IV SA/Po 834/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-10-18

Skład orzekający: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przesłanki materialne uzasadniające przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostały spełnione przez stronę, która wskazała rentę inwalidzką jako jedyne źródło utrzymania, ponosząc jednocześnie koszty kredytu, mediów, czynszu i alimentów?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że dochód strony w postaci renty inwalidzkiej, pomniejszony o niezbędne koszty utrzymania (kredyt, media, czynsz, alimenty), uniemożliwia jej samodzielne poniesienie kosztów pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ciężar dowodu w zakresie wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej.
Stan faktyczny
K. Z. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, wskazując, że jego jedynym źródłem utrzymania jest renta inwalidzka, z której pokrywa koszty kredytu, mediów, czynszu i alimentów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 18 października 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego, specjalnego zasiłku celowego oraz zasiłku celowego pod warunkiem zwrotu części lub całości świadczenia na zakup leków postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. Sygn. akt IV SA/Po [...] UZASADNIENIE K. Z. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego, specjalnego zasiłku celowego oraz zasiłku celowego pod warunkiem zwrotu części lub całości świadczenia na zakup leków. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w uzasadnieniu którego podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z córką a jego jedynym majątkiem jest mieszkanie lokatorskie o pow. [...] m2. Wnioskodawca ujawnił również posiadanie kredytu bankowego w A. Bank na kwotę [...]zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący poinformował, że jego jedynym źródłem utrzymania jest renta inwalidzka z ZUS w kwocie [...]zł. netto, z której opłacana jest rata kredytu bankowego ([...] zł.), energia elektryczna ([...] zł./2 m-ce), gaz ([...] zł./2 m-ce) oraz czynsz ([...] zł.). Zgodnie z deklaracją wnioskodawcy opłaca on również alimenty w kwocie [...]zł. W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016r. poz. 718 - dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, przy uwzględnieniu faktu, iż źródłem utrzymania skarżącego jest renta inwalidzka wypłacana w kwocie [...]zł., stwierdzić należy, że skarżący zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono więc jak sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło