IV SA/Po 84/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-03-03

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada oszczędności w kwocie pozwalającej na pokrycie wpisu sądowego, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli jej sytuacja majątkowa, w tym posiadane oszczędności, pozwala na pokrycie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony i powinna być stosowana w przypadkach obiektywnej niemożności zdobycia środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
Skarżący A.N. wniósł skargę na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. o umorzeniu postępowania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał na dochody z gospodarstwa rolnego i emerytury rodziców, posiadany dom, nieruchomość rolną oraz oszczędności. Przedstawił również zestawienie miesięcznych wydatków.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy A.N. wniósł skargę na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł., skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w którym wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z rodzicami, a źródłem ich utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego wynoszący ok. [...] zł. miesięcznie oraz emerytury rodziców w łącznej kwocie [...]. W oświadczeniu o stanie majątkowym wnioskodawca oświadczył, iż posiada dom o pow. [...] m2, nieruchomość rolną o pow. [...] ha oraz oszczędności w kwocie [...] zł. We wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca przedstawił również zestawienie wydatków, z którego wynika, iż na życie wydaje [...] zł., prąd – [...] zł./2 m-ce, KRUS [...] zł., lekarstwa – [...] zł., śmieci [...] zł./ 2 m-ce, gaz – [...] zł., woda – [...] zł./2 m-ce, opał – [...]/rok. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Należy także podkreślić, iż celem instytucji prawa pomocy jest umożliwienie skorzystania z drogi sądowej osobom o znikomych dochodach, znajdujących się na skraju ubóstwa, wobec których konieczność poniesienia kosztów sądowych mogłaby spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu. Nie można pominąć także i tego, że wyłożenie kosztów przez stronę skarżącą jest tylko czasowe, bowiem w przypadku uwzględnienia jej skargi, będzie jej przysługiwało prawo domagania się zwrotu kosztów postępowania. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie pozwala na uznanie, iż znajduje się on w takiej sytuacji, aby nie był w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z samego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika bowiem, iż wnioskodawca posiada oszczędności w kwocie [...] zł. Powyższa kwota pozwala na opłacenie kosztów sądowych, które na obecnym etapie ograniczają się do wpisu sądowego w kwocie 500 zł. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło