IV SA/Po 709/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-09-10
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie posiada dochodu i której jedyny majątek stanowi udział we własności nieruchomości, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie posiada dochodu, jest bezrobotna, a jej jedyny majątek stanowi nieznaczny udział we własności nieruchomości, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący M.S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie warunków zabudowy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący jest bezrobotny, samotnie wychowuje dziecko, nie ma dochodu, a jego jedyny majątek to nieznaczny udział we własności nieruchomości. Koszty utrzymania mieszkania ponosi jego ojciec.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 10 września 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu
M.S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2012r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł., skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Z informacji zawartych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy i przesłanych na wezwanie Sądu wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z dzieckiem i nie ma żadnego dochodu a jego jedyny majątek stanowi udział we własności domu (udział 1/3 - [...] m2) i mieszkania (udział 1/3 – [...] m2). W uzasadnieniu wniosku i w piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku skarżący poinformował, że wychowuje samotnie dziecko (partnerka wyprowadziła się), jest osobą bezrobotną (zaświadczenie z PUP w załączeniu). W związku z brakiem dochodów koszty utrzymania mieszkania ponosi jego ojciec, będący właścicielem mieszkania. Z informacji udzielonych przez wnioskodawcę wynika, że nie składa zeznań podatkowych z uwagi na brak dochodu i nie posiada pojazdów mechanicznych. Skarżący przesłał również zestawienie transakcji na koncie bankowym w [...] za okres 27.01.2013 – 16.08.2013.
Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin.
Mając powyższe na uwadze, przy uwzględnieniu braku dochodu stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący będąc osoba bezrobotną, nie mając dochodu i korzystając z mieszkania należącego do ojca ponoszącego opłaty za to mieszkanie, nie jest w stanie zgromadzić środków koniecznych do opłacenia kosztów sadowych i ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Uznając więc spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić dla niego radcę prawnego.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło