IV SA/Po 62/11

WyrokWSA w Poznaniu2011-05-26

Skład orzekający: Bożena Popowska, Ewa Kręcichwost-Durchowska, Tomasz Grossmann

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie przez sąd administracyjny postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia skutkuje bezprzedmiotowością postępowania egzekucyjnego i stanowi podstawę do jego umorzenia?
Ratio decidendi
Uchylenie przez sąd administracyjny postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania egzekucyjnego, jeśli decyzja nakładająca obowiązek, który jest podstawą do wydania tytułu wykonawczego, pozostaje w obrocie prawnym. W takiej sytuacji nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Stan faktyczny
Skarżący S.P. został zobowiązany do rozbiórki samowolnie wybudowanego ogrodzenia. Po niewykonaniu obowiązku nałożono na niego grzywnę w celu przymuszenia. Sąd administracyjny uchylił postanowienie o nałożeniu grzywny. Następnie skarżący wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, argumentując, że uchylenie postanowienia o grzywnie uczyniło postępowanie bezprzedmiotowym i powinno skutkować jego umorzeniem. Organy administracji odmówiły zawieszenia i umorzenia postępowania, wskazując, że decyzja nakładająca obowiązek pozostaje w obrocie prawnym. Skarżący zaskarżył postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska /spr./ Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Tomasz Grossmann Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2011r. sprawy ze skargi S.P. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] listopada 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę W dniu [...].05.2008r. na terenie nieruchomości położonej w K. gm. K. na działkach nr ewid. [...],[...],[...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przeprowadził kontrolę, w wyniku której ustalono, iż S.P. bez zgłoszenia wybudował w latach 1996-1998 ogrodzenie frontowe od strony drogi gminnej o nr ewid. [...], na nieruchomości o nr ewid. [...] oraz ogrodzenie na części działki o nr ewid. [...] o łącznej długości ok. 66,625m + brama wjazdowa. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...].11.2008r. nr [...] nakazał S.P. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego ogrodzenia frontowego od strony dróg publicznych o numerach geod. [...] i [...] w m. K. gm. K. Po rozpoznaniu odwołania Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją z dnia [...].01.2009r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji (skarga na powyższą decyzję została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24.06.2009r. sygn. akt IV SA/Po 161/09). Wobec niewykonania ww. obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. upomnieniem z dnia [...].09.2009r. nr [...] wezwał S.P. do wykonania obowiązku określonego w decyzji z dnia [...]11.2008r. nr [...]. Po doręczeniu upomnienia PINB w K. (jako organ egzekucyjny) działając na podstawie wystawionego przez siebie tytułu wykonawczego nr [...], postanowieniem z dnia [...].12.2009r. nr [...] nałożył na S.P. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5. 000,00 zł. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez S.P. postanowieniem z dnia [...].01.2010r. nr [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i orzekł co do istoty sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi wniesionej przez S.P., wyrokiem z dnia 26.08.2010r. sygn. akt. IV SA/Po 153/10 uchylił zaskarżone postanowienie organu II instancji. S.P. pismem z dnia 1.09.2010r., uzupełnionym pismem z dnia 29.09.201Or. wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...].10.2010r. nr [...], działając na podstawie art. 56 §1, 3 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. nr 229, poz. 1954 ze zm. – dalej ustawa o postępowaniu egzekucyjnym) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa) odmówił S.P. zawieszenia postępowania egzekucyjnego. S.P. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, iż organ powinien umorzyć postępowanie w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W uzasadnieniu skargi wskazano, że podstawą prowadzenia egzekucji administracyjnej jest istnienie określonego obowiązku, który nie został wypełniony. Skarżący wskazał, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26.08.2010r. sygn. akt. IV SA/Po 153/10 wywołał skutki prawne w ten sposób, że spowodował uchylenie decyzji organu nadzoru budowlanego I i I instancji. Z powyższego zdaniem skarżącego wynika, iż w przypadku wcześniejszego wszczęcia postępowania egzekucyjnego organy "tracą tytuł do działania w celu przymusowego wykonania nałożonego obowiązku." W ocenie skarżącego, w niniejszej sprawie zaszły podstawy do zastosowania art. 59 §1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Umorzenie postępowania egzekucyjnego jest konsekwencją stwierdzenia, że postępowanie to nie może być prowadzone i że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają charakter trwały, a nie przejściowy. W związku z tym, że Sąd zakwestionował zasadność prowadzenia postępowania egzekucyjnego, brak jest podstaw do jego prowadzenia, w związku czym postępowanie to powinno być umorzone. Skarżący wyraził tym samym pogląd, że podstawa do wystawienia tytułu wykonawczego przestała istnieć (odpadła) z dniem wydania przez sąd administracyjny wyroku uchylającego zaskarżone postanowienie. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu po rozpatrzeniu zażalenia postanowieniem z dnia [...] listopada 2010r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że bezspornym w niniejszej sprawie jest, że obowiązek nałożony decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...].11.2008r. nr [...] nie został wykonany. Dopóki wskazana prawomocna decyzja znajduje się w obrocie prawnym, do tego czasu obowiązek z niej wynikający jest wymagalny i będzie egzekwowany. Niewykonanie nałożonego obowiązku zrodziło po stronie wierzyciela (Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.) obowiązek podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (art. 61 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Organ odwoławczy wskazał, że instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek przeszkód w jego prowadzeniu. Chodzi tu o przeszkody, które powstały w toku postępowania egzekucyjnego oraz co do których istnieje prawdopodobieństwo ich usunięcia. Przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego zostały w sposób wyczerpujący wymienione w art. 56 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Za bezpodstawny uznano argument skarżącego o bezprzedmiotowości postępowania egzekucyjnego. Ponieważ, jak w swoim odwołaniu podnosi odwołujący, podstawą do prowadzenia egzekucji administracyjnej jest istnienie obowiązku, który został określony prawomocną decyzją. Uchylenie przez WSA w Poznaniu rozstrzygnięcia (na które powołuje się skarżący) organu II instancji dotyczyło jedynie nałożenia na S.P. grzywny w celu przymuszenia. Zatem nie przestało istnieć zobowiązanie, bo decyzja nakazująca obowiązek, który jest przedmiotem postępowania istnieje w obrocie prawnym, a co za tym idzie postępowanie egzekucyjne nie stało się bezprzedmiotowe i nie może zostać umorzone. S.P. wniósł skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze zarzucono zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisu art. 59 §1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym oraz art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 kpa z uwagi na ich niezastosowanie. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W uzasadnieniu skargi powtórzono podniesione w zażaleniu zarzuty dotyczące bezprzedmiotowości postępowania egzekucyjnego i wskazano, iż zarówno organ pierwszej instancji jak i drugiej w ogóle nie odniosły się do okoliczności wskazanych przez skarżącego w jego wniosku o zawieszanie postępowania egzekucyjnego. W tym stanie rzeczy wniesienie zażalenia jest uzasadnione i konieczne. Odpowiadając na skargę, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa), ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się więc do zbadania czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 kpa dokonano ustalenia stanu faktycznego a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 kpa, a więc w sposób przekonywujący. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany powołaną podstawą prawną (art. 134 §1 ppsa). Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Materialno prawną podstawą zaskarżonego postanowienia jest art. 56 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; na żądanie wierzyciela i w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Z treści powyższego przepisu wynika, iż zawiera on zamknięty katalog przesłanek zawieszenia tego postępowania (vide wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 8 listopada 2004 r. sygn. akt II SA/Go 302/08, lex nr 515325) związanych z wystąpieniem okoliczności uzasadniających czasową przerwę w prowadzonym postępowaniu, nie mających charakteru trwałego. Ujawnienie podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego obliguje organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania. W przedmiotowej sprawie, jak słusznie zauważyły organy administracji, nie wystąpiła żadna z okoliczności uzasadniających zawieszenie postępowania egzekucyjnego. W przedmiotowej sprawie nie zachodziła również przesłanka do umorzenia postępowania. Wbrew argumentacji strony, nie została bowiem uchylona decyzja stanowiąca podstawę do wydania tytułu wykonawczego, lecz uchylono wyłącznie postanowienie o wymierzeniu skarżącemu grzywny w celu przymuszenia. Tym samym brak jest podstaw do uznania, iż w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 §1 pkt 2 ustawy o posterowaniu egzekucyjnym. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 kpa stwierdzić należy, iż nie znajdują one uzasadnienia. Organ odwoławczy, wydając zaskarżone postanowienie, odniósł się do zarzutów podniesionych w zażaleniu dając temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i w sposób prawidłowy wyjaśniając zasadność przesłanek będących podstawą zaskarżonego postanowienia. W związku z powyższym, Sąd uznając, że postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza przepisów prawa, na podstawie art. 151 ppsa, orzekł więc jak w sentencji. MZ

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło