IV SA/Po 84/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Bożena Popowska (spr.) WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję - rozkaz personalny Nr [...]Komendanta Powiatowego Policji w N.T. 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ B. Popowska W dniu [...] listopada 2008 r. rozkazem personalnym Nr [...]Komendant Powiatowy Policji w N. T. zwolnił nadkom. W. P. ze służby w Policji z dniem [...] listopada 2008 r. orzekając o uprawnieniu do nagrody rocznej za 2008 r. w wysokości za 11 miesięcy jednomiesięcznego uposażenia. Jako podstawy ustawowe wskazano: art. 41ust. 1 pkt. 1 w związku z art. 45 ust. 3 oraz art. 110 ust. 1 i 2 ustawy z 06 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm. – dalej ustawa o Policji. Organ podniósł, iż nadkom. W. P. przebywał na zwolnieniu od 05 listopada 2007 r. i orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z 9.10.2008 r. uznany został za całkowicie niezdolnego do służby w Policji, przy czym inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą. Datę zwolnienia ustalono po upływie 12 miesięcy od daty zaprzestania służby powodu choroby. We wniesionym w terminie odwołaniu Strona wskazała, iż na zwolnieniu przebywa od 4 kwietnia 2008 r., a nie jak podano w decyzji od 5 listopada 2007 r. W dniu 3 kwietnia 2008r. Odwołujący był w pracy –"z polecenia i za wiedzą" Komendanta Powiatowego Policji w N. T., był na delegacji służbowej w P. W związku z tym zwolnienie ze służby ze wskazana datą jest niezgodne z prawem. Decyzją Nr [...]z dnia [...] grudnia 2008 r. Komendant Wojewódzki Policji, powołując się na art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej Kpa), uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia oraz wysokości nagrody rocznej, ustalając datę zwolnienia na dzień 31 grudzień 2008 r. oraz nagrodę roczną za rok 2008 w wysokości jednonomiesięcznego uposażenia. W pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymano w mocy. Organ stwierdził, iż nadkom. W. P. przebywał na zwolnieniu od 05 listopada 2007 r. do 02 kwietnia 2008 r. i orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z 9.10.08 r. uznany został za całkowicie niezdolnego do służby Policji, a inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą. Wskazano też, iż w dniu 03 kwietnia 2008 r. policjant otrzymał delegację do P., celem wykonania badań niezbędnych do wydania przez lekarza profilaktyka zaświadczenia o zdolności do pracy. Chodziło o skierowanie na obowiązkowe badania lekarskie, które nie można przeprowadzić w stałym miejscu pełnienia służby. "nie można więc delegacji uznać jako podjęcia czynności służbowych (...)" w rozumieniu § 13 pkt 1 Zarządzenia Nr 21 Komendanta Głównego Policji z 20 maja 1993 r. Zaznaczono, iż dyżurni w Komendzie Policji w N. T. odnotowują swoją obecność w służbie w książce dyżurnych w momencie przejęcia służby, a dni w których mają się stawić do służby wynikają z zatwierdzonego grafiku służby. W dniu 03 kwietnia W. P. "nie był planowany do służby" i nie mógł jej podjąć przed wydaniem stosownego zaświadczenia przez lekarza profilaktyka o zdolności do pracy. Odnośnie zmiany dnia zwolnienia ze służby powołano się na art. 130 § 2 Kpa w związku z tym, że rozkazowi personalnemu z [...] listopada 2008 r. nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności. W związku z powyższym ustalono odpowiednio o nagrodzie rocznej. W wywiedzionej w przypisanym terminie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję II instancji, wniesiono o jej uchylenie. Strona skarżąca wskazała na fakty jak w swoim odwołaniu. Dodano, iż z otrzymanym w dniu 03 kwietnia 2008 r. zaświadczeniem o zdolności do pracy Skarżący udał się do jednostki macierzystej, wykazując zdolność do podjęcia czynności służbowych. "Fakt wykonania polecenia służbowego wyjazdu do P. nie może być uznany jako ciągłość przebywania na zwolnieniu lekarskim (...)." Zdaniem Skarżącego, w decyzji II-instancyjnej doszło do nadinterpretacji przepisów dotyczących delegacji służbowych, przez nie uznanie delegacji jako podjęcia czynności służbowych. Skarżący był zdolny do podjęcia tych czynności i tylko "na skutek organizacji służby tych czynności nie podjął." W odpowiedzi na skargę Organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumenty podniesione w swojej decyzji, w tym dotyczące ustaleń stanu faktycznego i poglądów prawnych. Organ dodał, iż zaświadczenie o zdolności do służby W. P. nie zostało przedłożone w dniu jego wydania, tym samym pracodawca nie miał wiedzy, iż " policjant otrzymał zdolność do służby." Nadto, od dnia 04 kwietnia 2008 r. Skarżący przedstawił kolejne zwolnienie lekarskie. Organ zwrócił się o wyjaśnienie sprzecznych informacji dotyczących stanu zdrowia W. P.do Poradni Medycyny pracy ZOZ MSWiA w P. Wobec orzeczenia Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA o całkowitej niezdolności W. P. do służby w Policji, zaskarżony rozkaz personalny należało uznać za wydany zgodnie z obowiązującą w tym zakresie regulacją prawną. Zmiana treści rozkazu wiązała się z tym, iż nie nadano mu rygoru natychmiastowej wykonalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, tak jak i argumentacja w niej przedstawiona. Wada zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej ma naturę materialnoprawną i polega na niewłaściwej interpretacji odnośnego przepisu ustawy 43 ust. 1 w związku z art. 41 ust. 1 ustawy o Policji. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 § 1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 2 u.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej p.p.s.a.), Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie. W płaszczyźnie faktów należy wskazać, iż bezsporne jest, że z datą 03 kwietnia 2008 r., po upływie okresu zwolnienia lekarskiego, wystawiono dla Skarżącego delegację służbową celem przeprowadzenia badań lekarskich (k-9) i że w tym dniu Strona otrzymała zaświadczenie lekarskie o zdolności do służby, wystawione przez lekarza z Poradni Medycyny Pracy ZOZ MSWiA w P. (k-12). Organ nie zaprzecza, że Strona w tym dniu stawiła się w siedzibie Komendy Powiatowej Policji i pobrała delegację, nie zaprzecza też, że Strona zgłosiła się po odbyciu badań do siedziby Komendy. Bezsporne też jest, iż z datą 04 kwietnia 2008 r. o godz. 10.54 Skarżący został przyjęty "na leczenie szpitalne" w ZOZ MSWiA w P. (k-14). W aktach administracyjnych znajduje się też Orzeczenie Wojskowej Komisji Lekarskiej MSWiA z 10 sierpnia 2008 r. o całkowitej niezdolności W. P. do służby w Policji (k-7). Na tle powyższego stanu faktycznego, obie Strony odmiennie interpretują treść normy zawartej w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. W myśl ww. przepisu: " Zwolnienie policjanta ze służby na podstawie (...) art. 41 ust. pkt 1 i 2 (...) nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby." W rozumieniu Organu, pobranie delegacji służbowej, celem poddania się obowiązkowym badaniom lekarskim, nie stanowi przerwania "zaprzestania służby z powodu choroby," także w kontekście faktu, że policjant nie był, bo nie mógł być – przed wystawieniem zaświadczenia o zdolności - zaplanowany do odbycia służby. Z kolei zdaniem Skarżącego– właśnie jako "zaprzestanie służby z powodu choroby" należy rozumieć znaczenie zdarzeń z dnia 3 kwietnia 2008 r., tj. wystawienia delegacji, jej realizację i zaświadczenia o zdolności do służby. Tak więc prima facie istota sporu dotyczy tego, czy wystawienie i wykonanie delegacji służbowej w celu poddania się badaniom stanowi "zaprzestanie służby z powodu choroby" (art. 43 ustawy o Policji). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie można jednak abstrahować od treści zaświadczenia lekarskiego wystawionego w dniu 03 kwietnia 2008 r., stanowiącego dowód na okoliczność, iż Skarżący jest zdolny do wykonywania pracy na wskazanym stanowisku. W tej sytuacji nie ma podstaw, by mówić o "ciągłości" zwolnień lekarskich. Ten zaś aspekt jest powszechnie uznawany za decydujący w kwestii oceny, czy nastąpiło "zaprzestanie służby z powodu choroby", o którym mowa w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Świadczy o tym szereg wyroków, które w tej kwestii są zbieżne. Przed przytoczeniem najważniejszych tez warto dodać, iż linia orzecznictwa na tle ww. przepisu mocno bazuje na jego ratio legis, przejawiającym się w funkcji ochronnej dla policjantów, a także na zasadzie wykładni prawa, według której nie stosuje się wykładni rozszerzającej przy interpretacji przepisów, które wiążą się z obowiązkiem obywateli (tu: zakończeniem służby) oraz określają kompetencje organu (tu: do zwolnienia policjanta) oraz statuują zakaz ( tu: zwolnienie nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby)- Wykładnia w orzecznictwie Sądów- komentarz, L. Morawski, Toruń 2002, s. 249-253. W ścisłym związku z sentencją niniejszego wyroku pozostają zwłaszcza tezy wyroku NSA z 26.10.2006 r. (IOSK 299/06, lex nr 281381). NSA podkreślił, iż:" Wystarczy jedynie, by policjant przebywał nieprzerwanie na zwolnieniach lekarskich w ciągu 12 miesięcy przed dniem zwolnienia ze służby." Taka konstatacja nie dotyczy stanu niniejszej sprawy. W wyroku z 12.03. 2001 r. NSA stwierdził podobnie, iż art. 43 ust. 1 ustawy o Policji "nie pozwala na łączenie okresów przebywania na zwolnieniach lekarskich" (II SA 3145/00, lex nr 55049). Z kolei w wyroku z 05.07.2006 r. NSA podkreślił, iż przesłanki obligujące organ do przestrzegania zakazu zawartego w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji (dotyczy zwolnienia ze służby przed okresem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby) zostały określone dość precyzyjnie i nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej i to w sposób naruszający oczywiście ochronną funkcję omawianej regulacji (I OSK 1338/05, lex nr 275451). W kontekście tych poglądów prawnych, wyrażonych na tle art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, które Sąd podziela, należy uznać, iż organy uchybiły normie zawartej w ww. przepisie, nie uwzględniając dnia, w którym Strona była na delegacji służbowej i została uznana za zdolną do pracy, mimo jednoznacznych dowodów na obie ww. okoliczności. Należy też zauważyć, iż w orzeczeniu Wojskowej Komisji Lekarskiej MSWiA z 10 sierpnia 2008 r. o całkowitej niezdolności W. P. do służby w Policji – określono, iż "Inwalidztwo istnieje od 09.10.2008 r." Nie podważa się więc zaświadczenia o zdolności Skarżącego do służby w dniu 04 kwietnia 2008 r. Wobec przyjęcia takiej, jak wyżej zaprezentowano, interpretacji art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, nie ma decydującego znaczenia to, kiedy dotarło do przełożonych zaświadczenie o zdolności Skarżącego do służby. Ponownie rozpoznając sprawę, organy administracji w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 41 ust. 1 pkt 1 oraz art. 43 ust. 1 ustawy o Policji powinny uwzględnić powyższe uwagi, wydając wobec Skarżącego stosowne rozstrzygnięcie. W takim stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ B. Popowska MZ