IV SA/Po 686/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta (spr.) Sędziowie WSA Anna Jarosz WSA Tomasz Grossmann Protokolant po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi P.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego P. P. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu zażalenia P. P.uchyliło postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] oraz odmówiło sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji [...] w zakresie stwierdzenia, iż decyzja ta stała się ostateczna z dniem [...]maja 1997 r. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł P. P. zarzucając mu naruszenie: - art.35 §1-2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 r. poz. 267 dalej Kpa) przez zaniechanie zgodnego z prawem rozpatrzenia w ustawowym terminie wniosku z [...] marca 2013r. o stwierdzenie nieważności postanowienia [...], - art.157 § 2-3 Kpa w zw. z art. 61 § 1,3,4 Kpa przez zaniechanie formalnego wszczęcia lub odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia [...], - art.158 § 1 w zw. z art.156 § 1pkt. 2 i 7 Kpa przez nierozpoznanie istoty podstawy faktycznej i prawnej wniosku z [...] marca 2013r. o stwierdzenie nieważności postanowienia [...], - art.61 § 1,3,4 Kpa w zw. z art.157 § 2 Kpa przez bezprawne wyjście poza granice wniosku z [...] marca 2013r. i rozpoznanie rzekomo zawartego w nim zażalenia na postanowienie [...], zamiast żądania stwierdzenia nieważności wymienionego postanowienia, - art.77 § 1, 80, 81 Kpa w zw. z art.156 § 1 pkt. 2 i 7 Kpa przez zupełne zaniechanie rzetelnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych istotnych dla stwierdzenia nieważności postanowienia [...], -art.126, 127, 138 § 1 pkt. 2 w zw. z art. 113 Kpa ( powołanych w podstawie prawnej postanowienia [...] ) przez bezpodstawne i bezprawne uchylenie postanowienia [...] i odmowę sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w tym postanowieniu, - art.10 § 1-3 oraz art. 81Kpa przez pozbawienie, przed wydaniem postanowienia [...], prawa i możliwości wypowiedzenia się co do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, co do zgłoszonych ew. przez organ I instancji i pozostałe strony żądań i wniosków, a w szczególności pozbawienie możliwości przedstawienia zarzutów wymienionych w tej skardze, - art.126 Kpa w zw. z art.107 § 2-5 Kpa przez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia [...] w zakresie przesłanek zaniechania rozpatrzenia lub przesłanek odmowy uwzględnienia wniosku z [...] marca 2013r. o stwierdzenie nieważności postanowienia [...], - art.6, 7, 8, 9, 11Kpa przez naruszenie opisanych w tych przepisach ogólnych zasad postępowania administracyjnego, - art.15 Kpa przez pozbawienie prawa do rzetelnego dwukrotnego rozpatrzenia wtoku instancji adm. kwestii przesłanek stwierdzenia nieważności postanowienia [...], które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy [...]. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 18 listopada 2013 r. uczestniczka postępowania wskazała, że zażalenie na postanowienie z dnia [...] lutego 2013 r. zostało rozpatrzone odrębnie uchylonym przez WSA postanowieniem [...]. Uczestniczka podniosła, że niniejsze postępowanie dotyczyło wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia [...], a nie zażalenia na to postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej "Ppsa") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżone postanowienie Sąd doszedł do przekonania, iż postanowienie to dotknięte jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 r. poz. 267 dalej Kpa). Stosownie do tego przepisu organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Przepis ten spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej wyrażonej w art. 16 Kpa. Podkreślić również trzeba, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym decyzja organu administracji państwowej, rozstrzygająca ponownie sprawę wcześniej rozstrzygniętą inną decyzją ostateczną tegoż organu, a nie stanowiąca o uchyleniu tej pierwotnej decyzji na podstawie odpowiednich przepisów Kpa, jest dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (res iudicata) [v. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r. SA 895/81 ONSA 1981/1 poz. 47]. Dla stwierdzenia, iż nastąpiło naruszenie powagi rzeczy osądzonej, istotne znaczenie ma stwierdzenie tożsamości obu spraw. Decyzja ostateczna ma bowiem powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Sprawa musi dotyczyć więc tych samych podmiotów. O tożsamości można mówić wówczas, gdy dostrzegalna jest identyczność czterech elementów identyfikujących stosunek administracyjnoprawny: podmiotów, przedmiotu, determinanty faktycznej oraz determinanty prawnej. Zauważyć należy, że decyzja administracyjna, która stała się decyzją ostateczna, zgodnie z zasadą trwałości może być wzruszona tylko w nadzwyczajnym trybie kontroli, ponadto tworzy stan powagi rzeczy osądzonej. Sytuację taką należy rozumieć jako skuteczne, jednostronne, trwałe skonkretyzowanie stosunku administracyjnoprawnego między stroną postępowania a organem administracji publicznej, który dokonał takiej konkretyzacji. Od tej pory wzajemne relacje stron stosunku kształtuje decyzja administracyjna, usuwając w cień abstrakcyjną normę prawa administracyjnego materialnego, stanowiącą podstawę postępowania zwieńczonego wydaniem decyzji. Zasada res iudicata stanowi przeszkodę wobec ponownej konkretyzacji tego samego stosunku administracyjnoprawnego, a więc w oparciu o niezmieniony stan faktyczny i prawny sprawy, kształtowany przez przepisy prawa materialnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że przedmiotem niniejszej sprawy jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylające postanowienie Prezydent Miasta K. z dnia [...] lutego 2013r., nr [...] i odmówiło sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] maja 1997r., nr [...] Prezydent Miasta K., polegającej na stwierdzeniu, że decyzja ta jest ostateczna już z dniem [...] maja 1997r. Sądowi z urzędu jest wiadomo, na co również zwrócił uwagę skarżący, że wyrokiem z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 682/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...]. Powyższym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Prezydent Miasta K. z dnia [...] lutego 2013r., nr [...] i odmówiło sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] maja 1997r., nr [...] Prezydent Miasta K., polegającej na stwierdzeniu, że decyzja ta jest ostateczna już z dniem [...] maja 1997r. W świetle powyższego stwierdzić należy, że przedmiotem kontroli zarówno zaskarżonego postanowienia z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] oraz postanowienia z dnia [...]kwietnia 2013 r., nr [...] było postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...]lutego 2013r., nr [...]. Wobec powyższego stwierdzić należy, że organ odwoławczy w sytuacji gdy już raz na skutek rozpoznania zażalenia uchylił postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lutego 2013r., nr [...] i odmówił sprostowania decyzji nie był uprawniony do wydania kolejnej decyzji w tym samym przedmiocie. Powyższe uchybienie organu czyni niemożliwym odniesienie się do pozostałych zarzutów skargi. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 Ppsa w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 Kpa orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 Ppsa. Art. 152 Ppsa nie zastosowano z uwagi na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia.