IV SA/Po 825/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-02-20

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów korespondencji w postępowaniu sądowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że koszty korespondencji ponoszone przez adwokata ustanowionego z urzędu nie podlegają zwrotowi jako odrębne wydatki, ponieważ są one już uwzględnione w przyznanym wynagrodzeniu za pomoc prawną. Wynagrodzenie to ma pokrywać drobne i zwykle występujące wydatki związane z procesem sądowym.
Stan faktyczny
M. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Sąd ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu. Pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot wydatków za korespondencję. Sąd oddalił skargę, a następnie rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. P. zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie [...] zł powiększoną o kwotę [...] zł podatku VAT. 2. Odmówiono zwrotu wydatków związanych z korespondencją.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2018r. wniosku adwokat J. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia 1. przyznać od Skarbu Państwa – Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz adwokat J. P. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu kwotę [...]zł. powiększoną o kwotę [...]zł. stawki podatku VAT, 2. odmówić zwrotu wydatków związanych korespondencją. M. S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy m.in. w zakresie ustanowienia adwokata, który rozpoznany został pozytywnie postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 listopada 2017r. A. J. Przeniczna będąc pełnomocnikiem skarżącego wyznaczonym na mocy powyższego postanowienia, pismem z dnia 7 lutego 2018r. podtrzymała zarzuty zawarte w skardze, a działając poprzez pełnomocnika substytucyjnego stawiła się na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku i złożyła wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wraz z oświadczeniem, że koszty te nie zostały uiszczone nawet w części. Pełnomocnik wyznaczona z urzędu wniosła również o zwrot wydatków za korespondencję w kwocie [...]zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 8 lutego 2018r. oddalił skargę, nie orzekając o kosztach pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu. Mając powyższe na uwadze rozpoznając wniosek zgłoszony przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu wskazać należy, że zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. – dalej P.p.s.a.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w przedmiotowej sprawie reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016r., poz. 1714 – dalej rozporządzenie), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 1 c tegoż rozporządzenia – stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w niniejszej sprawie wynosi 240 zł. Zgodnie z 4 ust. 2 rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w w/w przepisie, a nieprzekraczającej 150% tejże opłaty, następuje z uwzględnieniem nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W myśl natomiast § 4 ust. 3 w/w rozporządzenia – w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 , sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach tj. 23 %. Uwzględniając, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające przyznanie wynagrodzenia w wysokości wyższej niż minimalna, mając na uwadze że koszty pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu nie zostały uiszczone nawet w części, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w pkt 1 postanowienia. Odnosząc się do zgłoszonego wniosku o zwrot wydatków związanych z korespondencją w wymienionej kwocie [...]zł. wskazać należy, że w orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że nie wszystkie wydatki podlegają zwrotowi. Część z nich rekompensowana jest już bowiem w ramach przyznanego pełnomocnikowi wynagrodzenia, mimo iż granica pomiędzy wydatkami, które powinny być wynagrodzone w ten sposób, a tymi, które wymagają "odrębnego" zwrotu, postrzegana jest dość płynnie (P. Zaborniak [w:] W. Maciejko, M. Rojewski, P. Zaborniak, Zarys metodyki pracy referendarza sądowego, Warszawa 2009, s. 270-271 i przywołane tam orzecznictwo). Za ugruntowane można zatem uznać stanowisko, że wynagrodzenie powinno stanowić źródło pokrycia wydatków drobnych i zwykle występujących przy okazji procesu sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 31/12). Zdaniem referendarza sądowego do takich właśnie wydatków zaliczyć należy koszty korespondencji. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w pkt 2 sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło