IV SA/Po 782/16

WyrokWSA w Poznaniu2017-02-23

Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Anna Jarosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wydać decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części budynku z powodu nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części budynku, jeżeli inwestor nie uiści w terminie opłaty legalizacyjnej przewidzianej w postępowaniu legalizacyjnym na podstawie art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane. Organ nie ma obowiązku badania zasadności nałożonej opłaty ani daty wykonania rozbudowy w tym postępowaniu. Nieuiszczenie opłaty legalizacyjnej skutkuje obligatoryjnym nakazem rozbiórki.
Stan faktyczny
W 2015 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie wobec inwestora Z. S. dotyczące samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej. Organ ustalił, że rozbudowa została wykonana około 2000 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestorzy nie uiścili opłaty legalizacyjnej, co skutkowało wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę rozbudowanej części budynku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania rozbiórki części budynku jednorodzinnego oddala skargę sygn. akt IV SA/Po [...] U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. (dalej PINB lub organ I instancji), na podstawie art. . 48 ust. 1 w związku z art. 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z dnia [...] lipca 1994 r.( t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 290, dale pb) nakazał inwestorowi tj. [...] i Z. S., zam. G., [...] [...] wykonanie rozbiórki samowolnie rozbudowanej części budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, zlokalizowanego na działce nr ewid. gruntów [...] położonej w [...] w związku z nieuiszczeniem w terminie opłaty legalizacyjnej. Uzasadniając decyzję organ I instancji napisał, że w dniu [...] marca 2015r. zostało wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie nielegalnej zabudowy działki nr ewid. [...] zlokalizowanej w [...] [...], będącej współwłasnością J. J., zam. G. ul. [...], M. J., zam. po tym samym adresem, K. K., zam. G. ul. [...], I. S. i Z. S., zam. G., [...] [...]. Inspektorzy PINB przeprowadzili czynności kontrolne w dniu [...] marca 2015 r., w wyniku których ustalono, że na terenie działki nr [...] położonej w [...] zlokalizowany jest budynek mieszkalny wielorodzinny - o trzech wydzielonych lokalach mieszkalnych. Organ w toku postępowania zmienił kwalifikację obiektu budowlanego, ponieważ na podstawie przedłożonego projektu doprecyzowano stan faktyczny i zakwalifikował go jak budynek mieszkalny w zabudowie bliźniaczej, przy czym przedmiotowa część budynku, będąca własnością [...] i Z. S., jest jednolokalowa, natomiast druga część budynku jest dwulokalowa. Budynek pierwotny powstał w latach 60- tych XX w. i jest budynkiem dwukondygnacyjnym, częściowo podpiwniczonym z dachem dwuspadowym. Ściany są konstrukcji murowanej z cegły ceramicznej pełnej na zaprawie wapiennej, stropy masywne typu Ackermann. Dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej krokwiowo-płatwiowy kryty jest blachodachówką; stolarka okienna PCV, drzwiowa drewniana. Budynek wyposażony jest w instalację elektryczną, wod. - kan. oraz gazową. Do pierwotnego budynku - w części lokalu nr [...], będącego własnością pp [...], około roku 2000 został przez właścicieli dobudowany taras od strony frontowej (południowej) natomiast od strony północnej dobudowano pomieszczenia: pralni i wiatrołapu oraz rozbudowano pomieszczenie kuchni. Generalnie inwestor dokonał przebudowy z rozbudową budynku mieszkalnego. Stropodach nad pralnią wykorzystano jako taras. Ściany rozbudowy zrealizowano z bloczków betonu komórkowego, stropodach masywny w postaci płyty żelbetowej. Budowa jest zakończona i obiekt jest użytkowany. Podczas robót związanych z rozbudową przebudowano również dach, w którym zrealizowano lukarnę. Jak ustalono podczas kontroli bezpośrednim inwestorem był nieżyjący ojciec Z. S. - [...] [...], który nie uzyskał stosownego pozwolenia wymaganego przepisami ustawy Prawo budowlane. Biorąc powyższe fakty pod uwagę należało uznać, że rozbudowa z przebudową zrealizowana została w warunkach samowoli budowlanej, jednocześnie prawa i obowiązki związane z nieruchomością zostały przejęte po zmarłym przez obecnych właścicieli tej części budynku czyli [...] i Z. S. (dalej również inwestorzy). Mając powyższe na uwadze, organ stwierdził, że pomimo współwłasności działki obowiązki naprawcze związane z popełnieniem samowoli budowlanej spoczywają na [...] i Z. S.. Opisana wyżej realizacja polegająca na rozbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego, stosownie do art. 28 ustawy Prawo budowlane wymagała pozwolenia na budowę. Niewątpliwie również wskutek przedmiotowej inwestycji powstała całkowicie nowa część obiektu budowlanego. Ustawa Prawo budowlane z dnia [...] lipca 1994 r., w art. 48-49 reguluje tok postępowania w przypadku obiektów budowlanych lub jego części wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Analizując stan faktyczny organ uznał, że rozbudowa przedmiotowego budynku mieszkalnego nie narusza ogólnych przepisów o planowaniu przestrzennym i nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W związku z powyższym organ zobligowany był umożliwić właścicielowi w pierwszej kolejności zalegalizowanie samowolnej rozbudowy i przebudowy. W związku z powyższym w dniu [...] kwietnia 2015 r. postanowieniem organ wstrzymał roboty budowlane i celem legalizacji zażądał złożenia przez inwestorów : - ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dot. przedmiotowej rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr [...], - czterech egz. projektu budowlanego, - oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane wraz ze zgodą współwłaścicieli. Na powyższe organ wyznaczył termin [...] lipca 2015 r. Dokumenty zostały przez inwestorów złożone wraz z uzupełnionym projektem budowlanym rozbudowy budynku mieszkalnego. Kolejno PINB w G., w drodze postanowienia ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej na kwotę [...]zł. W związku z wnioskiem inwestorów, reprezentowanych przez pełnomocnika L.R., o umorzenie opłaty legalizacyjnej, organ na podstawie art. 49c ust. 1 prawa budowlanego zawiesił z urzędu prowadzone postępowanie do czasu rozstrzygnięcia ww. wniosku przez właściwy organ. W wyniku postępowania została wydana decyzja Wojewody W. znak [...] z dnia [...] listopada 2015 r. odmawiająca umorzenia opłaty legalizacyjnej, która została utrzymana w mocy przez Ministra Finansów decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] Decyzja Ministra Finansów nie została zaskarżona a inwestorzy nie uiścili opłaty legalizacyjnej, tym samym brak było podstaw do kontynuacji postępowania legalizującego samowolę budowlaną i należało w sprawie orzec w oparciu o art. 49 ust. 3 pb, który nakazuje zastosować art. 48 ust. 1 pb o rozbiórce samowolnie zrealizowanej części budynku. Odwołanie od tej decyzji wnieśli [...] i Z. S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika. Zdaniem odwołujących budzą zastrzeżenia ustalenia organu, że do rozbudowania przedmiotowego budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej, przez nieżyjącego już R. S. doszło już po wejściu w życie aktualnie obowiązującej ustawy - Prawo budowlane z 1994 r., tj. przed 01 stycznia 1995 r., przy czym ustalenie, iż inwestycja mogła zostać wykonana przez nieżyjącego już R. S. około roku 2000, z uwagi na lakoniczność stwierdzenia może wskazywać na to, że nastąpiło to przed 2000 r., ale organ nie ustalił kiedy dokładnie miało to miejsce - w sposób nie budzący wątpliwości. Jest to istotne z uwagi na treść przepisu intertemporalnego zamieszczonego w ustawie prawo budowlane to jest art. 103 § 2 - zgodnie z którym art. 48 pb z 1994r. nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończone! przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne; do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Z uwagi na powyższe w celu przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, zmierzającego do ustalenia rzeczywistego czasu inwestycji, odwołujący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] lipca 2016r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WWINB lun organ II instancji), nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 związku z art. 104 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 23, dalej kpa), uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. wykonanie rozbiórki samowolnie rozbudowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego tj. tarasu od strony południowej, wiatrołapu wraz ze schodami przed wejściem do budynku i pralni od strony północnej oraz rozbudowanej części pomieszczenia kuchni zgodnie z kopią rzutu przyziemia z projektu budowlanego stanowiącą załącznik do decyzji. Uzasadniając decyzję organ II instancji przytoczył dotychczasowe ustalenia PINB podzielając je w całości a nadto zaznaczył, że dnia 28.06.2015r. weszła w życie ustawa z dnia 20.02.2015r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 27.03.2015r., poz. 443), jednakże zgodnie z art. 6 ust. 1 tej ustawy "Do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe". W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte dnia [...].03.2015r. co powoduję, że w tej sytuacji zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje ustawa Prawo budowlane w brzmieniu niezmienionym przez powołaną wyżej ustawę zmieniającą. Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 pb, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Art. 29 ustawy przewiduje wyjątki od tej zasady, wyliczając kategorie obiektów oraz robót budowlanych, których realizacja nie wymaga uzyskania pozwolenia, lecz dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 pb) bądź te, które nie podlegają żadnej reglamentacji. PINB w G. prawidłowo zakwalifikował wykonane roboty budowlane jako rozbudowę budynku mieszkalnego, ponieważ wykonanie dodatkowego pomieszczenia tj. wiatrołapu wraz z pralnią oraz tarasu od strony frontowej spowodowało zmianę charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego poprzez zmianę m.in. jego kubatury oraz powierzchni zabudowy. Powoduje to, że organ I instancji prawidłowo zastosował również procedurę zawartą w art. 48 pb, ponieważ odnosi się ona do sytuacji wykonania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, a w przedmiotowej sprawie wykonano roboty budowlane, które zgodnie z art. 3 pkt 6 pb, kwalifikowane są jako budowa obiektu budowlanego. W decyzji z dnia [...].04.2016r. PINB nie wskazał natomiast jednoznacznie co powinno zostać rozebrane przez inwestorów, aby prawidłowo spełniony został nałożony na nich obowiązek. Zdaniem WWINB organ I instancji prawidłowo wskazał, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia, art. 48 ust. 1 oraz art. 49 ust. 3 pb. Zgodnie z art. 48 ust. 1 pb "właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę". W art. 49 ust. 3 pb zapisano natomiast, iż "w przypadku stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej". Organ II instancji powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1.02.2012r. II SA/Kr 1432/11 wskazał, że "uiszczenie opłaty legalizacyjnej jest obligatoryjnym elementem procesu legalizacji samowoli budowlanej. Ale nie oznacza to, że samowolny inwestor musi opłatę uiścić. Jeżeli tego nie uczyni - organ nie ma środków aby go do tego przymusić. Konsekwencją nieuiszczenia opłaty będzie likwidacja samowoli przez nakazanie rozbiórki". Z akt sprawy wynika, że inwestorzy, odwołujący - nie uiścili opłaty legalizacyjnej, co powoduje, że nie jest zasadne dalsze prowadzenie postępowania legalizacyjnego i organ prawidłowo nałożył obowiązek rozbiórki rozbudowanej części budynku. Podkreślono również, że organ nadzoru budowlanego nie nakłada obowiązku dokonania opłaty legalizacyjnej, a jedynie w formie postanowienia ustala jej wysokość, której odwołujący nie kwestionowali. Dokonanie legalizacji obiektu budowlanego bądź robót budowlanych wykonanych w ramach tzw. samowoli budowlanej jest uprawnieniem inwestora a nie jego obowiązkiem. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu WWINB wskazał, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że przedmiotowe roboty budowlane polegające na rozbudowie budynku mieszkalnego miały miejsce około 2000r. W związku z tym użycie tego sformułowania ("około") nie może być równoznaczne z sytuacją, że roboty mogły być wykonane przed 1994r., gdyż jest to odległy okres, który nie uzasadnia użycia stwierdzenia "około". W ocenie organu nie było zatem zasadne stosowanie procedury z art. 103 ust. 2 pb, zawartej w ustawie Prawo budowlane z 1974r. Ponadto w toku postępowania prowadzonego przez PINB w G., inwestorzy nie kwestionowali ustaleń tamtejszego organu w kwestii daty wykonania rozbudowy budynku, co również nie wskazuje, aby roboty te były wykonane przed 1994r. Mając na uwadze nazwę obiektu i wskazany przez PINB zakres robót, w ocenie organu II instancji należało uchylić zaskarżoną decyzję w całości i orzec co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 kpa) doprecyzowując roboty, tj. nakazać [...] i Z. S. wykonanie rozbiórki samowolnie rozbudowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego poprzez rozbiórkę tarasu od strony południowej, wiatrołapu i pralni od strony północnej oraz rozbudowaną część pomieszczenia kuchni, zgodnie z rzutem stanowiącym załącznik do decyzji. Niewątpliwie przy rozbudowie wykonano także schody przed wejściem do budynku (co wynika z przedłożonego projektu), a więc podlegają one również rozbiórce. Skargę na tę decyzję złożył Z. S. reprezentowany przez radcę prawnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie art. 7 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności składających się na stan faktyczny sprawy, w szczególności poprzez nie podjęcie działań zmierzających do ustalenia ponad wszelką w jakich latach nastąpiła samowolna rozbudowa, - naruszenie art. 103 § 2 ustawy Prawo budowlane, będące konsekwencją wadliwego ustalenia stanu faktycznego, poprzez jego niezastosowanie w realiach niniejszej sprawy, mogących wskazywać, że do samowolnej rozbudowy doszło w okresie poprzedzającym wejście w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o uchylenie decyzji nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lipca 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz, 270 ze zm.) z uwagi na nieodwracalny skutek wykonania zaskarżonej decyzji tj. dokonania rozbiórki części budynku mieszkalnego, co w sposób bezsprzeczny wywołać musi niepowetowaną szkodę w majątku skarżącej a także o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego i opłaty od pełnomocnictwa. Uzasadnienie skargi jest podobne jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Postanowieniem z dnia 11 października 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargę jako niezasadną należało oddalić. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Na wstępie przypomnieć należy, iż wybudowanie obiektu budowlanego w warunkach samowoli budowlanej skutkuje wszczęciem postępowania legalizacyjnego określonego w art. 48 i art. 49 ustawy - Prawo budowlane. Inwestor samowolnie realizujący inwestycję musi liczyć się ze wszelkimi konsekwencjami prawnymi wynikającymi z powyższej procedury, w tym w szczególności z obowiązkiem uiszczenia opłaty legalizacyjnej, jak również z ewentualnym obowiązkiem rozebrania wybudowanego niezgodnie z prawem obiektu budowlanego. Postępowanie legalizacyjne zmierza do przywrócenia stanu zgodnego z prawem, a zatem do stanu, w którym obiekt budowlany, uznany za spełniający wymogi prawa, będzie mógł istnieć (z jednoczesnym zobowiązaniem inwestora do uiszczenia opłaty legalizacyjnej), albo będzie podlegał rozbiórce, jeżeli inwestor nie spełni wymogów przewidzianych prawem. Przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja nakazująca rozbiórkę części obiektu budowlanego wydana w związku z nieuiszczeniem opłaty legalizacyjnej. Sąd podziela ustalenia faktyczne i prawne dokonane w zaskarżonej decyzji, również co do daty dokonania nielegalnej rozbudowy. Inwestorzy w trakcie postępowania administracyjnego nie podnosili aby nielegalna rozbudowa miała miejsce w innym niż ustalona przez organ I instancji czasie, skarżący podpisał protokół kontroli obiektu przeprowadzony przez PINB w dniu [...] marca 2015r., w którym takie ustalenie poczyniono. Zgodnie z art. 49 ust. 1 pb, organ w procesie legalizacji samowoli budowlanej ustala odpowiednią wysokość opłaty legalizacyjnej. Ustalenie to następuje w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Skarżący w niniejszy postępowaniu wyczerpali tryb odwoławczy od takiego postanowienia składając wniosek o umorzenie opłaty legalizacyjnej. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że postępowanie, którego przedmiotem jest nałożenie opłaty legalizacyjnej, jest jedynie postępowaniem wpadkowym, fragmentem sprawy z art. 48 pb i toczy się obok głównego postępowania legalizacyjnego. Spełnienie przesłanek wymienionych w art. 48 ust. 3 pb, ale również wykonanie postanowienia ustalającego opłatę legalizacyjną jest nieodzownym warunkiem zalegalizowania samowoli budowlanej, swego rodzaju "odpłatnością za dokonanie legalizacji". Zgodnie z art. 49 ust. 3 pb, w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej, organ ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę. Wymierzana opłata legalizacyjna stanowi iloczyn: stawki opłaty (s) [...] złotych x współczynnik kategorii obiektu (k) dla budynku mieszkalnego 2,0 x współczynnik wielkości obiektu (w) 1,0 x 50 = [...] złotych. Podkreślić należy, że w obecnym stanie prawnym nie ma żadnej możliwości miarkowania opłaty legalizacyjnej. Jej ustalenie nie jest uzależnione od uznania organu nadzoru budowlanego, ani od sytuacji finansowej czy życiowej inwestora, ponieważ sposób wyliczania wynika z mocy samego prawa. Na jej wysokość mają wpływ tylko takie elementy, jak kategoria obiektu, współczynnik kategorii obiektu oraz współczynnik wielkości obiektu. Ustawodawca jednakowo traktuje wszystkich adresatów decyzji z art. 48 ust. 1 pb, gdyż wykluczył uwzględnianie przez organy administracji publicznej jakichkolwiek dodatkowych, nieprzewidzianych ustawowo, bądź też nie związanych z samą samowolą, kryteriów przemawiających za odmiennym podejściem do poszczególnych przypadków. Z powyższych względów argumenty podniesione przez skarżącego nie mogły odnieść skutku w niniejszym postępowaniu. Opłata legalizacyjna nie podlega ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej, ponieważ konsekwencją jej nieuiszczenia jest nakaz rozbiórki obiektu budowlanego. Skoro nie ma wątpliwości, iż przedmiotowa rozbudowa budynku została wykonana bez wymaganego pozwolenia na budowę, a postępowanie legalizacyjne przeprowadzone na podstawie art. 48 i 49 ustawy Prawo budowlane, teoretycznie dawało szansę na uniknięcie rozbiórki części obiektu, to wobec nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej, zgodnie z art. 49 ust. 3 zdanie 2 ustawy prawo budowlane, organ musiał nakazać rozbiórkę. Należy podkreślić, iż ustalenie opłaty legalizacyjnej jest obligatoryjnym elementem postępowania legalizacyjnego, bowiem aby proces legalizacji samowoli budowlanej mógł być zakończony wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót, inwestor jest zobowiązany do jej uiszczenia. Nieuiszczenie zaś opłaty legalizacyjnej, skutkuje wydaniem nakazu przymusowej rozbiórki. W postępowaniu w sprawie wydania decyzji w oparciu o art. 49 ust. 3 ustawy - pb, organ nie miał obowiązku badania zasadności nałożonej opłaty legalizacyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2077/09, Baza Orzeczeń Lex nr 953027). Tym samym zaskarżona decyzja nie narusza art. 48 ustawy prawo budowlane, został on bowiem prawidłowo zastosowany z uwagi na ziszczenie się przesłanki określonej w art. 49 ust. 3 tej ustawy. Orzecznictwo sądów administracyjnych wielokrotnie już wskazywało, iż konsekwencją nieuiszczenia opłaty jest likwidacja samowoli przez nakazanie rozbiórki (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1432/11, Baza Orzeczeń Lex nr 1109007). Przepisy art. 48 i art. 49 pb nie dają organowi nadzoru budowlanego możliwości odstąpienia od nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, który został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeśli wszczęte postępowanie legalizacyjne nie przyniesie oczekiwanych rezultatów, tj. inwestor nie spełni wymogów wskazanych w tej ustawie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 28 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Op 504/11, Baza Orzeczeń Lex nr 1116439). W postępowaniu w sprawie wydania decyzji w oparciu o art. 49 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, organ nie miał obowiązku badania zasadności nałożonej opłaty legalizacyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2077/09, Baza Orzeczeń Lex nr 953027) ani, tym bardziej daty przedmiotowej rozbudowy. Ustalenia te, potwierdzone zresztą w protokole kontroli z dnia [...] marca 2015r. (w aktach administracyjnych) przyznał skarżący podpisując ten protokół. Tym samym zaskarżona decyzja nie narusza art. 48 ustawy - Prawo budowlane, został on bowiem prawidłowo zastosowany z uwagi na ziszczenie się przesłanki określonej w art. 49 ust. 3 tej ustawy. Orzecznictwo sądów administracyjnych wielokrotnie już wskazywało, iż konsekwencją nieuiszczenia opłaty jest likwidacja samowoli przez nakazanie rozbiórki (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1432/11, Baza Orzeczeń Lex nr 1109007). Sąd zaznacza, iż zarzutem opartym na naruszeniu art. 7 kpa nie można zwalczać prawnej kwalifikacji zrealizowanych robót budowlanych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło