IV SA/Po 870/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2010-05-18

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna osadzona w areszcie śledczym, nieposiadająca dochodu ani majątku, może zostać uznana za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w celu przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna osadzona w areszcie śledczym, która nie uzyskuje dochodu i nie dysponuje żadnym majątkiem, może zostać uznana za osobę niezdolną do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Taka sytuacja materialna uniemożliwia opłacenie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru oraz zgromadzenie środków na koszty sądowe, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Wnioskodawca W.M., osadzony w areszcie śledczym, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego o wymeldowaniu. Wnioskodawca nie uzyskuje dochodu, nie dysponuje środkami finansowymi ani majątkiem. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2009r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych W.M. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca będąc obecnie osadzony w Areszcie Śledczym w Ch. nie uzyskuje dochodu, nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi i nie posiada żadnego majątku. Na wstępie zwrócić należy uwagę na fakt, iż skarżący już złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, który został rozpatrzony pozytywnie i w dniu 12 stycznia 2010r. na mocy postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący poszerzył zakres przyznanego prawa pomocy wnosząc obecnie o przyznanie prawa pomocy w całości. Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin. Co do zasady prawo pomocy nie powinno być więc udzielane osobom, które otrzymują stałe miesięczne dochody w wysokości przewyższającej kwotę przeznaczaną na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Sytuacja taka pozwala bowiem na przygotowanie się do wszczęcia akcji sądowej poprzez zaoszczędzenie odpowiednich środków na ten cel (por. M. Budachowska, Prawo pomocy w postępowaniu sądowo-administracyjnym, cz. II. Doradztwo Podatkowe 2005/9/51, Lex nr 49597). Oceniając informacje przedłożone przez wnioskodawcę stwierdzić należy, że może on zostać uznany za osobę, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja majątkowa w jakiej znajduje się W.M. (brak dochodu i majątku), uniemożliwia mu bowiem opłacenie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru jak i zgromadzenie środków koniecznych do opłacenia kosztów sądowych. Wobec powyższego, uwzględniając wcześniejsze przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji. MZ

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło