IV SA/Po 790/16
WyrokWSA w Poznaniu2016-12-20
Skład orzekający: Izabela Bąk - Marciniak, Maciej Busz, Józef Maleszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo uchylił decyzje o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych i uznaniu za osobę bezrobotną, opierając się na późniejszych informacjach o zatrudnieniu na podstawie umowy zlecenia, bez należytego wyjaśnienia okresu, w którym skarżący mógł spełniać warunki do posiadania statusu bezrobotnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) oraz prawa materialnego. Organy nie wyjaśniły w sposób rzetelny wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, w szczególności nie ustaliły, czy skarżący spełniał warunki do posiadania statusu osoby bezrobotnej w okresie od zakończenia zatrudnienia do końca okresu, na który przyznano zasiłek, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący M. T. zarejestrował się jako osoba bezrobotna w dniu 1.09.2014 r. Organy administracji wydały decyzje o przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych i uznaniu za osobę bezrobotną. Następnie, po ustaleniu, że skarżący był zatrudniony na podstawie umów zlecenia w okresach pokrywających się częściowo z okresem rejestracji jako bezrobotny, postępowanie zostało wznowione. Starosta uchylił wcześniejsze decyzje, a Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując ustalenia faktyczne organów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk - Marciniak (spr.) Sędziowie WSA Maciej Busz WSA Józef Maleszewski Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych i odmowy uznania za osobę bezrobotną uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 12 lutego 2016 r. nr [...]
Sygn. akt IV SA/Po [...]
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 12 lipca 2016 r., nr [...] wydaną z powołaniem się na art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 71 ust. 1 i 2, art. 72, art. 73 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 645 ze zm.), dalej ustawa, oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M. T., dalej skarżący, od decyzji Starosty [...] z dnia 12.02.2016 r., nr [...] orzekającej o:
- uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 29.09.2015r. o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 2.09.2015r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania;
- uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 8.01.2015r. o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 1.12.2014r. do dnia 1.09.2015r.;
- uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 8.09.2014r. o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem 1.09.2014r., odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 1.09.2014r., odmowie uznania M. T. za osobę bezrobotną z dniem 1.09.2014r. tj. z dniem rejestracji
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że M. T. z dniu 1.09.2014r. zarejestrował się w PUP w N. T. jako osoba bezrobotna. Na podstawie przedłożonych w dniu rejestracji dokumentów Starosta [...] decyzją z dnia 8.09.2014r. znak [...], uznał zainteresowanego za osobę bezrobotną z dniem rejestracji oraz odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia rejestracji w związku z rozwiązaniem umowy o pracę z firmą "L. P." spółka z o.o. za porozumieniem stron. Po upływie okresu 90 dni karencji, decyzją Starosty [...] z dnia 8.01.2015r. przyznano stronie prawo do zasiłku dla osób bezrobotnych od dnia 1.12.2014r. do dnia 1.09.2015r. Po upływie wskazanego okresu pobierania zasiłku decyzją Starosty [...] z dnia 29.09.2015r. orzeczono o utracie prawa do zasiłku od dnia 2.09.2015r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania.
Dnia 7.12.2015r. na podstawie raportu ZUS ustalono, że zainteresowany był zatrudniony w okresie od 1.09.2014r. do 31.12.2014r. w firmie V. oraz w okresie od 1.11.2014r. do 10.04.2015r. w firmie "I. P. S. P.". Wymienieni pracodawcy potwierdzili pismami, że M. T. w określonych czasokresach świadczył w ww przedsiębiorstwach pracę na podstawie umowy zlecenia i otrzymywał wynagrodzenie. Biorąc to pod uwagę postanowieniem Starosty [...] z dnia 29.01.2016r. znak [...] wznowiono postępowanie w sprawach zakończonych decyzjami wydanymi w okresie od dnia rejestracji tj. od dnia 1.09.2014r.
W wyniku przeprowadzonego postępowania decyzją Starosty [...] z dnia 12.02.2016r. uchylono decyzje Starosty [...] z dnia 20.09.2015r. o utracie prawa do zasiłku od dnia 2.09.2015r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania; uchylono decyzję z dnia 8.01.2015r. o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia 1.12.2014r. do 1.09.2015r. oraz uchylono decyzje o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem 1.09.2014r.
Od tej decyzji zainteresowany złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołania wskazał, iż nie posiadał dokumentów potwierdzających zatrudnienie.
W toku postępowania odwoławczego na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalono, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie. Nadto zgodnie z pouczeniem, które strona przyjęła do wiadomości i zapoznała się z jego treścią w dniu 1.09.2014r. do obowiązków strony należało niezwłoczne poinformowanie PUP o zmianach mających wpływ na posiadany status osoby bezrobotnej. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że strona nie spełniła ustawowych wymogów dla posiadania statusu osoby bezrobotnej. Po rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, bowiem została ona wydana zgodnie z obowiązującym prawem.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z definicją ustawową zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy bezrobotny, oznacza osobę m.in. niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej (...). Z utratą statusu wiąże się również utrata wszystkich świadczeń z nim związanych.
Od decyzji tej skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i ponownego wnikliwego rozpoznania jego sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 owego przepisu prawa). Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wynika, że wojewódzki sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd ten stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, ewentualnie stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. Z powyższego wynika, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć ponadto należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest wszechstronna, wykraczająca poza granice zarzutów skargi kontrola legalności zaskarżonej decyzji w kontekście jej zgodności z prawem materialnym i prawem procesowym.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ten właśnie sposób, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone decyzje zostały podjęte z naruszeniem prawa skutkującym konieczność ich uchylenia.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie pod względem zgodności z prawem jest decyzja Wojewody z dnia 12 lipca 2016r., którą to decyzją organ ten - po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od wydanej w trybie wznowieniowym decyzji Starosty [...] z dnia 12 lutego 2016r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Ww. decyzją z dnia 12 lutego 2016r. Starosta [...] orzekł o uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 29.09.2015r. o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 2.09.2015r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania; uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 8.01.2015r. o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 1.12.2014r. do dnia 1.09.2015r.; uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia 8.09.2014r. o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem 1.09.2014r., odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 1.09.2014r., odmowie uznania M. T. za osobę bezrobotną z dniem 1.09.2014r. tj. z dniem rejestracji.
Okoliczności faktyczne ustalone przez organy prowadzące sprawę w obydwu instancjach zostały kwestionowane przez skarżącego. Nie budzi wątpliwości w ocenie Sądu, że skarżący w dniu 1.09.2014r. zarejestrował się w PUP jako osoba bezrobotna. Na podstawie raportu z ZUS ustalono, że w dniach od 1.09.2014r. do 31.12.2014r. oraz od 1.11.2014r. do 10.04.2015r. skarżący zatrudniony był w firmie I. P. S. P. sp. z.o.o oraz w firmie V. na podstawie umowy zlecenia. Zatem w dniu 8.09.2014r. nie miał prawa uznanym być za osobę bezrobotną w rozumieniu art.2 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 645 ze zm.). W związku z tym organy prawidłowo uznały, że powyższa okoliczność w świetle definicji osoby bezrobotnej zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy stanowiła przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. do wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną wydaną w sprawie skarżącego przez Starostę. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.: w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, które wydał decyzję. Z jego treści z sposób jednoznaczny wynika, że mogące stanowić podstawę wznowienia postępowania administracyjnego nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody mają być: a) nieznane organowi, które wydał decyzję i b) muszą istnieć w dniu wydania decyzji, której wznowienie dotyczy. Taka sytuacja w niniejszej sprawie wystąpiła. Zgodnie więc z art. 33 ust.4 pkt 1 ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków o których mowa w art.2 ust.1 pkt 2 ustawy. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a utratę statusu bezrobotnego powoduje brak jakiegokolwiek z warunków określonych w art.2 ust.1 pkt 2 ustawy, w tym podleganie obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. W świetle zaś definicji osoby bezrobotnej zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym - oznacza to osobę m.in. niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej (..). Należy jednak pamiętać, że pomimo tego, iż przepis art.33 ust.4 pkt 1 ustawy ma charakter bezwzględnie obowiązujący, nie zabrania orzeczenia o pozbawieniu statusu bezrobotnego jedynie za okres, w którym faktycznie nie spełniał on warunków, o których mowa w art. 2 ust.1 pkt 2 tej ustawy.
Wątpliwości zatem Sądu budzi rzetelność ustaleń poczynionych przez organy obu instancji. Przede wszystkim należy wskazać, że decyzja organu I instancji została wydana w dniu 12.02.2016r. jedynie na podstawie ogólnikowego zaświadczenia o zatrudnieniu skarżącego w wymienionych wyżej firmach na podstawie umowy zlecenia. Konkretne zaś informacje odnośnie daty jego zatrudnienia i faktycznego świadczenia pracy, organ otrzymał dopiero w kwietniu 2016r., czyli po wydaniu decyzji pierwszoinstancyjnej. Ponadto organ jedną decyzją uchylił trzy wcześniej wydane decyzje, w tym decyzję z dnia 8.01.2015r. o przyznaniu prawa do zasiłku na okres od 1.12.2014r. do 1.09.2015r. Natomiast jak wynika z akt administracyjnych sprawy, skarżący zatrudniony był do 10.04.2015r., a uchylona została również decyzja o przyznaniu mu zasiłku dla bezrobotnego za okres kiedy nie był zatrudniony. Przy czym od stycznia do kwietnia 2015r. nie świadczył już usług. Organy nie ustaliły zatem, czy w okresie od 11.04.2015r. do 1.09.2015r. skarżący spełniał warunki do uznania za osobę bezrobotną oraz spełniał przesłanki, od których uzależnione jest prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Wskazać więc należy, że organy rozpoznające sprawę z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. powyższych okoliczności nie wyjaśniły i nie poczyniły żadnych w tej mierze ustaleń oraz nie dokonały w tym kontekście właściwej wykładni definicji osoby bezrobotnej zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Ponadto decyzja organu I instancji nie została należycie uzasadniona, podobnie zresztą jak decyzja organu II instancji, w której w ogóle nie odniesiono się do zarzutów odwołania i organ nie poczynił własnych ustaleń. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji ustalenia okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając więc ponownie sprawę organy winny wyjaśnić wyżej powołane okoliczności i poczynić prawidłowe w tej mierze ustalenia.
Powyższe uchybienia skutkowały koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji wydanej przez organ I instancji, co orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a w zw. z art.135 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło