IV SA/Po 747/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-02-18

Skład orzekający: Ewa Kręcichwost-Durchowska, Donata Starosta, Anna Jarosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie funkcjonariusza Służby Więziennej na niższe stanowisko służbowe na jego prośbę, z datą inną niż wskazana w prośbie i z obniżeniem uposażenia, jest zgodne z prawem, nawet jeśli organ nie rozpatrzył prośby w ustawowym terminie?
Ratio decidendi
Przeniesienie funkcjonariusza Służby Więziennej na niższe stanowisko służbowe na jego prośbę, zgodnie z art. 85 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej, pozostawia kwestię daty przeniesienia do uznania organu administracyjnego, który nie jest związany datą wskazaną w prośbie. Ustawodawca nie ustanawia przesłanek, którymi organ ma się kierować przy wydawaniu takiej decyzji, a motywy funkcjonariusza przy składaniu prośby nie mają wpływu na ocenę wydania decyzji. Obniżenie uposażenia jest zasadą w przypadku przeniesienia na niższe stanowisko na własną prośbę, chyba że Dyrektor Generalny SW wyrazi zgodę na zachowanie poprzedniego uposażenia. Uchybienie terminu rozpatrzenia prośby przez organ nie wpływa na ważność decyzji, a jedynie na sprawność postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca M. W. złożyła raport o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe. Decyzją Dyrektora Zakładu Karnego została przeniesiona na niższe stanowisko z datą późniejszą niż wskazana w raporcie i z obniżeniem uposażenia. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej utrzymał tę decyzję w mocy, odrzucając zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia terminu rozpatrzenia raportu, zmiany daty przeniesienia, obniżenia uposażenia oraz zarzuty dotyczące zachowania przełożonego. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując stanowisko organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w P. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia na niższe stanowisko służbowe oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w P. po rozpatrzeniu odwołania M. W. utrzymał w mocy od decyzję personalną nr [...] Dyrektora Zakładu Karnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r.. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] maja 2015 r. M. W. złożyła raport o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe starszego wychowawcy działu penitencjarnego z dniem [...] czerwca 2015 r.. Raport ten został pozytywnie rozpatrzony przez właściwego przełożonego i skutkował wydaniem w dniu [...] czerwca 2015 r. decyzji personalnej nr [...] Dyrektora Zakładu Karnego w K.. Decyzja ta oznaczona sygnaturą [...] stanowiła o przeniesieniu M. W. na stanowisko starszego wychowawcy działu penitencjarnego z dniem [...] lipca 2015 r.. Dalej organ wskazał, iż od decyzji Dyrektora Zakładu Karnego K.. odwołanie złożyła M. W. podnosząc, że nie rozpatrzono jej raportu w terminie 30 dni, czym naruszono §12 ust. 4 Regulaminu nr 2/2010 Dyrektora Generalnego SW w sprawie sposobu pełnienia służby przez funkcjonariuszy SW. Ponadto kwestionowała przeniesienie jej na niższe stanowisko z miesięcznym opóźnieniem i wykonanie decyzji przed terminem na wniesienie odwołania. Odwołująca wyrażała także niezadowolenie z obniżenia uposażenia, które nastąpiło bez wyrażenia przez nią zgody w raporcie. W dalszej części odwołania skarżąca formułowała zarzuty pod adresem jej przełożonego, któremu zarzucała lekceważenie, podważania autorytetu, pomijanie w kierowaniu na narady instruktażowo - szkoleniowe, szykanowanie poprzez odczytanie przed załogą sprawozdania z wizytacji, podawanie nieprawdziwych informacji dotyczących przeprowadzenia ze skarżącą rozmowy. Następnie organ wskazał, iż zgodnie z art. 85 ust. 3 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2014 r., poz. 1415 ze zm. dalej jako "ustawa o służbie Więziennej"), funkcjonariusza można przenieść na niższe stanowisko służbowe na jego prośbę. M. W. złożyła w dniu [...] maja 2015 r. raport o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe z dniem [...] czerwca 2015 r. Decyzją Personalną nr [...] ([...]) Dyrektor Zakładu Karnego w K. przychylił się do prośby podwładnej i przeniósł wyżej wymienioną na niższe stanowisko służbowe z dniem [...] lipca 2015 roku. Organ wyjaśnił, iż zarzut skarżącej dotyczący rozpatrzenia raportu z naruszeniem 30 dniowego terminu jest trafny z punktu widzenia czysto formalnego, nie wpływa jednak na ważność decyzji. Rozpatrzenie raportu w 31 dniu terminu czyniło niecelowym informowanie zainteresowanej o przekroczeniu terminu. Prawodawca dał możliwość przedłużenia terminu na załatwienie sprawy. Skarżąca nie precyzuje w odwołaniu, jakie negatywne skutki dla niej miała jednodniowa zwłoka w rozpatrzeniu sprawy. Zarzut przeniesienia na niższe stanowisko w terminie innym niż wskazany w raporcie zdaniem organu nie zasługuje na uwzględnienie, choć istotnie istnieje rozbieżność pomiędzy datą wskazaną w raporcie datą przeniesienia. Nie ulega kwestii, że zmiana na stanowisku kierownika wiodącego działu w dużej i złożonej jednostce nie jest sprawą błahą i wymaga roztropności w podejmowaniu decyzji. Zwłaszcza wobec braku oczywistych kandydatów. Nawet jeśli sytuacja od dłuższego czasu zmierzała w kierunku zmian w kierownictwie działu penitencjarnego, to podjęcie brzemiennej w skutki decyzji pomiędzy [...] maja (data raportu [...]) a [...] czerwca (z początkiem miesiąca zwyczajowo dokonuje się zmian stanowisk) jest obarczone ryzykiem. Skarżąca nie precyzuje, jakie odczuła negatywne skutki zwłoki w przeniesieniu. Zdaniem organu nie można się też zgodzić z zarzutem, że decyzja nie powinna podlegać wykonaniu przed upływem terminu do wniesienia odwołania jako niezgodna z żądaniem wszystkich stron. W sprawach uregulowanych w pragmatyce służbowej nie znajdują zastosowania przepisy kpa. Zgodnie z art. 218 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji. W zakresie obniżenia uposażenia, zarzut skarżącej również nie może być uwzględniony. Przeniesienie na niższe stanowisko służbowe na podstawie art. 83 ust. 3 ustawy, zawartego zarówno w raporcie skarżącej jak i w podstawie zaskarżonej decyzji nie daje możliwości przeniesienia w normalnym trybie z zachowaniem uposażenia. Skarżąca nie zawarła też tego warunku w raporcie o przeniesieniu. Brak jest też merytorycznych przesłanek do zachowania uposażenia w sytuacji skarżącej. Organ zaznaczył, pozostałe wywody odwołującej, a dotyczące lekceważenia, podważania autorytetu, pomijanie w kierowaniu na narady instruktażowe, szykanowanie poprzez odczytanie przed załogą sprawozdania z wizytacji, podawanie nieprawdziwych informacji dotyczących przeprowadzenia ze skarżącą rozmowy - wykraczają poza zakres odwołania od decyzji w sprawie przeniesienia. Formalną przesłanką przeniesienia na niższe stanowisko był raport skarżącej, którego nie wycofała ani nie podważa. Motywy złożenia raportu nie podlegają weryfikacji. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła M. W. podnosząc, iż nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w P., że zarzut naruszenia terminu rozpatrzenia raportu jest trafny tylko z punktu widzenia czysto formalnego i nie ma wpływu na ważność decyzji, a rozpatrzenie raportu w 31 dniu czyniło niecelowym informowanie mojej osoby o przekroczeniu terminu. Tym samym organ I instancji naruszył nie tylko przepisy wewnętrzne Służby Więziennej § 12 ust. 2 i 4 Regulaminu nr 2/2010 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej w sprawie sposobu pełnienia służby przez funkcjonariuszy ale także art. 12 § 1 i 2 oraz art. 35 § 1 i 2 Kpa. W ocenie skarżącej bez znaczenia pozostaje fakt, że w odwołaniu nie wskazałam jakie negatywne skutki dla mojej osoby miała zwłoka w rozpatrzeniu raportu, gdyż nie ma to znaczenia z punktu widzenia przepisów prawa administracyjnego. Skarżąca nie zgodziła się z organem, iż zarzut dotyczący przeniesienia na niższe stanowisko w terminie innym niż wskazany w raporcie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ II instancji potwierdził rozbieżność pomiędzy datą wskazaną w raporcie a faktyczną datą przeniesienia. Zgodnie z art. 218 ust. 3 Ustawy o Służbie Więziennej z dnia 9 kwietnia 2010r. wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji jednakże ust. 4 tegoż artykułu wskazuje, że w sprawach dotyczących przeniesienia na niższe stanowisko służbowe stosuje się przepisy Kpa, a tym samym ma tu zastosowanie art. 130 § 4 Kpa. W dalszej części skargi skarżąca przedstawiła zdarzenia, które miały miejsce przed złożeniem przez nią raportu o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe oraz wskazała, iż nie zgadza się z faktem, że postawa i zachowanie bezpośredniego przełożonego nie mają wpływu na ważność decyzji, gdyż to m.in. pod wpływem jego zachowania, nękania i podejmowanych działań wobec mojej osoby złożyła raport o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe. Skarżąca wskazała, iż nigdy nie była karana, nie toczyło się wobec niej żadne postępowanie dyscyplinarne, wielokrotnie była wyróżniana i nagradzana za wykonywanie obowiązków służbowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2016 r. skarżąca odnosząc się m.in. do twierdzenia organu o braku znajomości przez skarżącą przepisów ustawy o Służbie Więziennej i Regulaminu nr 2/2010 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej podniosła, że art. 72 pkt 3 Ustawy o Służbie Więziennej stanowi, że Dyrektor Generalny na wniosek właściwego kierownika jednostki organizacyjnej, w przypadkach szczególnie uzasadnionych może wyrazić zgodę na zachowanie przez funkcjonariusza, o którym mowa w ust. 2, przeniesionego na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższego uposażenia zasadniczego, prawu do uposażenia należnego na poprzednio zajmowanym stanowisku. Skarżąca podała, że to właśnie ten przepis i zapewnienia ze strony Dyrektora Okręgowego SW w P. powodowały, że działała w granicy błędu kwalifikowanego. Na rozprawie w dniu 18 lutego 2016 r. skarżąca podtrzymała skargę, a pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej "Ppsa") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Podstawę materialnoprawną podjętej w niniejszej sprawie decyzji stanowił art. 85 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej. Zgodnie z tym przepisem funkcjonariusza można przenieść na niższe stanowisko służbowe również na jego prośbę. W niniejszej sprawie skarżąca taką prośbę złożyła w dniu [...] maja 2015 r., co nie jest kwestionowane przez żadną ze stron. Skarżąca wniosła o przeniesienie jej na stanowisko starszego wychowawcy działu penitencjarnego. Organ uwzględniając powyższą prośbę decyzją personalną nr [...] przeniósł skarżącą na niższe stanowisko służbowe starszego wychowawcy działu penitencjarnego. W niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, iż ustawodawca poprzez użycie w art. 85 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej słowa "można" kwestię przeniesienia jak i daty przeniesienia pozostawił uznaniu organu administracyjnego. Powyższe oznacza, iż organ do którego wpłynie prośba o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe nie jest związany tą prośba ani datą w niej wskazaną. Omawiany przepis nie ustanawia żadnych przesłanek, którymi ma się kierować organ przy wydawaniu takiej decyzji. Jedynym warunkiem zastosowania art. 85 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej jest złożenie przez funkcjonariusza prośby o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Ponadto na gruncie niniejszej sprawy należy podkreślić, iż motywy jakimi kierował się funkcjonariusz przy składaniu prośby o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe nie mają wpływu na ocenę wydania decyzji o przeniesieniu na niższe stanowisko służbowe. Zatem wszelkie zarzuty skarżącej odnoszące się do przełożonego nie mają wpływu na treść zapadłej w niniejszej sprawie decyzji. Zatem stwierdzić należy, iż przeniesienie na niższe stanowisko służbowe nastąpiło zgodnie z przepisami ustawy o Służbie Więziennej. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia § 12 ust. 2 i 4 regulaminu Nr 2/2010 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia 18 października 2010 r. w sprawie sposobu pełnienia służby przez funkcjonariuszy Służby Więziennej wskazać należy, iż w niniejszej co prawda organ wydał decyzję po upływie 30 dni (dokładnie 31 dnia) i nie zawiadomił funkcjonariusza o przyczynie zwłoki oraz przewidywanym terminie załatwienia sprawy, to jednakże powyższe uchybienie nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy. Zaznaczyć należy, iż przekroczenie terminu załatwienia sprawy nie ma wpływu na wynik sprawy, to jest treść wydanego rozstrzygnięcia, lecz wyłącznie na wypełnienie ustawowych obowiązków co do sprawności i terminowości prowadzenia postępowania. Za nieuzasadniony uznać należy również zarzut wykonania decyzji pomimo wniesienia odwołania. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, iż wniesienie odwołania od decyzji o przeniesieniu na niższe stanowisko służbowe nie wstrzymuje wykonania tej decyzji (art. 218 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej). Powyższy przepis stanowi lex specjalis wobec mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 dalej jako "Kpa" - art. 218 ust. 4 ustawy o Służbie Więziennej). Zatem wbrew wywodom skargi w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 130 § 4 Kpa. Odnosząc się natomiast do kwestii obniżenia uposażenia wskazać należy, iż na gruncie art. 72 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej zasadą jest, że funkcjonariusz przeniesiony na stanowisko służbowe, zaszeregowane do niższego uposażenia zasadniczego, zachowuje prawo do uposażenia pobieranego na poprzednio zajmowanym stanowisku do czasu uzyskania uposażenia zasadniczego równego dotychczas pobieranemu lub wyższego. Jednakże należy mieć na uwadze, iż przepis ten nie znajduje zastosowania do funkcjonariuszy przeniesionych na niże stanowisko służbowe na własną prośbę ( art. 72 ust 2 ustawy o Służbie Więziennej). Zatem organ orzekając o przeniesieniu funkcjonariusza na jego prośbę na niższe stanowisko służbowe obowiązany jest obniżyć uposażenie funkcjonariusza. Powołany przez skarżąca przepis, co prawa daje możliwość wyrażenia zgody na zachowanie przez funkcjonariusza przeniesionego na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższego uposażenia zasadniczego, prawa do uposażenia należnego na poprzednio zajmowanym stanowisku, to jednakże należy mieć na uwadze, że powyższe pozostaje w gestii Dyrektora Generalnego Służby Więziennej, a nie organu orzekającego w przedmiocie przeniesienia na niższe stanowisko służbowe. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 Kpa, wskazać należy, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 Kpa może odnieść skutek tylko wtedy, jeżeli strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Warunkiem uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest bowiem wykazanie, że takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r. sygn. akt FPS 6/04, wyrok NSA z dnia 1 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 1098/10 i z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05, publ. http//orzeczenia. nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie skarżąca nie wykazała, aby niezawiadomienie skarżącej przez organ odwoławczy o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło mu dokonanie konkretnych czynności procesowych. Wskazać także należy , że w postępowaniu prowadzonym w sprawie przez organ nie było poprowadzone postępowanie dowodowe. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło