IV SA/Po 896/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-10-18
Skład orzekający: Ewa Makosz-Frymus, Paweł Miładowski, Ewa Kręcichwost-Durchowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od maja 2004 r. do października 2004 r. przysługuje matce dziecka, jeśli zasiłek rodzinny na to dziecko w tym okresie pobierał ojciec dziecka?Ratio decidendi
Prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od maja 2004 r. do października 2004 r. przysługuje matce dziecka, nawet jeśli zasiłek rodzinny na to dziecko w tym okresie pobierał ojciec. Kluczowe jest spełnienie warunków określonych w art. 70a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a fakt pobierania zasiłku rodzinnego przez jednego z rodziców nie wyklucza prawa drugiego rodzica do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 tej ustawy.Stan faktyczny
E. R. złożyła wniosek o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka od maja 2004 r., argumentując, że otrzymywała alimenty na syna. Organ I instancji przyznał zasiłek rodzinny i dodatek od listopada 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że matka nie spełniała warunków do przyznania dodatku od maja 2004 r., ponieważ zasiłek rodzinny na dziecko pobierał jej mąż. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. w zakresie, w jakim nie orzeczono o dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od maja 2004 r. do października 2004 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia : NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant ref. staż. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] r. nr [...] w zakresie w jakim nie orzeczono o dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od [...] maja 2004 r. do [...] października 2004 r. /-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/E. Makosz-Frymus /-/P. Miładowski MZ
W dniu [...] grudnia 2004 r. działająca z upoważnienia Wójta Gminy P. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., na podstawie art. 2 pkt 1, art. 4, 5, 6, 8 pkt 7, 15, 23, 25, 26, 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 2255 ze zm.), §2 i 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. nr 213, poz. 2162), art. 104 i 107 §4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz imiennego upoważnienia Wójta Gminy P., po rozpatrzeniu wniosku E. R.wydał decyzję nr [...], mocą której zostały przyznane, począwszy od [...] r. zasiłki rodzinne na trzech synów E.R. oraz został przyznany, począwszy od [...] r. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania syna, D. R.. Decyzja nie zawierała uzasadnienia.
W odwołaniu od decyzji wnioskodawczyni podniosła, ze jej zdaniem powinna otrzymywać dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka od maja 2004 r. ponieważ otrzymywała na syna alimenty z Funduszu Alimentacyjnego. Wyjaśniła, że wniosek o przyznanie przedmiotowego dodatku złożyła dopiero w listopadzie 2004 r., ponieważ Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. uważała, że stronie nie należy się zasiłek z tego tytułu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 2 ust. 1, art. 4 ust. 2, art. 5, 6, 8, 23, 47 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 2, art. 70a ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 2255 ze zm.), art. 50 §1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 27 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. nr 213, poz. 2162) art. 50 §1, art. 53 §1 i art. 54 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu napisano, że wnioskodawczyni tworzy rodzinę z mężem, J. R. oraz dziećmi: D. R., R.R. i A.R. (rodzina pięcioosobowa). W roku 2002 miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł [...], wnioskodawczyni w kwietniu 2004 r. pobrała z Funduszu Alimentacyjnego świadczenie alimentacyjne w kwocie 250 złotych na syna, D.R., natomiast mąż wnioskodawczyni ostatni zasiłek rodzinny w kwocie 139 złotych na troje dzieci otrzymał w miejscu zatrudnienia za miesiąc październik 2004 r. w kwocie 139 złotych. SKO stwierdziło, że odwołująca nie spełnia łącznie wszystkich warunków przewidzianych w ustawie o świadczeniach rodzinnych, które uprawniałyby do przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka od maja 2004 r., ponieważ zasiłek rodzinny na to dziecko do października 2004 r. pobierał J. R., w związku z czym nie można orzec dodatku do zasiłku rodzinnego na rzecz E. R. W ocenie organu II instancji odwołująca się takie prawo nabyła od [...] listopada 2004 r. występując o przyznanie jej prawa do zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu samotnego wychowywania syna, D.R..
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz dodała, że zasiłek rodzinny na syna pobierał mąż gdyż skarżąca wcześniej nie pracowała. O możliwości wyrównania dodatku od maja dowiedziała się z artykułów prasowych na ten temat. Podkreśliła, że zasiłek rodzinny pobiera bez przerw.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Rzeczą Sądu jest kontrola zgodności zaskarżonego orzeczenia z prawem. Sąd sprawując kontrolę sprawdza, czy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego, a także czy postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało zgodnie z wymogami proceduralnymi. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie miało miejsce naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 2255 ze zm.) prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka. Kluczowe znaczenie ma w tej sprawie treść art. 70a ust. 2 wymienionej ustawy który stanowi, że osoba, która do dnia wejścia w życie ustawy otrzymywała świadczenie z funduszu alimentacyjnego i po dniu [...] maja 2004 r. nie otrzymywała dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, nabywa w okresie od dnia [...] maja 2004 r. do dnia [...] grudnia 2004 r., na wniosek, prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 70 % świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego w kwietniu 2004 r., jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 612 zł i rodzina spełnia pozostałe warunki określone w ustawie. Zgodnie z zaświadczeniem z dnia [...] listopada 2004 r. mąż skarżącej otrzymywał od zakładu pracy zasiłek rodzinny na troje dzieci, w tym na D. R., a ostatni zasiłek otrzymał za miesiąc październik 2004 r. Skarżąca otrzymywała na syna D.R. świadczenia z funduszu alimentacyjnego do dnia wejścia w życie wymienionej ustawy, co potwierdza zaświadczenie Wydziału Alimentów I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] kwietnia 2004 r., znajdujące się w aktach administracyjnych. Zgodnie z prawidłowym matematycznie wyliczeniem organu I instancji dochód rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę w 2002 r. wyniósł [...] złotych, co uprawnia do ubiegania się o świadczenia rodzinne. Sąd nie podziela argumentacji SKO, według której wypłacanie przez zakład pracy męża skarżącej zasiłku rodzinnego na D. Ru. do października 2004 r. oznacza, że skarżącej nie przysługuje dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania tego dziecka za okres od maja 2004 r.
Cytowany wyżej przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 stanowi, że o przyznaniu zasiłku rodzinnego mogą ubiegać się oboje rodzice, a także jeden z rodziców. Skoro więc zasiłek rodzinny na D. R. pobierał mąż skarżącej, to sama skarżąca nie mogła ubiegać się również o przyznanie tego zasiłku, ponieważ na jedno dziecko można pobierać tylko jeden zasiłek rodzinny. W związku z tym, w opinii Sądu, mając na uwadze treść cytowanego art. 70a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma znaczenia dla przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, czy skarżąca czy też jej mąż pobierali zasiłek rodzinny na D.R..
Na marginesie Sąd zauważa, że zgodnie z art. 107 §1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego decyzja powinna zawierać między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne. Wyjątek od tej reguły jest zawarty w §4 tego artykułu który zezwala na odstąpienie od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w całości żądanie strony. Decyzja organu I instancji uzasadnienia faktycznego nie zawiera, jakkolwiek w podstawie prawnej swojej decyzji organ I instancji powołał, między innymi, omawiany przepis art. 107 §4. Sąd uważa, że dodanie chociażby słownego określenia, że decyzja zgodna jest z żądaniem strony, znacząco ułatwi rozumienie decyzji.
Z tych powodów, na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało uwzględnić skargę w części, w której nie orzeczono o dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od [...] r. do [...] r.
/-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus /-/ P. Miładowski
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło