IV SA/Po 907/09
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-07-13
Skład orzekający: Maciej Dybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony w całości, czy też możliwe jest przyznanie prawa pomocy tylko w części?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jest uzasadnione, gdy strona wykaże brak możliwości ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania. Odmówiono ustanowienia radcy prawnego, uznając, że kompetencje adwokatów i radców prawnych zapewniają właściwy poziom reprezentacji, a prawo nie przewiduje przyznania środków finansowych na samodzielny wybór pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący R. P. wniósł skargę na decyzję Wojewody W. w przedmiocie wymeldowania. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata oraz radcy prawnego. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, odmówił natomiast ustanowienia radcy prawnego. Skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia, domagając się przyznania środków finansowych na znalezienie pełnomocnika z wyboru.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił przyznać R. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. oraz odmówić ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. P. od postanowienia Referendarza sądowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. IV SA/Po 907/09 o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. i o odmowie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] września [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a przyznać R. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. oraz odmówić ustanowienia radcy prawnego
sygn. IV SA/Po 907/09
UZASADNIENIE
R. P. wniósł skargę na decyzję Wojewody W., wskazaną w rubrum postanowienia. Skarżący w trakcie postępowania złożył wniosek z [...] kwietnia 2010 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata oraz radcy prawnego (k. 77-79 akt sądowych). Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. IV SA/Po 907/09 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. przyznał Skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, odmówił natomiast ustanowienia radcy prawnego. Uzasadniając wskazał, że sytuacja finansowa Wnioskodawcy a w szczególności deklarowany brak dochodu każe stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc się do złożonego wniosku w części dotyczącej profesjonalnych pełnomocników Referendarz sądowy podkreślił, że kompetencje i przygotowanie zawodowe zarówno adwokatów jak i radców prawnych, zapewniają stronie właściwy poziom reprezentacji i z tego powodu odmówił ustanowienia radcy prawnego (k. 80-81, 120 akt sądowych).
Od opisanego postanowienia Referendarza sądowego, Skarżący w przepisanym terminie złożył sprzeciw z dnia [...] maja 2010 r. Skarżący zwrócił się o zmianę przyznanego prawa pomocy w talki sposób, by zamiast adwokata z urzędu otrzymał środki finansowe, pozwalające Skarżącemu na znalezienie pełnomocnika z wyboru. Skarżący podkreślił, że adwokaci i radcy prawni z urzędu działają na Jego niekorzyść, a żaden nie znalazł jeszcze czasu, by ze Skarżącym porozmawiać (k. 99-101 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm., dalej ppsa) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Na podstawie art. 245 § 1-3 ppsa prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu, mając na uwadze sytuację finansową Wnioskodawcy, a w szczególności deklarowany brak dochodu, należy uznać, że R. P. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stąd uzasadnionym jest przyznanie prawa pomocy w zakresie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Odnosząc się do złożonego wniosku w zakresie ustanowienia zarazem i adwokata i radcy prawnego, Sąd prezentuje stanowisko, że kompetencje i przygotowanie zawodowe członków obu grup profesjonalnych pełnomocników procesowych, zapewnią Stronie właściwy poziom reprezentacji, stosownie do przedmiotu sprawy, jakim jest wymeldowanie. Obowiązujące prawo nie przewiduje przyznania środków finansowych osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, celem samodzielnego znalezienia pełnomocnika. Każdorazowy wybór pełnomocnika, na podstawie przyznanego przez Sąd prawa pomocy, obciąża właściwy organ samorządu zawodowego (art. 244 § 3 ppsa).
Uznając więc spełnienie przez Wnioskodawcę przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowiono przyznać Skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym – w tym przez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. (art. 244 § 1-3 w zw. z art. 245 § 2 ppsa). Ustanowienie adwokata wyczerpuje prawo pomocy na koszt podatników, zatem należało odmówić ustanowienia radcy prawnego.
W niniejszej sprawie ustanowienie adwokata z urzędu i wyznaczenie imienne przez Okręgową Radę Adwokacką w P. nastąpiło po dniu [...] kwietnia 2010 r., zatem jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa (art. 244 § 2 ppsa).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, postanowiono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło