IV SA/Po 659/07
WyrokWSA w Poznaniu2008-07-23
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Ewa Makosz-Frymus, Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odrzuceniu odwołania z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia, wydane na podstawie art. 190 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym, jest prawidłowe, jeśli decyzja, od której odwołanie miało być wniesione, nie została skutecznie doręczona stronie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że decyzja o skreśleniu z listy studentów, jako indywidualny akt administracyjny, podlega odpowiednio przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącym doręczeń. Skoro decyzja nie została skutecznie doręczona stronie, nie można oceniać, czy odwołanie zostało wniesione w terminie. Ponadto, postanowienie o odrzuceniu odwołania zostało wydane z naruszeniem prawa, gdyż art. 190 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym nie stanowi materialnoprawnej podstawy do odrzucenia spóźnionego odwołania, a jedynie określa legitymację rektora do rozpatrzenia odwołań.Stan faktyczny
Rektor uczelni wydał decyzję o skreśleniu studenta Y. Y. z listy studentów z powodu nieuczęszczania na zajęcia. Odwołanie od tej decyzji zostało wniesione przez pełnomocnika studenta po terminie. Rektor odrzucił odwołanie postanowieniem z powodu uchybienia terminu. Student Y. Y. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie o odrzuceniu odwołania oraz na wcześniejszą decyzję o skreśleniu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie i zasądza od Rektora na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) WSA Bożena Popowska Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 03 lipca 2008 r. sprawy ze skargi Y. Y. na decyzję Rektora Wyższej Szkoły [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Rektora Wyższej Szkoły [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów sądowych /-/B. Popowska /-/J. Stankowski /-/ E. Makosz-Frymus WSA/wyr.1-sentencja wyroku
Rektor Wyższej Szkoły [...] decyzją z dnia [...] r., bez numeru, na podstawie art. 190 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym ( Dz. U. z 2005 r. nr 164 poz. 1365) w związku z § 22 ust. 1 Regulaminu Studiów [...], skreślił z listy studentów [...] pana Y. Y. z [...] r.
W uzasadnieniu decyzji Rektor podał, że pan Y. Y. w dniu [...] r. został przyjęty na pierwszy rok trzyletnich studiów w trybie dziennym o specjalności hotelarstwo i gastronomia, a z chwilą immatrykulacji i złożenia ślubowania przyjęty w poczet studentów. Podejmując naukę w [...] pan Y. Y. zobowiązał się do przestrzegania praw obowiązujących w uczelni, wypełniania obowiązków wynikających ze statusu studenta, określonych w Regulaminie studiów. Rektor szkoły ponadto podał, że pan Y. Y. w bieżącym roku akademickim nie uczęszcza na zajęcia zgodnie z przyjętym nauczaniem dydaktycznym i praktycznym, co jest równoznaczne z naruszeniem § 22 ust. 1 Regulaminu studiów. Przepis ten nakłada obowiązek terminiowego uzyskiwania zaliczeń, składania egzaminów i wypełniania innych obowiązków związanych z tokiem studiów. W ocenie Rektora postawa pana Y. Y. "jest nacechowana brakiem sumienności oraz lekceważeniem obowiązków studenta".
Powyższą decyzję wraz z pouczeniem o przysługującym stronie prawie wniesienia "odwołania" do Rektora [...] w terminie 14 dni od jej doręczenia wysłano panu Y. Y. na adres ul. [...]. Decyzja została odebrana w dniu [...] r. w recepcji [...].
W dniu [...] r. odwołanie od decyzji Rektora, w imieniu pana Y. Y., wniósł doradca podatkowy J. C. - Kancelaria "[...]" domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przywrócenia panu Y. Y. uprawnień studenta. Pełnomocnik pana Y. Y. zarzucił organowi naruszenie przepisów Kodeksu postępownia administracyjnego dotyczących prowadzenia postępowania pierwszoinstancyjnego, w szczególności niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Ponadto pełnomocnik domagał się, by Rektor Szkoły przedłożył do akt Regulamin studiów oraz tekst umowy o podjęcie studiów przez pana Y. Y., które to dokumenty są niezbędne do prawidłowej oceny stanowiska Uczelni.
Decyzją z dnia [...] r., również bez numeru, rektor [...], na podstawie art. 190 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, odrzucił odwołanie od decyzji z dnia [...] r. o skreśleniu z listy studentów [...] pana Y. Y. z powodu nezachowania terminu do jego wniesienia.
W uzasadnieniu wskazano, że decyzja z dnia [...] r. została panu Y. Y. skutecznie doręczona przez Pocztę za potwierdzeniem odbioru w dniu [...] r. wraz z pouczeniem o trybie odwołania się do Rektora. Pełnomocnik pana Y. Y. odwołanie wniósł w dniu [...] r., a więc pięć dni po terminie, który upłynął w dniu [...] r. Rektor stwierdził, że decyzja z dnia [...] r., w oparciu o powołaną podstawę jej wydania jest ostateczna.
Decyzja z dnia [...] r. nie zawiera żadnego pouczenia co do możliwości i sposobu jej zaskarżenia. Ponadto w aktach administracyjnych brak dowodu doręczenia tej decyzji pełnomocnikowi pana Y. Y.
W dniu [...]r . pełnomocnik pana Y. Y. skierował do Rektora [...] żądanie o uzupełnienie, w trybie art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.), decyzji z dnia [...] r. w zakresie pouczenia strony co do możliwości wniesienia odwołania lub wniesienia innych środków zaskarżenia. Pełnomocnik podał, że decyzję Rektora z dnia [...] r. odebrał w dniu [...].
Postanowieniem z dnia [...] r. (bez numeru) Rektor [...] w Poznaniu, na podstawie art. 113 § 1 w związku z art. 124 § 1 kpa oraz art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym, sprostował błędne oznaczenie rozstrzygnięcia z dnia [...] r. dotyczące odrzucenia odwołania od decyzji z dnia [...] r. w ten sposób, że orzeczenie to winno być oznaczone jako "postanowienie" w miejsce oznaczenia "decyzja".
Postanowienie to doręczono pełnomocnikowi pana Y. Y. w dniu [...] r.
W dniu [...] r. pan Y. Y. wniósł w terminie skargę na decyzję Rektora [...] w z dnia [...] r. uzupełnioną postanowieniem Rektora z dnia [...] r. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.), przepisy Konstytucji RP oraz przepisy kpa skarżący wniósł o uchylenie postanowienia z dnia [...] r., postanowienia z dnia [...] r. oraz decyzji Rektora z dnia [...] r. zarzucając, że orzeczenia te są niezgodne z prawem. W szczególności skarżący zarzuca naruszenie wszystkich zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a przede wszystkim art. 10 § 1 kpa. Ponadto skarżący podnosi, że w postanowieniu z dnia [...] r. nie wiadomo, w oparciu o jakie przepisy proceduralne orzeczenie to zostało wydane.
Rektor [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku nieuwzględnienia przez Sąd takiego wniosku o jej oddalenie.
W uzasadnieniu wniosku o odrzucenie skargi Rektor podniósł, że pełnomocnik skarżącego J. C. jest doradcą podatkowym i nie może być pełnomocnikiem skarżącego w postępowaniu przed sądem.
Natomiast uzasadniając alternatywny wniosek o oddalenie skargi Rektor stwierdził, że zgodnie z art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym, przepisy kpa stosuje się odpowiednio wyłącznie do decyzji w indywidualnych sprawach studiów. Takie odesłanie ustawodawcy do przepisów kpa oznacza, że przepisów kpa nie stosuje się do postępowania przed wydaniem decyzji, które określa Prawo o szkolnictwie wyższym i przepisy wykonawcze do tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwosci poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, kontrola, o której mowa w art. 1 Prawa o ustroju sądów administracyjnych, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo - administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów.
W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że wniosek organu o odrzucenie skargi jest bezzasadny.
Faktem jest, że skargę w imieniu pana Y. Y. złożył do sądu, reprezentujący skarżącego w postępowaniu administracyjnym doradca podatkowy J. C. Ponieważ tenże pełnomocnik nie może reprezentować pana Y. Y. w niniejszej sprawie w postępowaniu sądowoadmionistracyjnym Sąd wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez osobiste podpisanie skargi. ,
Skarżacy ten brak formalny usunął podpisując osobiście skargę i w związku z tym brak podstaw prawnych do odrzucenia skargi.
Postanowieniem z dnia [...] r. Rektor [...], na podstawie art. 190 ust. 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, odrzucił odwołanie pana Y. Y. od decyzji z dnia [...] r. o skreśleniu go z listy studentów, z powodu niezachowania terminu do wniesienia tego odwołania.
Zgodnie z art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz przepisy o zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego.
W świetle utrwalonego orzecznictwa nie może budzić wątpliwości, że decyzja o skreśleniu z listy studentów jest indywidualnym aktem administracyjnym, do którego stosuje się odpowiednio przepisy kpa oraz przepisy o zaskarżeniu decyzji do sądu administracyjnego.
W związku z powyższym do prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące doręczeń korespondencji (art. 39-48), a także art. 134 kpa.
Decyzja Rektora [...] z dnia [...] r. została przesłana panu Y. Y. na adres [...], gdzie adresat wcześniej zamieszkiwał.
Jednak w dacie wysyłania decyzji, tj. [...] r., Rektor [...] wiedział o opuszczeniu przez pana Y. Y. tego Domu [...] (pismo Kierownika Domu [...] z dnia [...] r. skierowane do Rektora [...] z informacją, że pan Y. Y. [...] r. opuścił akademik - k. 26 akt administracyjnych). Ponadto Rektor [...] w piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Granicznej Placówki Kontrolnej Straży Granicznej w [...] informował, że pan Y. Y. od [...] r. nie utrzymuje kontaktu ze Szkołą, a Uczelnia nie posiada informacji o aktualnym miejscu jego pobytu.
Jak wynika z akt administracyjnych decyzję Rektora z dnia [...] r. o skreśleniu pana Y. Y. z listy studentów odebrał w recepcji Domu [...] przy ul. [...] w [...] A. P. (k.27).
Brak jest jednak jakichkolwiek ustaleń czy osoba ta była uprawniona do odbioru tej przesyłki, a przede wszystkim, czy A. P. został upoważniony przez pana Y. Y. do odbioru jego korespondencji.
W takim stanie faktycznym Sąd absolutnie nie podziela stanowiska organu, że decyzja Rektora Szkoły z [...] r. została skutecznie doręczona panu Y. Y. Wręcz przeciwnie, w ocenie Sądu, przedmiotowa decyzja nie została skarżącemu prawidłowo doręczona do chwili obecnej i w takiej sytuacji brak podstaw do oceny czy środek odwoławczy został wniesiony w terminie, czy też z jego uchybieniem.
Sąd zwraca też uwagę, że decyzja Rektora z dnia [...] r. zawiera błędne pouczenie o środku zaskarżenia. Stosownie do art. 207 ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym decyzje wydane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne i w takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 127 § 3 kpa. W myśl tego przepisu od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez rektora nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do takiego wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.
Zaskarżone postanowienie Rektora z dnia [...] r. o odrzuceniu odwołania pana Y. Y. jest również dotknięte wadami. Przede wszystkim powołany w tym postanowieniu przepis art. 190 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym nie stanowi materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia, a jedynie określa legitymację rektora do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia odwołań od decyzji wydanych na podstawie ust.1 i 2 tego artykułu.
Podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia winien stanowić art. 134 kpa stosowany odpowiednio zgodnie z art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. Art. 134 kpa nie przewiduje odrzucenia spóźnionego odwołania lecz stwierdzenie, w drodze postanowienia, uchybienia terminu do jego wniesienia.
W związku z tym zasadny jest zarzut skarżącego co do braku wskazania w zaskarżonym postanowieniu podstawy rozstrzygnięcia.
Majac na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa w takim zakresie, że mogło ono mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy rzeczą organu będzie skuteczne doręczenie skarżącemu decyzji Rektora [...] z dnia [...] r., w rozumieniu przepisów Rozdziału 8 Kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach.
Ponadto organ winien usunąć pozostałe, wskazane przez Sąd uchybienia.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
/-/B. Popowska /-/J. Stankowski /-/E. Makosz - Frymus
mb
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło