IV SA/Po 833/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-09-25

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie składającej wniosek. W przypadku, gdy rodzina utrzymuje się z emerytury i rent w łącznej wysokości uniemożliwiającej opłacenie kosztów sądowych, należy przyznać prawo pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca K.T. wniosła skargę na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, przedstawiając swoją sytuację materialną i dowody potwierdzające niskie dochody oraz posiadanie nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych K.T. wniosła skargę na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł., skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w którym wskazała, iż prowadzi gospodarstwo domowe wraz z dwoma synem, a źródłem ich utrzymania jest jej emerytura i renty synów w łącznej kwocie [...] zł. Skarżąca wyjaśniła, iż posiada dom o pow. [...] m2, nieruchomość rolną o pow. [...] ha. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca przesłała roczne obliczenie podatku przez organ rentowy własne i synów za lata 2010r. i 2011r., kopie faktur za energię, wodę, śmieci, decyzji w sprawie wymiaru podatku rolnego i od nieruchomości za 2012r., umowy dzierżawy oraz oświadczenie o nie posiadaniu kont bankowych przez skarżącą i jej synów. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej P.p.s.a.) stwierdzić należy, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, uwzględniając fakt, iż rodzina skarżącej utrzymuje się z jej emerytury i rent synów w łącznej wysokości [...] zł., stwierdzić trzeba, że skarżąca należy do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło