IV SA/Po 625/10
WyrokWSA w Poznaniu2010-11-10
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Karol Pawlicki, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy lokal użytkowy może być uznany za pomieszczenie przynależne do samodzielnego lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy o własności lokali?Ratio decidendi
Lokal użytkowy, nawet jeśli jest połączony drzwiami z lokalem mieszkalnym i nazywany przez wnioskodawcę komórką użytkową, nie może być uznany za pomieszczenie przynależne do samodzielnego lokalu mieszkalnego. Pomieszczenia przynależne muszą mieć charakter związany funkcjonalnie z lokalem mieszkalnym i spełniać definicję określoną w art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali, co nie dotyczy lokalu handlowego.Stan faktyczny
Skarżąca T.S. wniosła o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym, którym był lokal użytkowy o powierzchni 19,70 m2, użytkowany jako pawilon handlowy. Prezydent Miasta odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że lokal użytkowy nie spełnia wymogów samodzielnego lokalu mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę odmowę w mocy. Skarżąca zaskarżyła postanowienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Karol Pawlicki WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2010 r. sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu o d d a l a s k a r g ę
Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej kpa) odmówił T. S. wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego wraz z pomieszczeniem przynależnym o żądanej treści: lokal własnościowy nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy [...], składa się z samodzielnego lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej 42,60 m2 i z jednej izby niemieszkalnej o powierzchni użytkowej 19,70 m2. Wymienione: samodzielny lokal mieszkalny wraz z pomieszczeniem do niego przynależnym (komórką użytkową) mogą stanowić odrębną nieruchomość lokalową mieszkalną nr [...] o powierzchni użytkowej 62,30 m2.
W uzasadnieniu wskazano, że T.S. złożyła w dniu [...] lipca 2009 r. wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dwukrotnie uchylało wydane w sprawie postanowienia Prezydenta Miasta [...] i przekazywało organowi I instancji sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie odmawiając wydania zaświadczenia o żądanej treści Prezydent Miasta [...] wskazał, że o samodzielności określonego lokalu decyduje spełnienie przez niego warunków określonych przez ustawodawcę w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. nr 80 poz. 903 ze zm., dalej ustawa o własności lokali). Spełnienie tych wymagań stwierdza Starosta w formie zaświadczenia.
Starosta wskazał, iż wykonane w toku oględzin lokalu zdjęcia potwierdzają, że do pomieszczenia o powierzchni 19,70 m2 wybudowano dodatkowe wejście z zewnątrz budynku. Załączona do wniosku decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. znak [...] o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu handlowego o powierzchni użytkowej 19,70 m2 potwierdza, że pomieszczenie to ma inne przeznaczenie niż mieszkalne. Pomieszczenie handlowe połączone jest drzwiami wewnętrznymi z pomieszczeniami spełniającymi funkcję mieszkalną, bowiem projekt przebudowy warunkował takie funkcjonowanie pomieszczenia handlowego, w którym obsługę sklepu stanowić będzie właścicielka pomieszczeń mieszkalnych, korzystająca z węzła higieniczno-sanitarnego oraz miejsca do higienicznego spożywania posiłków znajdujących się w lokalu mieszkalnym.
Starosta przywołał przepis art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali który wskazuje, że samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Kwestię pomieszczeń przynależnych do lokalu reguluje art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali zgodnie z którym do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe, pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż.
Organ zaznaczył, że ustawową definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego uzupełnia definicja mieszkania zamieszczona w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.) zgodnie z którą mieszkanie jest to zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych mających odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, spełniający niezbędne warunki do stałego pobytu ludzi i prowadzenia samodzielnego gospodarstwa domowego. Przedmiotowy lokal własnościowy nr 36 nie jest wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi od lokalu handlowego. Wydane wcześniej decyzje: o pozwoleniu na adaptację pomieszczenia mieszkalnego na pawilon wielobranżowy wraz ze zmianą elewacji bloku i budową podestu wejściowego oraz o pozwoleniu na użytkowanie pawilonu handlowego dowodzą, że pomieszczenie o powierzchni użytkowej 19,70 m2 stanowi lokal handlowy i nie jest pomieszczeniem przynależnym do lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy o lokalach. Wymóg wydzielenia lokalu trwałymi ścianami oznacza, że ściany muszą mieć odpowiednią grubość i być sporządzone z właściwych materiałów budowlanych. Nie mogą to być ściany prowizoryczne, a w ścianach nie mogą znajdować się drzwi, choćby nawet na stałe zamknięte.
Od opisanego postanowienia zażalenie wiosła T. S. Opisując dotychczasowy przebieg wydarzeń w sprawie napisała, że nie zgadza się ze stanowiskiem, w myśl którego drzwi wewnętrzne pomiędzy częścią mieszkalną i częścią użytkową lokalu są przeszkodą w uznaniu lokalu za samodzielny lokal mieszkalny. Wyjaśniła, że garaże bywają połączone drzwiami wewnętrznymi z lokalami mieszkalnymi. Oceniła, że skoro użytkowany przez nią lokal jest wydzielony z budynku trwałymi ścianami, to również wnioskowana nieruchomość lokalowa będzie stosownie wydzielona z budynku. Podkreśliła, że w jej budynku wszystkie ściany są murowane i stoją na pierwotnym miejscu, a inne lokale w budynku o takiej samej grubości ścian są już odrębnymi nieruchomościami.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając je Kolegium podkreśliło, że zakres wymogów odnoszących się do samodzielności lokalu musi być dostosowany do pojęcia samodzielnego lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy o własności lokali, a nie innych przepisów. Przepis art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali wyróżnia dwa rodzaje samodzielnych lokali: lokal mieszkalny oraz lokal wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Przeprowadzone w toku postępowania oględziny i sporządzona dokumentacja fotograficzna potwierdzają, że pomieszczenie mieszkalne zaadaptowane na pawilon wielobranżowy wraz ze zmianą elewacji bloku i budową podestu wejściowego i użytkowane jako pawilon handlowy, nadal jest wykorzystywane zgodnie z wydanym pozwoleniem. W świetle definicji zawartej w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali przedmiotowy lokal nie może stanowić pomieszczenia przynależnego (komórki użytkowej) do lokalu mieszkalnego, zatem nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o żądanej przez wnioskodawczynię treści.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca wniosła o uchylenie obu wydanych w sprawie postanowień. Nadto wniosła o uznanie, że lokal nr 36 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy [...] o powierzchni użytkowej 42,60 m2 jest samodzielnym lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy o własności lokali, że lokal użytkowy o powierzchni 19,70 m2 stanowi pomieszczenie przynależne do samodzielnego lokalu mieszkalnego, oraz o określenie, że lokal nr 36 może stanowić nieruchomość lokalową mieszkalną złożoną z samodzielnego lokalu mieszkalnego oraz z pawilonu handlowego, który jest pomieszczeniem przynależnym do samodzielnego lokalu mieszkalnego.
W odpowiedzi na skargę organ administracji powtórzył argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 2 ust.2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz. U. z 2000 nr 80 poz. 903 ze zm.) "samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokojeniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne", a spełnienie wymagań o których mowa w ust. 2, stwierdza starosta w formie zaświadczenia.
Przyjęcie przez ustawodawcę, iż stwierdzenie spełnienia przez lokal mieszkalny lub użytkowy wymagań, o których mowa w art. 2 ust. 2 ustawy, dokonywane ma być przez starostę i czynność ta ma formę zaświadczenia, oznacza, że postępowanie prowadzone z wniosku podmiotu zainteresowanego uzyskaniem potwierdzenia samodzielności lokalu ma charakter administracyjny, do którego mają zastosowanie przepisy działu VII K.p.a. (art. 217-220). Jednakże stwierdzenie spełnienia wymagań techniczno-budowlanych jest czynnością materialno-techniczną, która charakteryzuje się szczególną specyfiką. Zaświadczenie wydawane przez starostę, mimo że polega na "urzędowym potwierdzeniu określonych faktów" - odmiennie, niż wynika to z art. 218 § 1 K.p.a. - opiera się najczęściej na określeniu stanu samodzielności lokalu nie na podstawie materiałów znajdujących się w wyłącznym posiadaniu organu, lecz na podstawie dokumentacji przedstawionej przez ubiegającego się o wydanie zaświadczenia (tak Uchwała 7 Sędziów z dnia 27 lipca 2009 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego w warszawie I OPS 2/09 – ONSA/WSA 2009/5/83).
W przedmiotowej sprawie jest niespornym, że skarżąca na podstawie decyzji z dnia[...].10.1996 r. uzyskała pozwolenie na adaptację pomieszczenia mieszkalnego na pawilon wielobranżowy wraz ze zmianą elewacji bloku i budową podestu o powierzchni użytkowej 19,70 m2, a dnia [...].12.1996 r. udzielono skarżącej pozwolenia na użyłkowanie pawilonu handlowego .
W przedłożonej dokumentacji o wydanie zaświadczenia wynika, że w lokalu własnościowym nr 36 w budynku wielomieszkaniowym przy [...] składa się z lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej 42,60 m2 i pawilonu handlowego o powierzchni użytkowej 19,70 m2 zaadaptowanego z pomieszczenia mieszkalnego, które to pomieszczenie we wniosku o wydanie zaświadczenia skarżąca nazywa komórką użytkową. Jest również niespornym w ustalonym stanie faktycznym, że jakkolwiek pawilon handlowy posiada odrębne wejście, to posiada do części mieszkalnej otwór drzwiowy, który pozwala na korzystanie z pomieszczeń higieniczno-sanitarnych w lokalu mieszkalnym.
Istotą problemu w kontrolowanej sprawie jest ocena, czy lokal użytkowy nazywany przez skarżąca komórką użytkową może korzystać z przymiotu "pomieszczenia przynależnego" o którym mowa w art. 2 ust. 4 ustawy z 24 czerwca1994 r. o własności lokalu.
Zdaniem Sądu interpretacja pojęcia "pomieszczenia przynależnego" proponowana przez skarżącą jest wadliwa. Jakkolwiek pomieszczenie przynależne w sensie funkcjonalnym nie stanowi "przestrzeni" przeznaczonej bezpośrednio do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych właścicieli lokalu to niewątpliwie są to pomieszczenia których byt jest związany z lokalem mieszkalnym. Przykładowe ich wyliczenie w przepisie art. 2 ust. 4 jak piwnica, strych, komórka, garaż wyraźnie wskazują, że ich istnienie pozwala na korzystanie z lokalu mieszkalnego.
Natomiast trudno taki charakter przepisać pomieszczeniu handlowemu a to, że skarżąca na potrzeby uzyskania zaświadczenia nazywa go komórką użytkową, nie nadaje mu przymiotu pomieszczenia przynależnego.
W ocenie Sądu bez znaczenia dla istoty sprawy jest przyjęcie kwestii nazewnictwa co podnosi skarżąca, gdyż faktycznie funkcjonujący lokal handlowy nie ma cech pomieszczenia przynależnego do lokalu mieszkalnego.
Przytoczone w skardze liczne orzecznictwo Sądów administracyjnych nie ma zastosowania w kontrolowanej sprawie i odnosi się do innych stanów faktycznych.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 202 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.
AT-Sz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło