ewentualnego zaskarżenia przez stronę postanowienia o odrzuceniu skargi, strona nie będzie zobowiązana do uiszczenia żadnych kosztów postępowania, o czym przesądza treść art. 220 § 4 p.p.s.a. Wedle tego przepisu, zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania lub na postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3, wolne jest od wpisu.