IV SA/Po 632/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2025 r. sprawy ze sprzeciwu W. sp. z o.o. w P. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W. sp. z o.o. w P. kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 05 lutego 2025 r. znak [...] Burmistrz Miasta [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej [...] o sumarycznej mocy 26 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, przewidzianej do realizacji na części działek nr nr [...], [...], [...], [...] i [...], położonych we wsi [...], gmina [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła [...] sp. z.o.o. domagając się uchylenia decyzji i odmowy ustalenia warunków zabudowy. Odwołuąca spółka wskazała, że doszło do naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w szczególności art.61 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.p.z.p., a także art.64 ust.1 u.p.z.p. poprzez przyjęcie, iż planowana inwestycja nie wymaga spełnienia warunku dobrego sąsiedztwa, pominięcie całkowicie rozważenia, czy planowana inwestycja będzie wpływała na planowany, bądź istniejący sposób zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, a ponadto doszło do naruszenia przeposów procesowych art.7, 8 i 11 kpa w zw. z art.77 § 1 kpa. Decyzją z dnia 19 maja 2025 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ wskazał, że w ocenie organu I instancji na podstawie art.61 ust.3 u.p.z.p. na potrzeby rozpatrzenia wniosku nie ma zastosowania art.61.ust.1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. wobec czego odstąpiono od analizy warunków określonych w art.61 ust.1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. Jednak o ile organ I instancji prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, o tyle pominął całkowicie rozważenie, czy planowana inwestycja będzie wpływała na planowany, bądź istniejący sposób zagospodarowania nieruchomości sąsiednich. Dalej organ wskazał, że w obszarze sąsiadującym z planowaną inwestycją zanjdują się tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Taki sposób zagospodarowania działek przewidziany jest dla nieruchomości oznaczonych jako działka nr [...], [...], (37 działek powstałych po podziale nieruchomości). Taka sama okoliczność dotyczy działkinr [...], z której wyodrębniono 12 działek przeznaczonych na zabudowę 12 budynkami jednorodzinnymi, w sąsiedztwie planowanej inwestycji znajduje się duże osiedle z zabudową mieszkaniową jednorodzinną, wydano 30 decyzji o pozwoleniu na budowę kolejnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji przed wydaniem decyzji o budowie farmy fotowoltaicznej, powinien ocenić jej wpływ na otoczenie. Sprzeciw od powyższej decyzji wniosła W. sp. z o.o. z siedzibą w P. domagając się jej uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania. Skarżąca między innymi podniosła, że organ II instancji w przypadku wątpliwości co do stanu faktycznego mógł sam przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe. W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Przedmiotem kontroli sądowej jest wydana na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 maja 2025 r. uchylająca w całości decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 5 lutego 2025 r. o ustaleniu dla W. sp. z o.o. warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej [...] o sumarycznej mocy 26 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, przewidzianej do realizacji na części działek nr nr [...], [...], [...], [...] i [...], położonych we wsi [...], gmina [...]. Rozstrzygnięcie Sądu wydane w niniejszej sprawie wymaga na wstępie kilku uwag natury ogólnej odnoszących się do instytucji sprzeciwu od decyzji kasacyjnej. W myśl art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2025 r., poz. 769.; dalej: P.p.s.a.), od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Zgodnie z art. 64e P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. (art. 151a § 1 zd. 1. P.p.s.a.). W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 P.p.s.a.). Zatem sąd administracyjny rozpatrując sprzeciw ogranicza się jedynie do oceny, czy ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wydanie zatem przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej jest dopuszczalne w przypadku, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: po pierwsze organ stwierdzi, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania i po drugie uzna, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Rozpoznając sprzeciw wniesiony przez spółkę W. sp. z o.o. z siedzibą w P. w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie z uwagi na zaistnienie okoliczności, skutkujących istotną wadliwością decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czego konsekwencją musi być wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Jeszcze raz należy podkreślić, że kontrola prawidłowości zaskarżonej decyzji w ramach rozpoznania sprzeciwu sprowadza się do dokonania oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ drugiej instancji w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasatoryjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na decyzję kasacyjną będzie przede wszystkim ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., a więc odstąpienie od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. sąd nie jest natomiast władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, skoro na skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem. Przepis art. 64e p.p.s.a. nie eliminuje stosowania art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji nie może oceniać, czy zostały spełnione przesłanki do wydania przez organ administracji decyzji pozytywnej czy też negatywnej, lecz musi ocenić, czy zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia tej sprawy (zob. wyroki NSA: z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 392/19; z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt II OSK 2785/20). W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi, bowiem uznało, że organ I instancji niesłusznie nie zastosował przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestzrennym (Dz. U. 2025, poz.680, dalej u.p.z.p.), w którym sformułowano wymóg, polegający na tym, że co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Wymóg ten określany jest w doktrynie prawa i orzecznictwie sądowym jako przesłanka tzw. dobrego sąsiedztwa. Na skutek przeprowadzonego przez organ odwoławczy postępowania administracyjnego w pełnym zakresie wynika, iż w obszarze sąsiadującym z planowaną inwestycją znajdują się tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Taki sposób zagospodarowania działek przewidziany jest dla nieruchomości oznaczonych jako działka nr [...], [...] (37 działek powstałych po podziale nieruchomości). Taka sama okoliczność dotyczy działki nr [...], z której wyodrębniono 12 działek przeznaczonych na zabudowę 12 budynkami jednorodzinnymi, w sąsiedztwie planowanej inwestycji znajduje się duże osiedle z zabudową mieszkaniową jednorodzinną, wydano 30 decyzji o pozwoleniu na budowę kolejnych budynków mieszkalnych jednorodzinnych. W ocenie SKO organ pierwszej instancji, przed wydaniem decyzji o budowie farmy fotowoltaicznej, powinien ocenić jej wpływ na otoczenie, organ pierwszej instancji nie przeprowadził żadnego postępowania w tym zakresie. Zdaniem Kolegium organ pierwszej instancji naruszył zasady zawarte w art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, organ odwoławczy nie wykazał wystąpienia przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie przez organ II instancji i to bez konieczności wydawania decyzji kasatoryjnej. Z akt sprawy wynika, że organ I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe, a istotne dla sprawy dowody znajdują się w jej aktach administarcyjnych. Niesłuszne jest zatem stwierdzenie Kolegium, że w rozpatrywanej sprawie organ I instancji nie podjął wszelkich, niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, bowiem powodem wydania przez Kolegium decyzji kasatoryjnej, była w istocie nie konieczność uzupełnienia dowodów lub wyjaśnienia okoliczności sprawy, lecz inna ocena merytoryczna wniosku skarżącej spółki dokonana przez pryzmat przepisów u.p.z.p. Nieuprawnione jest zatem zdaniem Sądu stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym organ I instancji winien zbadać przesłankę tzw. dobrego sąsiedztwa. Stosownie do art. 61 ust. 3 u.p.z.p, lokalizacja farmy fotowoltaicznej niezależnie od jej mocy i kwalifikacji inwestycji jako zabudowy przemysłowej, nie wymaga oceny przesłanki zasady dobrego sąsiedztwa (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.) oraz dostępu do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p.). tak m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 16 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1400/23 oraz WSA w Gdańsku z dnia 27 września 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 158/23, (obydwa dostępne w bazie orzeczeń). Kolegium nie uzasadniło w zaskarżonej decyzji, na czym miałaby polegać trudność w usunięciu jedynego stwierdzonego naruszenia prawa procesowego i nie wykazało braku możliwości ewentualnego zastosowania w tym celu art. 136 k.p.a. Mając powyższe rozważania na uwadze, Sąd na podstawie art. 151a § 1 P.p.s.a., uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchylił zaskarżoną decyzję w całości (pkt 1 sentencji wyroku). O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801 z późn. zm.), na które składają się: uiszczony wpis w kwocie 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł i uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.