IV SA/Po 882/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-10-02

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie przedłożył wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową pomimo wezwania sądu, może zostać uznany za osobę uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał swojej sytuacji finansowej w sposób wymagany przez przepisy PPSA, nie przedkładając wszystkich żądanych dokumentów. Uchylanie się od obowiązków nałożonych w postępowaniu uzupełniającym stanowi przeszkodę w uprawdopodobnieniu okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J.P. wniósł skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając ogólne informacje o swojej sytuacji finansowej. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i dochody, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 2 października 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę postanawia odmówić przyznania prawa pomocy J.P. wniósł skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem a źródłem ich utrzymania jest wynagrodzenie za pracę żony i zasiłek przedemerytalny wynoszące łącznie [...] zł. Wnioskodawca opisując swój stan majątkowy wskazał, iż posiada dom o pow. [...] m2. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, iż jego wydatki miesięczne to energia ([...] zł.), gaz ([...] zł.), opał ([...] zł.), telefon ([...] zł.), Internet ([...] zł.), telewizja cyfrowa ([...] zł.), podatek ([...] zł.), śmieci ([...] zł.), woda ([...] zł.), leczenie ([...] zł.), opłata za akademik studiującego syna ([...] zł.) oraz wyżywienie ([...] zł.). Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 12 września 2012r. (odebranym w dniu 18.09.2012r.) wezwano skarżącego do przedłożenia wyciągów z kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych należących do skarżącego i jego żony za okres ostatnich 3 miesięcy, wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energia elektr., wodę, telefon itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego; w przypadku występowania jakichkolwiek zaległości z tytułu powyższych opłat należy tę okoliczność wyjaśnić za pomocą zaświadczeń właściwych podmiotów, przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym z podaniem marki pojazdu, pojemności silnika i szacunkowej wartości oraz nadesłania zeznania podatkowego złożonego za rok 2010 i 2011r. Skarżącego wezwano również do wskazania źródeł, z których finansuje inwestycję objętą zakresem niniejszego postępowania. Jeśli źródłem tym są pożyczki (kredyty) zaciągnięte w bankach lub podobnych instytucjach, należało nadesłać kopie stosownych umów wraz z harmonogramami spłat. Jeżeli natomiast skarżący zaciągnął w tym celu pożyczki od osób fizycznych, należało podać ich wysokość oraz przedłożyć stosowne umowy, zaś w razie braku pisemnych umów - oświadczenia pożyczkodawców potwierdzające okoliczność ich udzielenia oraz wysokość przekazanych w tym zakresie kwot. Wnioskodawca nie odpowiedział na powyższe wezwanie. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub oświadczeń, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie przedłożył wszystkich żądanych dokumentów, w tym w szczególności dotyczących sytuacji finansowej, posiadanych lokat, kont oraz kart kredytowych. Brak odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia sytuacji finansowej, oznacza że wnioskodawca nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym stwierdzić należy, iż nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79). Dodatkowo wskazać należy, iż skarżący uiścił wymagany wpis sądowy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło