IV SA/Po 700/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-10-23
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Izabela Bąk – Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej może zostać wydana po upływie trzyletniego terminu liczonego od daty stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej, jeśli organ nie ustalił prawidłowo tej daty?Ratio decidendi
Termin trzyletni na wydanie decyzji o opłacie adiacenckiej biegnie od daty faktycznego stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej, a nie od daty odbioru robót budowlanych. Organ administracji ma obowiązek dokładnie ustalić tę datę na podstawie odrębnych przepisów, w szczególności Prawa budowlanego i ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Niewłaściwe ustalenie tej daty skutkuje naruszeniem prawa materialnego i proceduralnego, co uzasadnia uchylenie decyzji.Stan faktyczny
D. N. i Z. N. byli właścicielami nieruchomości, na której wybudowano kanalizację sanitarną z udziałem środków gminy. Wójt Gminy S. L. wydał decyzję ustalającą opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, którą następnie utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżący kwestionowali termin wydania decyzji, wskazując, że decyzja została wydana po upływie trzyletniego terminu liczonego od daty faktycznego rozpoczęcia korzystania z infrastruktury, tj. od daty zawarcia umowy o odprowadzanie ścieków.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. L., określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, oraz zasądził od Kolegium na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania w kwocie 357 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Izabela Bąk – Marciniak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2013 r. sprawy ze skargi D. N., Z. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. L. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...]; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących D. N. i Z. N. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania D. N. i Z. N., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. L. z dnia [...] lutego 2013r. nr [...] w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w S. L., oznaczonej jako działka nr [...]o pow. 0,1261 ha z tytułu wybudowania z udziałem środków Gminy S. L. urządzeń infrastruktury technicznej (kanalizacji sanitarnej) przy ul. P. w S. L., przy której położona jest niniejsza nieruchomość.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy niniejszej decyzją z dnia [...] lutego 2013r. Wójt Gminy S. L., po przeprowadzeniu postępowania z urzędu, ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...]zł. dla D. N. i Z. N., właścicieli wskazanej wyżej nieruchomości , z tytułu wybudowania urządzeń infrastruktury technicznej (kanalizacji sanitarnej).
W odwołaniu od tej decyzji D. N. i Z. N nie zgodzili się z podjętym rozstrzygnięciem, wskazując, że decyzja została wydana po upływie 3 letniego terminu przewidzianego na jej wydanie zgodnie z art.145 ust.2 w zw. z art.148b ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu wskazali, iż w dniu 13.01.2010r. odwołujący zawarł ze spółką A. S.A. umowę o odprowadzanie ścieków. Umowa ta weszła w życie w dniu 11.12.2009r., a tym samym od tego dnia w rzeczywistości spółka odbierała ścieki z nieruchomości odwołujących. Od tej też daty należało liczyć 3 letni termin do wydania decyzji w sprawie opłaty adiacenckiej. Natomiast po upływie 3 lat, w dniu 1 lutego 2013r.Wójt wydał przedmiotową decyzję. W ocenie odwołujących rozpoczęcie biegu terminu uzależnione jest jedynie od okoliczności o charakterze czysto technicznym, pozwalającym na rzeczywiste korzystanie z infrastruktury danego rodzaju.
Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] marca 2013r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., art. 143-146 i art. 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2010 r. Dz. U. nr 102, poz. 651 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie warunki do ustalenia spornej opłaty. Mianowicie, nie ulega wątpliwości, iż doszło do wybudowania kanalizacji sanitarnej. W tym czasie obowiązywała uchwała Rady Gminy S. L. z dnia [...] lutego 2008r. [...]w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości objętej budową infrastruktury technicznej.
W dniu 12 maja 2010r. sporządzono protokół komisyjnego odbioru robót. Zaś o zakończeniu budowy kanalizacji sanitarnej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomiony został pismem z dnia 3 września 2010r. doręczonym dnia 7.09.2010r. Wobec braku sprzeciwu PINB organ uznał dzień 29.09.2010r. za dzień stworzenia warunków podłączenia przedmiotowej działki do sieci, dzień kiedy inwestycja zostanie zakończona i oddana do użytkowania zgodnie z regułami prawa budowlanego. Zatem od tej daty biegnie dla organu administracji 3-letni termin do wydania decyzji ustalającej opłatę adiacencką, który w tej sprawie został zachowany.
Organ I instancji ustalił opłatę adiacencką na podstawie operatu szacunkowego, sporządzonego w dniu 2 czerwca 2012r. przez A. J., w którym przy zastosowaniu podejścia porównawczego, metodą korygowania ceny średniej, rzeczoznawca ustalił, że wartość nieruchomości przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej wynosiła – 593.350 zł., zaś po ich wybudowania – 616.100 zł. Wzrost wartości szacowanej nieruchomości stanowi zatem kwotę 23.750 zł. Jak zauważyło Kolegium strona nie kwestionuje ustaleń biegłego, które - w ocenie organu odwoławczego - są prawidłowe. Przedstawiona opinia biegłego jest spójna i logiczna. Sam operat szacunkowy sporządzony został w sposób jasny i czytelny, odpowiadający regułom prawidłowego zastosowania danej metody szacowania wartości nieruchomości, zaś określonej w nim wartości gruntu nie można uznać za zawyżoną. Dokonując wyceny gruntu rzeczoznawca wziął pod uwagę wszystkie cechy szacowanej nieruchomości, zarówno te, które mają wpływ na podwyższenie, jak i na obniżenie jej wartości. Uwzględnił wszelkie elementy, które mogą mieć wpływ na wartość nieruchomości. W tym stanie rzeczy Kolegium uznało za udowodnione, iż wartości gruntu przed i po wybudowaniu urządzeń infrastruktury technicznej opiewają na kwoty ustalone w operacie szacunkowym. Operat szacunkowy nie zawiera wad, które dyskwalifikowałaby go jako skuteczny dowód dający podstawę do ustalenia opłaty adiacenckiej. Rzeczoznawca wskazał także na podstawy prawne sporządzenia operatu szacunkowego, przedstawił zastosowany w operacie tok rozumowania i proces dochodzenia do wartości przedmiotowej nieruchomości, a także wskazał na znane mu prawa i zasady funkcjonujące na rynku nieruchomości. Operat szacunkowy złożony w przedmiotowej sprawie odpowiada zatem ustawowym wymogom formalnym, a biegły spełnia warunki określone w art. 174 i nast. ustawy o gospodarce nieruchomościami. W świetle tych okoliczności nie budzi wątpliwości, że sporządzony operat szacunkowy dowodzi wzrostu wartości nieruchomości w związku z wybudowaniem tych urządzeń. Nadto organ wskazał, iż strony miały zapewniony udział w toku postępowania i możliwość wypowiedzenia się na temat zebranego materiału w sprawie .
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. N. i Z. N. reprezentowani prze pełnomocnika, wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Skarżący zarzucił decyzji Kolegium naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, a mianowicie art. 107 § 1 w zw. z art.140 k.p.a. poprzez nie podanie daty wydania decyzji przez SKO oraz naruszenie przepisów prawa materialnego w tym art.145 ust.2 w zw. z art.148b ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez ich błędne zastosowanie, co skutkowało wydaniem decyzji w sprawie po upływie trzyletniego terminu przewidzianego na jej wydanie. W uzasadnieniu skargi, skarżący podnieśli te same argumenty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Ponadto, stosownie do treści art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w świetle wskazanego kryterium Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy S. L. z dnia [...] lutego 2013r., ustalającą i nakładającą na D. i Z. małżonków N. obowiązek uiszczenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek utworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej – kanalizacji sanitarnej.
Z uwagi na charakter nałożonej opłaty adiacenckiej w pierwszej kolejności godzi się wskazać, iż opłata ta jest formą przymusowego udziału w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej, zwiększających jednocześnie wartość samej nieruchomości. Zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n.", właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej przez wnoszenie na rzecz gminy opłat adiacenckich. Przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się m.in. wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych (art. 143 ust. 2 u.g.n.). I dalej - wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, ustalić opłatę adiacencką każdorazowo po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej albo po stworzeniu warunków do korzystania z wybudowanej drogi (art. 145 ust. 1 u.g.n.).
Wydanie decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie do 3 lat od dnia stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej albo od dnia stworzenia warunków do korzystania z tych urządzeń infrastruktury technicznej, jeżeli w dniu stworzenia tych warunków obowiązywała uchwała rady gminy, o której mowa w art. 146 ust. 2 u.g.n. Do ustalenia opłaty przyjmuje się stawkę procentową określoną w uchwale rady gminy obowiązującą w dniu, w którym stworzono warunki do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej albo w dniu stworzenia warunków do korzystania z wybudowanej drogi (art. 145 ust. 2 ustawy).
Zgodnie natomiast z art. 146 ust. 1 u.g.n. ustalenie i wysokość opłaty adiacenckiej zależą od wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego budową urządzeń infrastruktury technicznej. Ustalenie opłaty adiacenckiej następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartości nieruchomości (art. 146 ust. 1a u.g.n.).
Podkreślić należy, iż opinia rzeczoznawcy majątkowego (operat szacunkowy), określająca wartość nieruchomości, ma podstawowe znaczenie dla ustalenia w postępowaniu administracyjnym wartości nieruchomości przed i po wybudowaniu urządzeń infrastruktury technicznej. Operat szacunkowy jako dowód w sprawie (art. 84 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego – dalej jako k.p.a.), jak każdy dowód, podlega ocenie organu administracji z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. i stanowi podstawę do ustalenia przez organ wysokości opłaty (por. wyrok NSA z dnia 5 października 2009 r., sygn. akt I OSK 1444/08, publikowany: http://cbois.nsa.gov.pl).
Jednocześnie jednak ustalenia zawarte w opinii rzeczoznawcy nie zwalniają organu od obowiązku ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy, a przede wszystkim wykazania, że w konkretnym stanie faktycznym spełnione zostały przesłanki warunkujące ustalenie opłaty adiacenckiej.
Jak wynika z brzmienia przywołanych wyżej norm prawnych zasadniczą przesłanką ustalenia opłaty adiacenckiej jest uprzednie stworzenie właścicielom nieruchomości warunków do korzystania z wybudowanych urządzeń infrastruktury technicznej (art 145 ust. 1 u.g.n.). Przepis art. 148b ust. 1 u.g.n. stanowi, że ustalenie, iż zostały stworzone warunki do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej albo warunki do korzystania z wybudowanej drogi, następuje na podstawie odrębnych przepisów. Ustęp 2 art. 148b u.g.n. przewiduje, że właściwym organom gminy, rzeczoznawcom majątkowym sporządzającym opinie o wartości nieruchomości, o których mowa w art. 146 ust. 1a, a także osobom zobowiązanym do wniesienia opłaty adiacenckiej, właściwe podmioty są obowiązane udzielać informacji w sprawach ustalenia, o którym mowa w ust. 1, że zostały stworzone warunki do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej albo warunki do korzystania z wybudowanej drogi, wystarczające do ustalenia tej opłaty.
W aktach sprawy niniejszej znajduje się zawiadomienie PINB z dnia 3 września 2010r. o zakończeniu budowy obiektu budowlanego – kanalizacji sanitarnej, jak również protokół komisyjnego odbioru robót i przekazania ich do użytkowania z dnia 12 maja 2010r., z którego wynika że roboty zostały wykonane do dnia 30.04.2010r. Jednakże zdaniem Sądu organ administracji niedostatecznie wnikliwie dokonał ustalenia istotnej okoliczności, jaką jest ustalenie dotyczące stworzenia warunków do podłączenia przedmiotowej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Nie jest bowiem wystarczające odwołanie się jedynie do daty protokołu odbioru wykonanych robót budowlanych. Tym bardziej, iż w aktach znajduje się również protokół odbioru technicznego w stanie odkrytym przyłącza kanalizacji sanitarnej sporządzony dnia 11 grudnia 2009r., z którego wynika, że wykonane urządzenia zostały odebrane i są zdatne do użytku, a przyłącze umożliwia świadczenie przez A. S.A. usług w zakresie odprowadzania ścieków. Rzeczony dokument, czego wyraźnie nie dostrzegły organy obu instancji, świadczy o tym, że z chwilą protokolarnego odebrania technicznego wykonanych robót zaistniał rzeczywisty termin rozpoczęcia odprowadzania ścieków do kanału o 250 mm w ul.P. do posesji przy ul.P. nr [...] w S. L., nr działki [...] stanowiącej własność skarżących.
Wprawdzie ustawa o gospodarce nieruchomościami nie definiuje pojęcia "stworzenia warunków do podłączenia", jednak art. 148 b ust. 1 u.g.n. stanowi, że ustalenie to następuje na podstawie odrębnych przepisów. W odniesieniu do urządzenia kanalizacyjnego tymi odrębnymi przepisami będą: ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 ze zm.).
W szczególności zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. W przypadku urządzeń kanalizacyjnych datą stworzenia warunków podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej, biorąc pod uwagę treść art. 15 ust. 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków, będzie nie data odbioru robót, ale data zgłoszenia do użytkowania urządzenia kanalizacyjnego. Dopiero od tej daty będzie istniała możliwość świadczenia usług i użytkowanie sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej. Decydujące znaczenie ma wobec tego nie protokolarny odbiór, lecz rzeczywista możliwość podłączenia nieruchomości do określonych urządzeń. Do czasu zgłoszenia do użytkowania urządzenie to nie mogło funkcjonować, a korzystanie z niego byłoby nielegalne, co wynika jednoznacznie z treści art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego.
Z powyższego wynika zatem, iż w niniejszej sprawie datą stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej będzie data wynikająca z możliwości przystąpienia do użytkowania tego urządzenia, ustalona według przepisów Prawa budowlanego. Zmiana stanu prawnego (polegająca na dodaniu art. 148b u.g.n. nowelą z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw – Dz.U. Nr 173, poz. 1218) spowodowała, że straciło na aktualności orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wedle którego data końcowego odbioru urządzeń technicznych jest datą, z którą należy wiązać termin stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej (wyroki NSA z dnia 18 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 398/10 oraz z dnia 3 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 1921/10 - publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Dokument załączony przez skarżących – protokół odbioru z dnia 11.12.2009r. - wyjaśnia, czy zostały stworzone warunki do podłączenia sieci kanalizacji sanitarnej do nieruchomości skarżących w powyższym rozumieniu, albowiem z dokumentu tego wynika, iż przyłącze zostało wykonane zgodnie z dokumentacją projektową, a odbiór jest potwierdzeniem, że przyłącze umożliwia świadczenie przez A. S.A. usług w zakresie odprowadzania ścieków i termin rozpoczęcia odprowadzania ścieków został określony na 11.12.2009r. Organy nie zwróciły także uwagi, iż skarżący na podstawie umowy nr [...] zawartej z A. w dniu 13 stycznia 2010r. rozpoczął faktyczne użytkowanie przyłącza kanalizacji sanitarnej. Z § 2 tej umowy wynika, iż do obowiązków spółki należy odbiór ścieków odprowadzanych z nieruchomości odbiorcy o stanie, składzie i na zasadach określonych w obowiązujących przepisach. Zaś § 4 pkt 1 umowy reguluje, że umowa weszła w życie z dniem 11 grudnia 2009r. i obowiązuje na czas nieoznaczony.
Pojęcie "stworzenie warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury" może bowiem nastąpić w różnym terminie. W przypadku budowy urządzeń kanalizacyjnych, wodociągowych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych będzie to moment nie ich wybudowania, ale możliwości podłączenia nieruchomości do nich, to zaś następuje wraz z odbiorem końcowym robót i przekazaniem do użytkowania. Dokonanie oceny stworzonych warunków podłączenia do sieci na podstawie właściwych przepisów (art. 148b ust. 1 u.g.n.) wymaga uprzedniego dokonania ustaleń faktycznych w tym zakresie. Dopiero poczynione ustalenia mogą stanowić podstawę do oceny, czy w świetle odrębnych przepisów zaistniały warunki podłączenia nieruchomości do sieci. Przepis art. 148b ust. 2 u.g.n. nie wyłącza obowiązków organu administracji w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 258/10; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 273/11 - publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Należy pamiętać, iż datą stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej jest taka data, w której dana sieć może być eksploatowana. Chodzi o zapewnienie potencjalnej możliwości korzystania z sieci kanalizacyjnej, tzn. o sytuację, w której tylko od woli właściciela danej nieruchomości będzie zależało, czy z danej sieci będzie korzystał. Potencjalna możliwość korzystania z sieci zaistnieje dopiero wówczas, gdy dana sieć zostanie wybudowana zgodnie z warunkami technicznymi i jej eksploatacja może nastąpić zgodnie z warunkami prawnymi.
Reasumując, organy obu instancji nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości, czy i od kiedy nieruchomość skarżących ma stworzone warunki do podłączenia jej do sieci kanalizacji sanitarnej. W związku z niedostatecznym wyjaśnieniem tej okoliczności, zakwestionowanej przez skarżących, doszło do naruszenia art.148b ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W pełni uzasadnione jest wobec tego stwierdzenie, iż organy nie zebrały materiału dowodowego w sposób pozwalający na ustalenie takiej opłaty, a uzasadnienia ich decyzji nie rozwiewają wątpliwości w tym przedmiocie. W następstwie stwierdzić należy, iż doszło do naruszenia też przepisów postępowania - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując ponownie sprawę organy zobowiązane będą ustalić i należycie udokumentować, czy - a jeśli tak - to kiedy wybudowana sieć kanalizacji sanitarnej oddana została do użytkowania w przytoczonym rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Nadto organy winny mieć na uwadze, iż ustalenie momentu stworzenia warunków technicznych do podłączenia nieruchomości do urządzenia infrastruktury technicznej musi być zindywidualizowane, a zatem odnosić się do realiów konkretnej sprawy. Poczynienie ustaleń w tym zakresie stanowić będzie następnie podstawę do oceny, czy w realiach rozpoznawanej sprawy spełnione zostały przesłanki do ustalenia opłaty adiacenckiej.
Ujawnione uchybienia organów obligują Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło