IV SA/Po 693/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-10-07
Skład orzekający: sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej działania Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, skarżącemu przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych, a w konsekwencji czy jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w sprawach dotyczących pomocy społecznej skarżącemu przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym, wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych został umorzony jako bezprzedmiotowy. Jednocześnie, sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Skarżący Cz. Z. złożył skargę na działanie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i doradcy podatkowego. Skarżący wskazał, że jego dochody wraz z dochodami żony wynoszą 1477,78 zł miesięcznie, a ponosi znaczne wydatki na czynsz, opłaty i leki. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus po rozpoznaniu w dniu 7 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Cz. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi Cz. Z. na Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w P. osiedle W. Ł. [...] postanawia 1. umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P..
Cz. Z. złożył skargę na działanie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P..
W dniu [...] września 2010 r. skarżący na urzędowym formularzu zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i doradcy podatkowego. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, a źródłem ich utrzymania są należne im emerytury wynoszące łącznie 1477,78 zł. Skarżący oświadczył również, że posiada mieszkanie o pow. 59 m2 oraz na czynsz i opłaty przeznacza 839 zł./mc, a na leki wydaje kwotę 280 zł.
Przepis art. 239 pkt 1 lit a ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm.) przewiduje ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skoro więc przedmiotowa sprawa dotyczy działania Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, który zajmuje się sprawami z zakresu pomocy społecznej, uznać należy, iż również w niniejszej sprawie skarżącemu z mocy ustawy służy zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji postępowanie z jego wniosku w tym zakresie domagania się zwolnienia od kosztów sądowych, na podstawie art. 64 § 3, art. 161 § 1 pkt 3 w/w ustawy, podlegało umorzeniu, jako bezprzedmiotowe.
Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym( pod pojęciem tym mieści się zarówno zwolnienie od kosztów sądowych oraz prawo do ustanowienia radcy prawnego, adwokata) domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wobec powyższego wnioskodawca, domagający się przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym , zobowiązany został przez ustawodawcę do wykazania, że jego rzeczywista sytuacja majątkowa i rodzinna uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów.
Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu.
Mając na uwadze wyżej wskazane przesłanki przyznania prawa pomocy oraz mając na uwadze sytuację materialną skarżącego, a w szczególności deklarowany dochód wynoszący 1477 zł., uwzględniając deklarowane wydatki związane ze stałymi opłatami i koniecznością zakupu leków w łącznej wysokości około 1100 zł. stwierdzić należy, że wnioskodawca nie może z własnych środków pokryć wydatków związanych z opłaceniem pełnomocnika z wyboru.
Mając na uwadze złożenie przez skarżącego wniosku o ustanowienie adwokata i doradcy podatkowego zauważyć należy, iż zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (tekst jednolity Dz.U. z 2008 r., nr 73, poz. 443 ze zm.) doradca podatkowy może reprezentować stronę przed sądem tylko w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Wobec powyższego doradca podatkowy nie jest uprawniony do reprezentowania strony w sprawach związanych z pomocą społeczną. Z powyższych względów Sąd rozpoznając wniosek skarżącego przyznał mu adwokata.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w pkt 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło